|
Πληθαίνουν όλο και πιο πολύ οι
ενδείξεις ότι μπορεί σύντομα να
έχουμε ένα χτύπημα των ΗΠΑ στο Ιράν,
είτε απευθείας, είτε μέσω μιας
συνεργασίας με το Ισραήλ. Όλα αυτά
όμως γίνονται στη σκιά των σεναρίων
και των φημών ότι Ιράν και Ινδία
είναι κοντά σε μια πρωτοφανή
συμφωνία για την ανταλλαγή
πετρελαίου με χρυσό, κάτι όμως το
οποίο θα προκαλούσε μεγάλο πλήγμα
στο δολάριο και περαιτέρω αύξηση της
έντασης στην περιοχή. Έτσι μπορεί οι
ΗΠΑ και η ΕΕ να συμφώνησαν πριν από
μερικές ημέρες να επιβάλλουν
αυστηρές οικονομικές και εμπορικές
κυρώσεις στο Ιράν, με στόχο, σύμφωνα
τουλάχιστον με τις δηλώσεις, να
εγκαταλειφθούν τα ιρανικά πυρηνικά
σχέδια, αλλά σίγουρα αυτή η
προσέγγιση δεν θα έχει αποτέλεσμα.
Σε καμία περίπτωση το Ιράν δεν είναι
απομονωμένο, αφού διαθέτει φίλους
όπως η Ινδία, που θα το στηρίξουν.
Λαμβάνοντας υπόψη κανείς όλα τα
δεδομένα η Αμερική θα υποχωρήσει, ή
θα αναγκαστεί να παραδεχτεί ότι το
βασικό της πρόβλημα είναι η τυχόν
υποβάθμιση του δολαρίου ως παγκόσμιο
αποθεματικό νόμισμα. Θυμίζουμε ότι
με συμφωνία του 1970 το δολάριο
καθιερώθηκε ως το μόνο νόμισμα
αγοράς και πώλησης αργού πετρελαίου,
με αποτέλεσμα την εξέλιξή του σε
παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα. Ως
αποτέλεσμα αυτής της απόφασης η
ζήτηση για δολάρια αυξήθηκε
κατακόρυφα, κάτι που αύξησε την αξία
του, ενώ η συγκέντρωση δολαρίων από
τα διάφορα κράτη διευκόλυνε τις ΗΠΑ
στο να διαθέτουν άφθονη πίστωση. Οι
τελευταίες οικονομικές όμως
εξελίξεις, ειδικά μετά την κρίση του
2008 έχουν οδηγήσει τις ΗΠΑ και τη
FED
σε μια λογική της αύξησης του
χρήματος, με αποτέλεσμα το δολάριο
να χάνει συνεχώς την αξία του, ενώ η
αμερικανική οικονομία είναι κάθε
άλλο παρά υγιής. Αυτή δεν είναι
εικόνα μιας παγκόσμιας υπερδύναμης,
και κάποιες χώρες το έχουν
αντιληφθεί, με αποτέλεσμα να
αρχίσουν να απομακρύνονται από το
δολάριο, ειδικά στην αγορά
πετρελαίου. Χαρακτηριστικές είναι οι
πρόσφατες αποφάσεις χωρών, που στις
μεταξύ τους συναλλαγές καταργούν το
δολάριο, βάζοντας σε σκέψεις ότι το
τέλος της κυριαρχίας του
αμερικανικού νομίσματος πλησιάζει.
Αν το δολάριο χάσει την προνομιακή
του θέση, η Αμερική θα κινδυνεύσει.
Ένα μεγάλο μέρος της υψηλής αξίας
του οφείλεται στο ότι
χρησιμοποιείται μονοπωλιακά στις
συναλλαγές πετρελαίου, ενώ αν αυτό
πάψει, η αξία του θα καταρρεύσει,
ειδικά μετά την πρόσφατη πολιτική
της
FED.
Κάποια νομίσματα θα πάρουν αξία,
κάποια άλλα όχι, ενώ το μόνο σίγουρο
είναι πως θα ανέβει αλματωδώς η αξία
του χρυσού και το δολάριο θα χάσει
την αξία του.
Το 1975, ο πρόεδρος Νίξον έπεισε την
Σ. Αραβία να πληρώνεται σε δολάρια
για το πετρέλαιο της, ως αντάλλαγμα
της αμερικανικής προστασίας από την
ΕΣΣΔ. Οι χώρες του
OPEC
συμφώνησαν και αυτές, ενώ και όλες
οι χώρες του κόσμου άρχισαν να
μαζεύουν δολάρια για να αγοράζουν
πετρέλαιο. Αυτό βέβαια ήταν ξεκάθαρα
υπέρ των ΗΠΑ, αφού αυξήθηκε η
παγκόσμια ζήτηση δολαρίων, και η
Αμερική απέκτησε τρομερές πιστωτικές
δυνατότητες. Στην ουσία, οι ΗΠΑ
έλεγχαν το παγκόσμιο πετρέλαιο, αφού
η αξία του συναρτάται από το δολάριο,
το οποίο τυπώνουν και ελέγχουν οι
ίδιες. Πέραν του πετρελαίου, το
δολάριο έγινε κυρίαρχο και σε όλες
τις υπόλοιπες εκφάνσεις του
παγκόσμιου εμπορίου, με αποτέλεσμα
όλος ο κόσμος να το χρησιμοποιεί για
τις διάφορες συναλλαγές του.
Αποτέλεσμα φυσικά όλων των παραπάνω
ήταν η αμερικανική οικονομία να
γνωρίσει μια άνθηση, που ακόμη και
αν δεν τα πήγαινε καλά σε εσωτερικό
επίπεδο, το γεγονός ότι το δολάριο
ήταν το κυρίαρχο παγκόσμιο
αποθεματικό νόμισμα, αρκούσε. Το
ισχυρό δολάριο επέτρεπε στην Αμερική
να εισάγει φτηνά, στην ουσία
επιδοτώντας τον Αμερικανό καταναλωτή,
εις βάρος όλων των υπολοίπων. Αυτό
όμως είχε μια αρνητική συνέπεια.
Επλήγη η αμερικανική παραγωγή, και
οι θέσεις εργασίας μετανάστευσαν σε
τρίτες χώρες, με αποτέλεσμα να θιγεί
ανεπανόρθωτα η αμερικανική οικονομία.
Αν η αγορά πετρελαίου δεν γίνεται με
δολάρια, τότε κανένα κράτος δεν θα
το «κυνηγάει», με αποτέλεσμα σύντομα
να χάσει την αξία του. Τι συμβαίνει
λοιπόν, όλοι πιστεύουν πως η Αμερική
θέλει να ξεκινήσει πόλεμο για να
προστατεύσει τις πηγές πετρελαίου,
αλλά η αλήθεια είναι ότι απλά θέλει
να προστατέψει το δολάριο,
διατηρώντας το «πετροδολαριακό»
σύστημα. Η ίδια ιστορία συνέβη και
με τον πόλεμο του Ιράκ. Έως το 2000
καμία χώρα του
OPEC
δεν είχε τολμήσει να παραβιάσει το
ισχύον σύστημα, και κανένας δεν
απειλούσε την κυριαρχία του δολαρίου,
όμως η Γαλλία και κάποιες άλλες
χώρες της ΕΕ έπεισαν τον Σαντάμ να
τους πουλάει πετρέλαιο με αντάλλαγμα
τρόφιμα σε ευρώ. Έως τον Μάρτιο του
2003, κι άλλες χώρες έδειξαν
παρόμοιο ενδιαφέρον, όπως το Ιράν, η
Ρωσία, η Βενεζουέλα, και η Ινδονησία,
ενώ το 2002, ο εκπρόσωπος του Ιράν
προσκλήθηκε στην ΕΕ προκειμένου να
συζητηθεί το ενδεχόμενο πώλησης
ιρανικού πετρελαίου σε ευρώ. Που
οδηγούσαν όμως όλα αυτά; Σε μια
απειλή προς το δολάριο, όταν μάλιστα
το ευρώ άρχιζε να κυριαρχεί. Έτσι,
τον Μάρτιο του 2003, οι ΗΠΑ
εισέβαλλαν στο Ιράκ, τερματίζοντας
το πρόγραμμα πώλησης του πετρελαίου
του σε ευρώ. Υπάρχουν και άλλα
παραδείγματα. Τον Φεβρουάριο του
2011, ο επικεφαλής του ΔΝΤ
Dominique Strauss-Kahn
ζήτησε να υπάρξει ένα νέο παγκόσμιο
νόμισμα, απέναντι στο δολάριο. Η
συνέχεια είναι γνωστή σε όλους. Το
κόστος ενός πολέμου για την Αμερική
είναι τεράστιο. Όμως το κόστος της
κατάρρευσης του συστήματος του
δολαρίου θα ήταν ακόμη πιο μεγάλο
για τις ΗΠΑ, σε περίπτωση που το
πετρέλαιο θα άρχιζε να πουλιέται σε
οποιοδήποτε άλλο νόμισμα, ή σε χρυσό,
τότε το δολάριο θα γίνει ασήμαντο,
και η Αμερική θα χάσει την
παντοδυναμία της. Ένα είναι σίγουρο,
το Ιράν μπορεί να είναι απομονωμένο
από τις ΗΠΑ και την Δυτική Ευρώπη,
αλλά έχει πολλούς φίλους και
συμμάχους. Έχει την Βενεζουέλα, και
την Ινδία, κάτι το οποίο σίγουρα δεν
αρέσει καθόλου στις ΗΠΑ, οι οποίες
ετοιμάζουν τις επόμενες κινήσεις
τους.
Σε κάθε περίπτωση ότι και να κάνουν
οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοι του, το Ιράν
θα συνεχίσει να πουλάει πετρέλαιο
στους φίλους του και φυσικά όχι σε
δολάρια. Ήδη υπάρχουν συζητήσεις με
την Ινδία, που θέλει να δίνει χρυσό
για το πετρέλαιο που προμηθεύεται,
αλλά και με τις Ρωσία και Κίνα που
θέλουν να το αγοράζουν με τα δικά
τους νομίσματα. Η Ινδία ήδη
συναλλάσσεται με την Κίνα σε γιουάν,
ενώ εδώ και ένα χρόνο η Ρωσία και η
Κίνα χρησιμοποιούν ρούβλια και
γιουάν στις μεταξύ τους συναλλαγές.
Κάτι ανάλογο είναι στα σκαριά και
μεταξύ Κίνας και Ιαπωνία. Αν λοιπόν
βγει από τη μέση η ΕΕ, το ιρανικό
πετρέλαιο (2.4 εκατ. βαρέλια την
ημέρα) θα συνεχίσει να πωλείται,
αλλά όχι σε δολάρια.
Βλέποντας όλα αυτά, αρχίζουμε να
καταλαβαίνουμε τους λόγους που η
Αμερική αυξάνει τις εντάσεις στον
περσικό κόλπο. Θέλει να προλάβει τις
εξελίξεις που οδηγούν στην
απομάκρυνση από το δολάριο, και τις
οποίες οδηγούν το Ιράν, η Ινδία, η
Κίνα, και η Ρωσία. Δεν υπάρχει
λοιπόν αμφιβολία βλέποντας κανείς
όλα τα παραπάνω, ότι οι ΗΠΑ
στρέφονται εναντίον του Ιράν για
διαφορετικούς λόγους, από αυτούς που
επικαλούνται. Απλά το δολάριο
πλησιάζει στο τέλος του και οι ΗΠΑ
κάνουν τις τελευταίες νευρικές τους
κινήσεις. Μπορεί όλοι να ασχολούνται
με την ευρωζώνη και τα οικονομικά
της προβλήματα, άλλα είναι σίγουρο
ότι η αμερικανική οικονομία πηγαίνει
από το κακό στο χειρότερο.
The Geopolitical Monitor,
σε ελεύθερη μετάφραση και ανασκευή
κειμένου από το
GFF.. |