Την ίδια ώρα, ο αριθμός των οφειλετών παραμένει εξαιρετικά υψηλός. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΚΕΑΟ, τα μητρώα οφειλετών ξεπερνούν τα 2,04 εκατ., γεγονός που καταδεικνύει το μέγεθος του προβλήματος και το μεγάλο περιθώριο που υπάρχει για διεύρυνση της συμμετοχής.

Μικρότερο επιτόκιο, αλλά όχι απαραίτητα μικρότερη επιβάρυνση

Ένα ακόμη στοιχείο που φαίνεται να περιορίζει την ελκυστικότητα της ρύθμισης είναι το τελικό κόστος.

Το επιτόκιο των 72 δόσεων διαμορφώνεται στο 5,5%, χαμηλότερα από το αντίστοιχο της πάγιας ρύθμισης των 24 δόσεων. Ωστόσο, η μεγαλύτερη διάρκεια αποπληρωμής περιορίζει σημαντικά το όφελος από το χαμηλότερο επιτόκιο, με αποτέλεσμα η συνολική επιβάρυνση να διαμορφώνεται περίπου στα ίδια επίπεδα.

Το βασικό πλεονέκτημα της νέας ρύθμισης είναι επομένως διαφορετικό: οι περισσότερες δόσεις σημαίνουν χαμηλότερη μηνιαία καταβολή και, άρα, μεγαλύτερη διαθέσιμη ρευστότητα για τον οφειλέτη.

Για μια επιχείρηση ή έναν επαγγελματία που αντιμετωπίζει πιέσεις ταμειακών ροών, αυτό μπορεί να αποδειχθεί σημαντικό, καθώς η μείωση της μηνιαίας δόσης δημιουργεί χώρο για την κάλυψη άλλων τρεχουσών υποχρεώσεων.

Η δεύτερη «παγίδα» για τους οφειλέτες

Ακόμη μεγαλύτερο εμπόδιο μπορεί να αποδειχθεί η απαίτηση για τις νεότερες οφειλές.

Κατά την υποβολή της αίτησης δεν επιτρέπεται να υπάρχουν ληξιπρόθεσμες και αρρύθμιστες οφειλές από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά. Εάν υπάρχουν, ο οφειλέτης θα πρέπει να τις εντάξει ταυτόχρονα στην πάγια ρύθμιση.

Σε διαφορετική περίπτωση, η αίτηση για τις 72 δόσεις απορρίπτεται.

Πρόκειται για έναν περιορισμό που μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικός, καθώς σημαντικός αριθμός φυσικών και νομικών προσώπων έχει δημιουργήσει νέες ασφαλιστικές οφειλές κατά τη διάρκεια των τελευταίων δύο ετών. Έτσι, ενώ η νέα ρύθμιση υποτίθεται ότι διευρύνει τις δυνατότητες τακτοποίησης παλαιών χρεών, στην πράξη προϋποθέτει παράλληλα ότι ο οφειλέτης έχει τακτοποιήσει και τις νεότερες υποχρεώσεις του.

Περιθώριο μέχρι το τέλος του 2026

Το γεγονός ότι η ρύθμιση θα παραμείνει ενεργή έως το τέλος του έτους αφήνει πάντως περιθώρια για βελτίωση της εικόνας.

Η εμπειρία προηγούμενων ρυθμίσεων δείχνει ότι ο ρυθμός των αιτήσεων μπορεί να αυξηθεί όσο πλησιάζει η καταληκτική ημερομηνία. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, η ανταπόκριση δεν μπορεί να θεωρηθεί ιδιαίτερα ενθαρρυντική.

Ο στόχος είναι η νέα ρύθμιση να αποκτήσει αντίστοιχη δυναμική με προηγούμενα προγράμματα και να οδηγήσει σε ουσιαστική αύξηση των οφειλών που θα ενταχθούν σε διακανονισμό.

Οι ενεργές ρυθμίσεις στο ΚΕΑΟ

Τα στοιχεία του ΚΕΑΟ για το α’ τρίμηνο καταδεικνύουν ότι οι οφειλέτες συνεχίζουν να αξιοποιούν διαφορετικά εργαλεία ρύθμισης, αλλά το ποσό που έχει ήδη ενταχθεί σε ρυθμίσεις απέχει πολύ από το συνολικό χρέος.

Το μέγεθος του προβλήματος γίνεται ακόμη πιο εμφανές εάν συγκριθεί με το συνολικό χρέος προς την κοινωνική ασφάλιση. Στο τέλος του α’ τριμήνου, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές που έχουν μεταφερθεί στο ΚΕΑΟ ανήλθαν σε €51,78 δισ., καταγράφοντας νέο ιστορικό υψηλό.

Με άλλα λόγια, το ποσό των οφειλών που έχουν ενταχθεί σε ενεργές ρυθμίσεις αντιστοιχεί μόλις περίπου στο 10% του συνολικού χρέους.

Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι, παρά τις διαδοχικές ρυθμίσεις, το βασικό ζητούμενο παραμένει η δημιουργία ενός μηχανισμού που θα επιτρέπει σε μεγαλύτερο μέρος των οφειλετών να μετατρέπουν τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις τους σε βιώσιμες και εξυπηρετούμενες δόσεις.

Νέος εξωδικαστικός με όριο από €5.000

Παράλληλα, ενεργοποιήθηκε η νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα για τον εξωδικαστικό μηχανισμό, με σημαντική διεύρυνση της δεξαμενής των δυνητικών δικαιούχων.

Το ελάχιστο ύψος οφειλής για ένταξη μειώνεται στα €5.000, από €10.000 που ίσχυε μέχρι σήμερα. Με την αλλαγή αυτή επιχειρείται να ενταχθούν στον μηχανισμό και μικρότεροι οφειλέτες, οι οποίοι μέχρι τώρα δεν είχαν πρόσβαση στη συγκεκριμένη διαδικασία.

Η ρύθμιση αφορά χρέη προς την εφορία και τον ΕΦΚΑ, αλλά και οφειλές προς τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης.

Οι δυνατότητες αποπληρωμής είναι ιδιαίτερα διευρυμένες:

έως 240 δόσεις για χρέη προς Δημόσιο και ασφαλιστικά ταμεία,

έως 420 δόσεις για οφειλές προς τράπεζες και servicers,

ελάχιστη μηνιαία δόση €50,

σταθερό επιτόκιο 3% για όλη τη διάρκεια της ρύθμισης.

Σε ορισμένες περιπτώσεις προβλέπεται ακόμη και διαγραφή μέρους της βασικής οφειλής, εφόσον αυτό κρίνεται απαραίτητο προκειμένου να καταστεί βιώσιμη η ρύθμιση.

Η μεγάλη εικόνα

Η ταυτόχρονη λειτουργία των 72 δόσεων και του διευρυμένου εξωδικαστικού μηχανισμού δείχνει ότι το πρόβλημα των ληξιπρόθεσμων οφειλών παραμένει ένα από τα σημαντικότερα δημοσιονομικά και οικονομικά ζητήματα.

Με συνολικό χρέος €51,78 δισ. στο ΚΕΑΟ και μόλις περίπου €5,07 δισ. σε ενεργές ρυθμίσεις, το περιθώριο είναι τεράστιο.

Το ζητούμενο πλέον δεν είναι απλώς να αυξηθεί ο αριθμός των αιτήσεων. Είναι να αυξηθεί ο αριθμός των βιώσιμων ρυθμίσεων που εξυπηρετούνται κανονικά.

Για αυτό και η πορεία των 72 δόσεων μέχρι το τέλος του έτους θα αποτελέσει ένα σημαντικό τεστ: εάν η νέα ρύθμιση δεν καταφέρει να προσελκύσει πολύ μεγαλύτερο αριθμό οφειλετών, τότε οι αυστηρές προϋποθέσεις και οι περιορισμοί της θα έχουν αποδειχθεί σημαντικότεροι από το πλεονέκτημα της χαμηλότερης μηνιαίας δόσης.