Το πρόβλημα που επιχειρεί να αντιμετωπίσει η ΕΕ είναι ουσιαστικό. Η δημιουργία νέων εργοστασίων παραγωγής chips δεν αρκεί από μόνη της για να διασφαλίσει τη βιωσιμότητά τους. Χρειάζονται επιχειρήσεις που θα σχεδιάζουν νέα προϊόντα και θα δημιουργούν σταθερή ζήτηση για τις παραγωγικές υποδομές. Επομένως, η ανάπτυξη μιας ισχυρότερης ευρωπαϊκής βάσης σχεδιασμού θεωρείται απαραίτητη προϋπόθεση για να αποδώσουν οι επενδύσεις στην παραγωγή.

Επιχορηγήσεις και πρόσβαση σε τεχνολογικές υποδομές

Ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια για τις νεοφυείς επιχειρήσεις στον κλάδο των ημιαγωγών είναι το ιδιαίτερα υψηλό κόστος ανάπτυξης ενός νέου chip. Η πρόσβαση σε εξειδικευμένο λογισμικό σχεδιασμού, τεχνική υποστήριξη, έτοιμα δομικά στοιχεία πνευματικής ιδιοκτησίας (IP blocks) και εγκαταστάσεις παραγωγής πρωτοτύπων απαιτεί σημαντικούς οικονομικούς πόρους, τους οποίους πολλές μικρές εταιρείες δεν διαθέτουν.

Η νέα πλατφόρμα φιλοδοξεί να περιορίσει αυτά τα εμπόδια, παρέχοντας στις startups και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις πρόσβαση σε εργαλεία και υποδομές που μέχρι σήμερα ήταν δύσκολο ή εξαιρετικά δαπανηρό να εξασφαλίσουν μεμονωμένα.

Παράλληλα, προβλέπονται διαφορετικά χρηματοδοτικά εργαλεία ανάλογα με το στάδιο ανάπτυξης κάθε επιχείρησης. Οι startups που βρίσκονται στα πρώτα βήματα της δραστηριότητάς τους θα μπορούν να διεκδικήσουν επιχορηγήσεις έως €100.000, προκειμένου να αναπτύξουν πρωτότυπα και να ελέγξουν κατά πόσο οι τεχνολογικές τους λύσεις είναι τεχνικά εφικτές.

Για τις πιο ώριμες επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν ήδη προχωρήσει σημαντικά στην ανάπτυξη των προϊόντων τους, προβλέπονται επιχορηγήσεις ύψους έως €16 εκατ. Οι ενισχύσεις αυτές αποσκοπούν στην κάλυψη του υψηλού κόστους που απαιτείται για να φτάσει ένα νέο chip από το στάδιο της ανάπτυξης στην εμπορική διάθεση.

Σημαντικό ρόλο στην υποστήριξη των επιχειρήσεων θα διαδραματίσει και το ευρωπαϊκό δίκτυο Chip Competence Centres. Μέσω αυτού, startups και μικρομεσαίες επιχειρήσεις θα μπορούν να λαμβάνουν καθοδήγηση για την αξιοποίηση των υπηρεσιών της πλατφόρμας, αλλά και για την πρόσβαση στα διαθέσιμα χρηματοδοτικά προγράμματα.

Πού κατευθύνονται τα €525 εκατ.

Το συνολικό πακέτο χρηματοδότησης ανέρχεται σε €525 εκατ. και διαρθρώνεται σε δύο βασικές κατηγορίες. Τα €440 εκατ. θα διατεθούν μέσω δημόσιας χρηματοδότησης και επιχορηγήσεων, ενώ επιπλέον €85 εκατ. προορίζονται για την ανάπτυξη και λειτουργία της πλατφόρμας, τις υποστηρικτικές υπηρεσίες και τη δημιουργία εργαλείων σχεδιασμού chips ανοικτού κώδικα.

Από το συνολικό ποσό, €285 εκατ. θα προέλθουν από τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα υπόλοιπα €240 εκατ. από τα κράτη που συμμετέχουν στην κοινή ευρωπαϊκή επιχείρηση Chips Joint Undertaking.

Η τεχνολογική υποδομή της European Chip Design Platform βασίζεται σε υπηρεσίες cloud και αναπτύσσεται από κοινοπραξία με επικεφαλής το βελγικό ερευνητικό κέντρο imec. Στο εγχείρημα συμμετέχουν επίσης η Chips Joint Undertaking, καθώς και σημαντικοί διεθνείς πάροχοι εργαλείων ηλεκτρονικού σχεδιασμού (EDA) και τεχνολογιών πνευματικής ιδιοκτησίας.

Η πρωτοβουλία έχει ήδη αρχίσει να προσελκύει επιχειρήσεις. Είκοσι startups συμμετέχουν στα προγράμματα επιχειρηματικής ανάπτυξης της EuroCDP, λαμβάνοντας τεχνική κατάρτιση και εμπορική υποστήριξη, με στόχο να μετατρέψουν τις ιδέες τους σε προϊόντα που μπορούν να διατεθούν στην αγορά.

Το επόμενο βήμα για την ευρωπαϊκή βιομηχανία ημιαγωγών

Η ενίσχυση του σχεδιασμού chips αποτελεί βασικό σκέλος της ευρύτερης στρατηγικής της ΕΕ για τη μείωση της εξάρτησής της από τρίτες χώρες σε έναν κλάδο με αυξανόμενη οικονομική και γεωπολιτική σημασία. Το Chips Act έχει θέσει ως προτεραιότητα την ανάπτυξη ισχυρότερων ευρωπαϊκών δυνατοτήτων τόσο στην παραγωγή όσο και στον σχεδιασμό προηγμένων ημιαγωγών, αναγνωρίζοντας ότι η τεχνολογική αυτονομία απαιτεί ολοκληρωμένη βιομηχανική παρουσία.

Η κατεύθυνση αυτή ενισχύθηκε περαιτέρω τον Ιούνιο του 2026, όταν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε πρόταση για μια νέα δέσμη μέτρων τεχνολογικής κυριαρχίας, στην οποία περιλαμβάνεται και το Chips Act 2.0. Στόχος είναι να ενισχυθεί η ζήτηση για ημιαγωγούς ευρωπαϊκής προέλευσης και να υποστηριχθεί η ανάπτυξη τόσο του σχεδιασμού όσο και της παραγωγής προηγμένων και συμβατικών chips εντός της Ένωσης.

Όπως επισήμανε η Henna Virkkunen, η νέα πλατφόρμα αποσκοπεί στο να δώσει στις ευρωπαϊκές νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις τα απαραίτητα εργαλεία ώστε να ξεπεράσουν τα εμπόδια που συναντούν κατά τη μετάβαση από μια καινοτόμο ιδέα σε ένα πραγματικό προϊόν ημιαγωγού.

Το στοίχημα για την Ευρώπη είναι πλέον να δημιουργήσει όχι μόνο περισσότερες παραγωγικές εγκαταστάσεις, αλλά και ένα ισχυρό οικοσύστημα επιχειρήσεων που θα μπορεί να σχεδιάζει τα chips του μέλλοντος. Η χρηματοδότηση των €525 εκατ. αποτελεί μια προσπάθεια να καλυφθεί αυτό το κενό, χωρίς ωστόσο η ενίσχυση της δραστηριότητας των startups να εγγυάται από μόνη της ότι η Ευρώπη θα ανατρέψει σύντομα τις σημερινές ισορροπίες στον παγκόσμιο κλάδο.