Διπλωματική προσπάθεια για το Ορμούζ

Σημαντική εξέλιξη αποτελεί η προγραμματισμένη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου με τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών στο Ομάν.

Η συνάντηση, που αναμένεται να πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα στη Σαλαλάχ, αποτελεί πρωτοβουλία του Ομάν και έχει ως βασικό στόχο τη δημιουργία ενός προσωρινού μηχανισμού που θα επιτρέψει την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ. Πρόκειται για την πρώτη υψηλού επιπέδου συνάντηση μεταξύ των χωρών του Κόλπου και του Ιράν από την έναρξη του πολέμου.

Η εξέλιξη αυτή εξηγεί και τη σημερινή υποχώρηση του πετρελαίου. Ωστόσο, οι επενδυτές δεν θεωρούν ακόμη ότι το πρόβλημα έχει λυθεί. Το Ιράν έχει ήδη καταστήσει σαφές ότι η πλήρης αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας συνδέεται με ευρύτερες αμερικανικές παραχωρήσεις, μεταξύ άλλων σε σχέση με τις κυρώσεις, τον αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών και τα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία.

Νέος κίνδυνος από την Ερυθρά Θάλασσα

Παράλληλα, η κατάσταση περιπλέκεται από την επέκταση της κρίσης στην Υεμένη.

Οι υποστηριζόμενοι από το Ιράν Χούθι έχουν καταλάβει το λιμάνι της Μόκα στην Ερυθρά Θάλασσα και εντείνουν τις επιθέσεις εναντίον πλοίων και στόχων στη Σαουδική Αραβία. Η εξέλιξη δημιουργεί έναν δεύτερο σημαντικό κίνδυνο για τις ενεργειακές μεταφορές, αυτή τη φορά στην περιοχή του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.

Εάν οι διαταραχές επεκταθούν ταυτόχρονα στο Ορμούζ και στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, οι αγορές θα βρεθούν αντιμέτωπες με ένα εξαιρετικά δύσκολο σενάριο, καθώς θα επηρεάζονται δύο από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες μεταφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Μέση Ανατολή.

Το πετρέλαιο παραμένει πάνω από τα 100 δολάρια

Η άνοδος των τελευταίων ημερών δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη γεωπολιτική αντίδραση. Το Brent έχει ενισχυθεί περισσότερο από 30% από τα χαμηλά των αρχών Αυγούστου, καθώς η αγορά έχει πλέον αρχίσει να τιμολογεί το ενδεχόμενο παρατεταμένης διαταραχής στην προσφορά.

Ακόμη και εάν υπάρξει συμφωνία για ασφαλή διέλευση από το Ορμούζ, η αγορά θα χρειαστεί χρόνο για να αποκαταστήσει τις κανονικές ροές. Παράλληλα, η απειλή για τις εναλλακτικές διαδρομές μέσω της Ερυθράς Θάλασσας παραμένει.

Αυτό σημαίνει ότι το κρίσιμο επίπεδο για τις αγορές είναι πλέον τα 100 δολάρια το βαρέλι. Όσο το Brent παραμένει πάνω από αυτό το όριο, ο κίνδυνος μετάδοσης του ενεργειακού σοκ στον πληθωρισμό, στα ομόλογα και τελικά στις κεντρικές τράπεζες παραμένει ιδιαίτερα υψηλός.

Το μεγάλο στοίχημα είναι πλέον η διάρκεια του πολέμου

Η σημερινή υποχώρηση του πετρελαίου δείχνει ότι οι αγορές είναι έτοιμες να ανταποκριθούν θετικά ακόμη και σε περιορισμένες ενδείξεις διπλωματικής αποκλιμάκωσης.

Όμως, όσο δεν υπάρχει οριστική συμφωνία και όσο συνεχίζονται οι επιθέσεις σε πλοία και ενεργειακές υποδομές, το γεωπολιτικό ασφάλιστρο θα παραμένει υψηλό.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι ο πόλεμος μπορεί να τερματιστεί αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, όμως η αγορά εξακολουθεί να αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο μιας πολύ πιο παρατεταμένης σύγκρουσης ως πραγματικό κίνδυνο.

Για το πετρέλαιο, επομένως, η επόμενη μεγάλη κίνηση θα κριθεί λιγότερο από τα αποθέματα και περισσότερο από το αν το Ορμούζ θα ανοίξει πραγματικά. Μια αξιόπιστη συμφωνία θα μπορούσε να απομακρύνει γρήγορα μέρος του γεωπολιτικού premium. Αντίθετα, νέα κλιμάκωση σε Ορμούζ ή Μπαμπ ελ-Μαντέμπ θα μπορούσε να επαναφέρει άμεσα το Brent προς τα 110 δολάρια και υψηλότερα.