«Οτιδήποτε μπορώ να κάνω για να τερματίσω τον πόλεμο»

Ερωτηθείς από το Fox News εάν θα συναντούσε τον Ρώσο και τον Κινέζο πρόεδρο για το Ουκρανικό χωρίς την παρουσία του Ζελένσκι, ο Τραμπ απάντησε ότι είναι διατεθειμένος να κάνει «οτιδήποτε» μπορεί να συμβάλει στον τερματισμό του πολέμου.

Η τοποθέτησή του ακολούθησε μια νέα ευθεία επίθεση κατά του Ουκρανού προέδρου. Τη Δευτέρα, ο Αμερικανός πρόεδρος αμφισβήτησε την καταλληλότητά του να εκπροσωπεί τη χώρα στις διαπραγματεύσεις, δηλώνοντας ότι κάποιος άλλος θα πρέπει να αναλάβει τον ρόλο αυτό.

Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συνάντησης με τον Πούτιν κατά τη διάρκεια του προγραμματισμένου ταξιδιού του στην Κίνα τον Νοέμβριο. Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο ζήτημα της αποπυρηνικοποίησης, παρουσιάζοντάς το ως βασικό αντικείμενο μιας ενδεχόμενης τριμερούς συνάντησης.

Μέχρι στιγμής, ωστόσο, δεν έχει ανακοινωθεί οριστική συμφωνία για τη συνάντηση ούτε έχει καθοριστεί συγκεκριμένη ατζέντα. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, επιβεβαίωσε ότι έχουν πραγματοποιηθεί σχετικές συζητήσεις, διευκρινίζοντας ότι δεν γνωρίζει εάν έχει ληφθεί οριστική απόφαση.

Η πιθανότητα διαπραγματεύσεων για τον πόλεμο χωρίς τη συμμετοχή του ηγέτη της Ουκρανίας ενισχύει τους φόβους στο Κίεβο ότι οι αποφάσεις για το μέλλον της χώρας μπορεί να ληφθούν χωρίς την ουσιαστική παρουσία της στο τραπέζι.

Οι καθυστερήσεις στους πυραύλους Patriot

Την ίδια ώρα, η στρατιωτική διάσταση της αντιπαράθεσης γίνεται όλο και πιο συγκεκριμένη. Σύμφωνα με τη Washington Post, η κυβέρνηση Τραμπ δεν έχει εγκρίνει ακόμη την παράδοση πυραύλων Patriot στην Ουκρανία.

Το δημοσίευμα, επικαλούμενο Αμερικανό αξιωματούχο και τρεις ακόμη πηγές με γνώση του θέματος, αναφέρει ότι μέρος του οπλισμού προορίζεται να μεταφερθεί στο Κίεβο από συμμάχους των ΗΠΑ. Ωστόσο, επειδή πρόκειται για αμερικανικής κατασκευής συστήματα, απαιτείται έγκριση από την Ουάσιγκτον για να ολοκληρωθούν οι παραδόσεις.

Οι Patriot αποτελούν κρίσιμο στοιχείο της ουκρανικής αεράμυνας, καθώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αναχαίτιση πυραύλων και την προστασία πόλεων και στρατηγικών υποδομών από ρωσικές επιθέσεις. Συνεπώς, οποιαδήποτε καθυστέρηση στην ενίσχυση των διαθέσιμων συστημάτων περιορίζει τα περιθώρια της ουκρανικής πλευράς να αντιμετωπίσει τις αεροπορικές απειλές.

Σε τηλεδιάσκεψη τη Δευτέρα με διακομματική αντιπροσωπεία του αμερικανικού Κογκρέσου, ο Ζελένσκι χαρακτήρισε δύσκολο να εξηγηθούν ορισμένες αποφάσεις της αμερικανικής κυβέρνησης σχετικά με τις παραδόσεις όπλων και την ανταλλαγή πληροφοριών.

Ο Ουκρανός πρόεδρος εξέφρασε την εκτίμηση ότι ενδέχεται να έχει ληφθεί πολιτική απόφαση για την επιβράδυνση της υποστήριξης προς τη χώρα του. Η τοποθέτηση αυτή αντανακλά την αυξανόμενη δυσπιστία του Κιέβου απέναντι στις προθέσεις της Ουάσιγκτον, καθώς η στρατιωτική βοήθεια συνδέεται πλέον στενότερα με τις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου.

Το ρωσικό πετρέλαιο και η σύγκρουση στρατηγικών

Σημαντικό σημείο τριβής μεταξύ των δύο πλευρών αποτελεί και η στάση απέναντι στη ρωσική ενεργειακή βιομηχανία.

Το Σαββατοκύριακο, η Ουκρανία εξαπέλυσε μία από τις μεγαλύτερες επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη μέσα στο 2026, πλήττοντας σημαντικό πετρελαϊκό τερματικό σταθμό στη Ρωσία. Η επίθεση πραγματοποιήθηκε παρά τις πιέσεις του Τραμπ να σταματήσουν τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια.

Για το Κίεβο, οι επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις αποτελούν μέσο περιορισμού των εσόδων που χρηματοδοτούν τη ρωσική πολεμική προσπάθεια. Αντίθετα, η αμερικανική κυβέρνηση επιδιώκει να διατηρήσει ανοιχτό τον δίαυλο επικοινωνίας με τη Μόσχα, αποφεύγοντας κινήσεις που θα μπορούσαν να δυσχεράνουν τις διαπραγματεύσεις.

Στην εξίσωση προστίθεται το κόστος της ενέργειας στις ΗΠΑ. Οι υψηλές τιμές πετρελαίου και ντίζελ αποτελούν πολιτικά ευαίσθητο ζήτημα για τον Τραμπ, ιδιαίτερα ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών.

Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει υπερασπιστεί τη χαλάρωση ορισμένων περιορισμών στις ρωσικές εξαγωγές ντίζελ, καθώς και άλλες εξαιρέσεις από τις κυρώσεις, υποστηρίζοντας ότι δεν επιθυμεί να απομακρύνει τη Ρωσία από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Η προσέγγιση αυτή προκαλεί ανησυχία στο Κίεβο, καθώς η ουκρανική ηγεσία εκτιμά ότι η χαλάρωση των πιέσεων προς τη Μόσχα μπορεί να της προσφέρει πρόσθετους πόρους και περιθώρια για τη συνέχιση του πολέμου.

Ο Ζελένσκι προειδοποιεί για «ιστορικό λάθος»

Η ουκρανική πλευρά επιχειρεί να διατηρήσει ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας με την Ουάσιγκτον, χωρίς να υποχωρεί από τη θέση ότι οποιαδήποτε ειρηνευτική συμφωνία πρέπει να συνοδεύεται από ουσιαστικές εγγυήσεις ασφαλείας.

Σε συνέντευξή του στο NBC, ο Ζελένσκι προειδοποίησε ότι μια στροφή της αμερικανικής πολιτικής υπέρ της Ρωσίας θα αποτελούσε «ιστορικό λάθος». Όταν ρωτήθηκε εάν θεωρεί τον Τραμπ σύμμαχο της Ουκρανίας, απάντησε: «Το ελπίζω».

Παρά τη σκληρή δημόσια αντιπαράθεση, οι επαφές μεταξύ των δύο πλευρών συνεχίζονται. Ο Ουκρανός πρόεδρος ανέφερε ότι είχε συνομιλίες με τον Αμερικανό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο συνάντησης στη Νορβηγία τις επόμενες ημέρες.

Ο Ζελένσκι επανέλαβε ότι η Ουκρανία στηρίζει τις προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου, επιμένοντας ωστόσο ότι μια συμφωνία δεν μπορεί να περιορίζεται στη διακοπή των εχθροπραξιών. Κατά την ουκρανική θέση, απαιτούνται εγγυήσεις που θα αποτρέψουν μια νέα ρωσική επίθεση στο μέλλον.

Η εξέλιξη των σχέσεων Ουάσιγκτον-Κιέβου θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο οι διπλωματικές πρωτοβουλίες του Τραμπ θα συνοδευτούν από συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την ασφάλεια της Ουκρανίας. Μέχρι τότε, η καθυστέρηση στις παραδόσεις οπλικών συστημάτων και η προοπτική συνομιλιών χωρίς τον Ζελένσκι διατηρούν την αβεβαιότητα γύρω από τη μελλοντική αμερικανική στάση απέναντι στον πόλεμο.