Για ένα τυπικό οικιακό προφίλ, στελέχη της Enaon EDA υπολογίζουν την πρόσθετη επιβάρυνση σε περίπου 3,30 ευρώ τον μήνα. Το ποσό, πάντως, δεν είναι ενιαίο για όλους, καθώς η τελική επίπτωση θα εξαρτηθεί από το επίπεδο και τα χαρακτηριστικά της κατανάλωσης κάθε πελάτη. Παράλληλα, οι χρεώσεις διανομής αποτελούν μόνο ένα τμήμα του λογαριασμού, στον οποίο προστίθενται το κόστος προμήθειας, οι υπόλοιπες ρυθμιζόμενες χρεώσεις και οι φόροι.

Η ΡΑΑΕΥ έχει συγκεντρώσει τις παρατηρήσεις που κατατέθηκαν κατά τη διαβούλευση και έχει απευθύνει ερωτήματα προς τον Διαχειριστή, προκειμένου να δοθούν οι απαραίτητες διευκρινίσεις. Η τελική απόφαση θα ληφθεί αφού εξεταστούν οι απαντήσεις της Enaon EDA.

Η αύξηση του απαιτούμενου εσόδου κατά 20,9% από το 2027

Ένα από τα βασικά σημεία στα οποία εστιάζει ο ΕΣΠΕΝ είναι η κατανομή του απαιτούμενου εσόδου της Enaon EDA στη νέα ρυθμιστική περίοδο. Με βάση το σχέδιο τιμολογίων, το 2027 προβλέπεται αύξηση κατά 20,9% σε σχέση με το εγκεκριμένο απαιτούμενο έσοδο του 2026.

Η εξέλιξη αυτή είναι σαφώς πιο απότομη από εκείνη που προβλέπεται για τα επόμενα χρόνια. Συγκεκριμένα, οι ετήσιες αυξήσεις διαμορφώνονται σε 3,3% το 2028, 3,5% το 2029 και 1,2% το 2030.

Ο Σύνδεσμος θεωρεί ότι το μεγαλύτερο μέρος της επιβάρυνσης συγκεντρώνεται υπερβολικά στο πρώτο έτος και ζητά να εξεταστεί εάν υπάρχει δυνατότητα διαφορετικής κατανομής των εσόδων, ώστε οι αυξήσεις να εξελιχθούν ομαλότερα και να περιοριστεί η άμεση πίεση στα τιμολόγια.

Η σύγκριση με την προηγούμενη ρυθμιστική περίοδο ενισχύει τον προβληματισμό του. Την περίοδο 2023-2026, ο ετήσιος ρυθμός αύξησης του προβλεπόμενου απαιτούμενου εσόδου κυμάνθηκε μεταξύ 4% και 7,7%, αισθητά χαμηλότερα από την αύξηση που προτείνεται για το 2027.

Τα 180 εκατ. ευρώ της προηγούμενης περιόδου

Σημαντικό μέρος της νέας επιβάρυνσης συνδέεται, σύμφωνα με τον ΕΣΠΕΝ, με έσοδα που δεν ανακτήθηκαν κατά την προηγούμενη ρυθμιστική περίοδο. Οι προμηθευτές επισημαίνουν ότι η υποανάκτηση αυτή μεταφέρει πρόσθετο κόστος περίπου 180 εκατ. ευρώ στην περίοδο 2027-2030, αυξάνοντας το ποσό που καλούνται να καλύψουν οι χρήστες του δικτύου.

Παράλληλα, θέτουν ζήτημα αξιοπιστίας των προβλέψεων για την ανάπτυξη της αγοράς. Εάν οι εκτιμήσεις για την κατανάλωση και τις νέες συνδέσεις αποδειχθούν και πάλι υψηλότερες από τα πραγματικά μεγέθη, υπάρχει ο κίνδυνος να δημιουργηθεί νέα υποανάκτηση εσόδων, η οποία θα μεταφερθεί στις επόμενες ρυθμιστικές περιόδους και θα επιβαρύνει εκ νέου τους καταναλωτές.

Τα στοιχεία του 2025 που επικαλείται ο Σύνδεσμος δείχνουν ότι οι πραγματικές νέες συνδέσεις ήταν κατά 11,9% λιγότερες από τις προβλεπόμενες, ενώ η κατασκευή δικτύου χαμηλής πίεσης υπολειπόταν κατά 15,2% του προγραμματισμένου μήκους. Αντίστοιχη απόκλιση μεταξύ προβλέψεων και αποτελεσμάτων είχε καταγραφεί και το 2024.

Ιδιαίτερα μεγάλες ήταν οι αποκλίσεις στις περιοχές της Λοιπής Ελλάδας, εκτός δηλαδή Αττικής, Θεσσαλονίκης και Θεσσαλίας. Πρόκειται, ωστόσο, για περιοχές στις οποίες στηρίζεται σημαντικό μέρος του σχεδιασμού επέκτασης του δικτύου.

Ενδεικτικά, ο βαθμός διείσδυσης του φυσικού αερίου στις συγκεκριμένες περιοχές προβλέπεται να αυξηθεί από 9,46% σε 31%, ενώ οι ενεργές συνδέσεις εκτιμάται ότι θα ανέλθουν από 13.180 σε 48.112 έως το 2031. Ο ΕΣΠΕΝ ζητά να επανεξεταστούν οι παραδοχές που στηρίζουν αυτές τις προβλέψεις, ώστε να διαπιστωθεί εάν ανταποκρίνονται στις πραγματικές δυνατότητες της αγοράς.

Η Enaon EDA ποντάρει σε 269.000 νέες συνδέσεις

Από την πλευρά της, η Enaon EDA υποστηρίζει ότι το αναπτυξιακό της πρόγραμμα στηρίζεται σε σημαντική διεύρυνση της πελατειακής βάσης και αύξηση των ποσοτήτων φυσικού αερίου που θα διακινούνται μέσω του δικτύου.

Ειδικότερα, για την περίοδο 2027-2031 προβλέπονται περίπου 269.000 νέες συνδέσεις, ενώ οι διανεμόμενες ποσότητες εκτιμάται ότι θα αυξηθούν από 16,39 TWh το 2027 σε 19,31 TWh το 2030.

Ο σχεδιασμός περιλαμβάνει τόσο την επέκταση σε νέες περιοχές όσο και την πύκνωση των υφιστάμενων δικτύων, με παρεμβάσεις στα μεγάλα αστικά κέντρα και σε περιοχές με αναπτυξιακές προοπτικές, όπως η Αττική, η Θεσσαλονίκη και η Θεσσαλία. Η εταιρεία θεωρεί ότι η αύξηση των συνδέσεων και των διακινούμενων ποσοτήτων θα επιτρέψει την καλύτερη αξιοποίηση των υποδομών και τον επιμερισμό του κόστους σε μεγαλύτερη βάση χρηστών.

Στο πλαίσιο της ενίσχυσης της διείσδυσης του φυσικού αερίου, προβλέπεται επίσης πλήρης έκπτωση στα τέλη σύνδεσης για τους μη βιομηχανικούς καταναλωτές. Παράλληλα, σχεδιάζεται η δημιουργία ρυθμιζόμενης βάσης παγίων ύψους 20 εκατ. ευρώ, με στόχο τη χρηματοδότηση εσωτερικών εγκαταστάσεων σε περιοχές όπου η διείσδυση παραμένει χαμηλή. Οι παρεμβάσεις αυτές αποσκοπούν στη μείωση του αρχικού κόστους για τους νέους χρήστες και στη διευκόλυνση των συνδέσεων.

Στο 8,70% το προτεινόμενο WACC

Ένα ακόμη σημείο αντιπαράθεσης αφορά το μεσοσταθμικό κόστος κεφαλαίου (WACC), δηλαδή την παράμετρο που καθορίζει την επιτρεπόμενη απόδοση των κεφαλαίων που έχει επενδύσει ο Διαχειριστής.

Η Enaon EDA εισηγείται την αύξησή του στο 8,70% για την περίοδο 2027-2030, από 8,38% που ίσχυε στην προηγούμενη ρυθμιστική περίοδο.

Ο ΕΣΠΕΝ ζητά να αξιολογηθεί η πρόταση με βάση συγκρίσιμα ευρωπαϊκά δεδομένα και τους πραγματικούς κινδύνους που αναλαμβάνει η εταιρεία. Το ύψος του WACC έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς επηρεάζει την απόδοση που αναγνωρίζεται στον Διαχειριστή και, κατ' επέκταση, το απαιτούμενο έσοδο που ανακτάται μέσω των χρεώσεων διανομής.

Αλλαγή στον επιμερισμό των χρεώσεων με μεγαλύτερο βάρος στη δυναμικότητα

Προβληματισμό προκαλεί στους προμηθευτές και η πρόταση να αυξηθεί από 20% σε 30% το ποσοστό της χρέωσης δυναμικότητας για τους οικιακούς και εμπορικούς καταναλωτές.

Η μεταβολή αυτή αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο κατανέμεται το κόστος μεταξύ της δυναμικότητας και της πραγματικής κατανάλωσης. Για τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν φυσικό αέριο κυρίως για θέρμανση, η αύξηση του συγκεκριμένου σκέλους μπορεί να γίνει περισσότερο αισθητή τους μήνες εκτός της χειμερινής περιόδου, όταν η κατανάλωση περιορίζεται σημαντικά.

Αυτό σημαίνει ότι ένα μέρος του κόστους διατήρησης της σύνδεσης θα επιβαρύνει τους καταναλωτές ανεξάρτητα από το πόσο φυσικό αέριο χρησιμοποιούν κάθε μήνα.

Η Enaon EDA, πάντως, διευκρινίζει ότι η αλλαγή του συντελεστή δεν αυξάνει τα συνολικά επιτρεπόμενα έσοδά της. Πρόκειται για διαφορετική κατανομή των ίδιων εσόδων μεταξύ του σκέλους που συνδέεται με τη δυναμικότητα και εκείνου που εξαρτάται από την κατανάλωση.

Η εταιρεία υποστηρίζει ότι η χρέωση δυναμικότητας αντανακλά το κόστος διαθεσιμότητας και συντήρησης των υποδομών, οι οποίες πρέπει να παραμένουν λειτουργικές ακόμη και όταν η ζήτηση υποχωρεί λόγω εποχικότητας.

Προτεραιότητα στην αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών

Πέρα από τις επιμέρους παραμέτρους των τιμολογίων, ο ΕΣΠΕΝ θέτει και ένα ευρύτερο ζήτημα σχετικά με τη στρατηγική ανάπτυξης του δικτύου. Κατά την άποψη των προμηθευτών, θα πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στην πύκνωση των ήδη υφιστάμενων υποδομών και στην αύξηση της διείσδυσης του φυσικού αερίου σε περιοχές που εξυπηρετούνται ήδη.

Η επέκταση σε νέες γεωγραφικές ζώνες, υποστηρίζουν, θα πρέπει να προχωρά μόνο όταν υπάρχει επαρκής τεκμηρίωση για την αναμενόμενη ζήτηση και τη βιωσιμότητα των επενδύσεων. Διαφορετικά, υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθούν υποδομές που δεν θα αξιοποιούνται στον βαθμό που έχει προβλεφθεί, με το κόστος τους να μεταφέρεται τελικά στους καταναλωτές.

Η Enaon EDA αντιτείνει ότι η επέκταση και η πύκνωση του δικτύου αποτελούν συμπληρωματικές κινήσεις και ότι η αύξηση των συνδέσεων και των διακινούμενων ποσοτήτων είναι βασική προϋπόθεση για τη μακροπρόθεσμη συγκράτηση του μέσου κόστους διανομής.

Η τελική στάθμιση των δύο προσεγγίσεων ανήκει πλέον στη ΡΑΑΕΥ. Το ζητούμενο είναι εάν οι προβλέψεις ανάπτυξης, οι αποδόσεις των επενδύσεων και ο τρόπος επιμερισμού του κόστους δικαιολογούν την προτεινόμενη αύξηση ή εάν απαιτούνται προσαρμογές πριν από την έγκριση των νέων τιμολογίων.