Η εξέλιξη αυτή αναζωπύρωσε τις ανησυχίες για τη βιωσιμότητα του επενδυτικού κύκλου της AI, την οικονομική αντοχή των εταιρειών που χρηματοδοτούν data centers με υψηλό δανεισμό και τις επιπτώσεις μιας πιθανής διόρθωσης στις αγορές.

Όπως επισημαίνει ο James Smith της ING, οι διακυμάνσεις δείχνουν ότι οι επενδυτές δεν έχουν καταλήξει σε σαφή εκτίμηση για το ποιος παράγοντας θα κυριαρχήσει τους επόμενους μήνες: ο πληθωρισμός ή η πιθανή εξασθένηση της επενδυτικής δυναμικής της τεχνητής νοημοσύνης.

Πληθωρισμός: Τα στοιχεία παραμένουν ανησυχητικά

Οι τελευταίες μετρήσεις για τον πληθωρισμό καταναλωτή και παραγωγού στις ΗΠΑ ξεπέρασαν τις προβλέψεις, χωρίς αυτή τη φορά η απόκλιση να οφείλεται σε έναν μόνο επιμέρους παράγοντα.

Ο ετησιοποιημένος ρυθμός του γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή (CPI) σε ορίζοντα τριών μηνών επέστρεψε πάνω από το 3%, ένδειξη ότι οι πρόσφατες πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν ισχυρές.

Παράλληλα, σύμφωνα με την ανάλυση της ING, το ποσοστό των επιμέρους συνιστωσών του δείκτη τιμών που εμφανίζουν πληθωρισμό άνω του 3% εξακολουθεί να βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα. Πρόκειται για έναν δείκτη που έχει ιδιαίτερη σημασία για τον πρόεδρο της Fed, Kevin Warsh.

Ωστόσο, η ING θεωρεί ότι η συγκεκριμένη μέτρηση έχει σημαντικούς περιορισμούς. Ένα μέρος της επιμονής του πληθωρισμού συνδέεται με τους δασμούς, οι οποίοι έχουν επηρεάσει αρκετές κατηγορίες αγαθών με σχετικά μικρή συμμετοχή στον συνολικό δείκτη.

Εφόσον οι επιπτώσεις αυτές υποχωρήσουν, η συμβολή τους στον πληθωρισμό θα μπορούσε να περιοριστεί. Επιπλέον, η επιστροφή δασμών μετά τη σχετική απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ ενδέχεται να συμβάλει στην εξασθένηση ορισμένων από αυτές τις πιέσεις, σύμφωνα με την εκτίμηση της ING.

Στέγαση και μισθοί μπορούν να βοηθήσουν την αποκλιμάκωση

Η ING εντοπίζει δύο ακόμη παράγοντες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε υποχώρηση του πληθωρισμού.

Ο πρώτος αφορά το κόστος στέγασης. Τα ενοίκια αντιστοιχούν περίπου στο 44% του βασικού δείκτη τιμών καταναλωτή, σύμφωνα με την ανάλυση, και η εξασθένηση της αμερικανικής αγοράς κατοικίας δημιουργεί περιθώρια για σταδιακή αποκλιμάκωσή τους.

Ο δεύτερος αφορά την αγορά εργασίας. Η αύξηση των μισθών έχει υποχωρήσει περίπου στο 3%, ενώ η ING εκτιμά ότι θα μπορούσε να επιβραδυνθεί περαιτέρω, περιορίζοντας τις πιέσεις στο κόστος των υπηρεσιών.

Με βάση αυτούς τους παράγοντες, η τράπεζα θεωρεί πιθανό ο πληθωρισμός να κινηθεί πιο κοντά στο 2% έως το δεύτερο τρίμηνο του 2027. Σε αυτή την εξέλιξη θα μπορούσε να συμβάλει και η εξασθένηση της επίδρασης των αυξημένων ενεργειακών τιμών στις ετήσιες συγκρίσεις.

Η τεχνητή νοημοσύνη έχει αλλάξει την αμερικανική οικονομία

Η δεύτερη πλευρά του διλήμματος είναι η επενδυτική έκρηξη γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη.

Οι επενδύσεις σε data centers, υπολογιστικά συστήματα και ενεργειακές υποδομές έχουν αποκτήσει ιδιαίτερα μεγάλη βαρύτητα στην αμερικανική οικονομία. Η ING εκτιμά ότι η δραστηριότητα που συνδέεται με την AI έχει συνεισφέρει περίπου το ένα τρίτο της οικονομικής ανάπτυξης των ΗΠΑ μέσα στο τρέχον έτος.

Η επίδραση δεν περιορίζεται στην πραγματική οικονομία. Οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες συνεχίζουν να επενδύουν σημαντικά ποσά, ακόμη και καθώς αυξάνεται το κόστος κεφαλαίου. Ταυτόχρονα, οι υψηλές αποτιμήσεις των μετοχών τεχνολογίας έχουν συμβάλει στη διατήρηση ευνοϊκών χρηματοδοτικών συνθηκών για τις επιχειρήσεις που βρίσκονται στο επίκεντρο της επενδυτικής τάσης.

Ο Warsh έχει δηλώσει ότι η Fed αποσύρει μέρος της νομισματικής στήριξης, υποδηλώνοντας ότι δεν θεωρεί την πολιτική της ιδιαίτερα περιοριστική. Κατά την ING, όταν γίνεται λόγος για υπερβολικά χαλαρές χρηματοδοτικές συνθήκες, η αναφορά πιθανότατα αφορά σε μεγάλο βαθμό την ανθεκτικότητα της αμερικανικής χρηματιστηριακής αγοράς.

Αυτό εξηγεί γιατί τα προβλήματα της CoreWeave αποκτούν ευρύτερη σημασία. Εάν οι επενδυτές αρχίσουν να αμφισβητούν την απόδοση των τεράστιων επενδύσεων σε υποδομές AI, οι πιέσεις στις μετοχές και στη χρηματοδότηση των σχετικών επιχειρήσεων θα μπορούσαν να αλλάξουν αισθητά τις συνθήκες στην οικονομία.

Η οικονομία εκτός AI δυσκολεύεται να αναπτυχθεί

Παρά την ισχυρή επενδυτική δραστηριότητα στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, η εικόνα σε μεγάλο μέρος της υπόλοιπης αμερικανικής οικονομίας είναι σαφώς ασθενέστερη.

Σύμφωνα με την ING, οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου εκτός της έκρηξης των data centers έχουν παραμείνει ουσιαστικά στάσιμες για σχεδόν δύο χρόνια.

Ταυτόχρονα, αυξάνονται οι ενδείξεις οικονομικής πίεσης στα νοικοκυριά χαμηλότερων και μεσαίων εισοδημάτων. Οι δυσκολίες αποτυπώνονται τόσο στην εξυπηρέτηση των δανειακών υποχρεώσεων όσο και στην αύξηση των καθυστερήσεων πληρωμών.

Η εικόνα αυτή δημιουργεί ένα δύσκολο δίλημμα για τη Fed. Εάν διατηρήσει τα επιτόκια σε υψηλά επίπεδα ή προχωρήσει σε νέες αυξήσεις για να αντιμετωπίσει τις πληθωριστικές πιέσεις, κινδυνεύει να επιβαρύνει περαιτέρω τις δραστηριότητες που ήδη δυσκολεύονται να αναπτυχθούν.

Αντίθετα, εάν χαλαρώσει πρόωρα τη νομισματική πολιτική, υπάρχει ο κίνδυνος ο πληθωρισμός να παραμείνει επίμονος.

Το κόστος δανεισμού πιέζει πέρα από τη Wall Street

Η ING επισημαίνει ότι οι χρηματοδοτικές συνθήκες δεν εξαρτώνται αποκλειστικά από την πορεία των μετοχών.

Οι αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων έχουν κινηθεί πάνω από το 5% σε ορισμένες διάρκειες, ενώ το δολάριο έχει ενισχυθεί τις τελευταίες εβδομάδες. Και οι δύο εξελίξεις λειτουργούν περιοριστικά για τις χρηματοδοτικές συνθήκες.

Παράλληλα, το αυξημένο κόστος δανεισμού της αμερικανικής κυβέρνησης μεταφέρεται σταδιακά στην ευρύτερη οικονομία, ενώ η αδύναμη αγορά κατοικίας αποτελεί έναν ακόμη λόγο για τον οποίο οι επιπτώσεις των υψηλών επιτοκίων δεν πρέπει να υποτιμώνται.

Επομένως, ακόμη και αν η χρηματιστηριακή αγορά παραμείνει ανθεκτική, αυτό δεν σημαίνει ότι το σύνολο της αμερικανικής οικονομίας μπορεί να απορροφήσει χωρίς δυσκολίες μια νέα περίοδο αυστηρότερης νομισματικής πολιτικής.

Η ING εξακολουθεί να βλέπει μόνο μία ακόμη αύξηση επιτοκίων

Παρά τις πρόσφατες πληθωριστικές εκπλήξεις, η ING εκτιμά ότι η Fed θα μπορούσε να περιοριστεί σε μία ακόμη αύξηση επιτοκίων, τον Δεκέμβριο, και να αρχίσει εκ νέου τη μείωση των επιτοκίων προς τα τέλη του 2027.

Η εκτίμηση αυτή διαφοροποιείται από τις πιο επιθετικές προσδοκίες που έχουν κατά διαστήματα ενσωματώσει οι αγορές, καθώς στηρίζεται στην πιθανότητα σταδιακής αποκλιμάκωσης του πληθωρισμού και στην άνιση κατανομή της οικονομικής ανάπτυξης μεταξύ του κλάδου της AI και της υπόλοιπης οικονομίας.

Για την εβδομάδα που ακολουθεί, η ING δεν αναμένει σημαντικές ανατροπές από τα αμερικανικά μακροοικονομικά στοιχεία. Οι ενάρξεις κατασκευής κατοικιών και οι προκαταρκτικοί δείκτες PMI για τον Οκτώβριο εκτιμάται ότι δύσκολα θα μεταβάλουν ουσιαστικά τις προσδοκίες της αγοράς.

Σύμφωνα με την ανάλυση, οι αγορές αποτιμούν πιθανότητα περίπου 30% για αύξηση επιτοκίων στην επόμενη συνεδρίαση της Fed, στις 28 Οκτωβρίου, ενώ η συνεδρίαση της 9ης Δεκεμβρίου θεωρείται πιθανότερη ευκαιρία για μια τέτοια κίνηση. Η ING συμφωνεί με το δεύτερο σενάριο.

Βρετανία και Ευρωζώνη αντιμετωπίζουν διαφορετικές προκλήσεις

Στη Βρετανία, η ING αναμένει ότι ο γενικός πληθωρισμός θα αυξηθεί στο 3,5%, με προοπτική να προσεγγίσει το 4% γύρω στην αλλαγή του έτους. Η τράπεζα θεωρεί ότι αυτή η πορεία θα μπορούσε να οδηγήσει την Bank of England σε αυξήσεις επιτοκίων τον Νοέμβριο και πιθανώς τον Φεβρουάριο, αν και εκτιμά ότι η τελική σύσφιγξη μπορεί να είναι μικρότερη από αυτή που προεξοφλούν οι αγορές. Παράλληλα, προβλέπει μειώσεις επιτοκίων έως το τέλος του 2027.

Στον Καναδά, τα στοιχεία πληθωρισμού θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα υψηλά για να ενισχύσουν σημαντικά τις προσδοκίες αύξησης επιτοκίων στην επόμενη συνεδρίαση της κεντρικής τράπεζας. Η ING προβλέπει μηνιαία αύξηση 0,3% και ετήσιο πληθωρισμό 3,3%.

Για την Ευρωζώνη, η τράπεζα εκτιμά ότι οι προκαταρκτικοί δείκτες PMI του Οκτωβρίου ενδέχεται να υποχωρήσουν, μετά τις θετικές εκπλήξεις των προηγούμενων μηνών. Οι υψηλότερες τιμές ενέργειας και οι δημοσιονομικές δυσκολίες της Γαλλίας επιβαρύνουν το οικονομικό περιβάλλον, αν και ο σύνθετος δείκτης PMI αναμένεται να παραμείνει πάνω από τις 50 μονάδες, το όριο που διαχωρίζει την επέκταση από τη συρρίκνωση της δραστηριότητας.

Το βασικό ερώτημα για τις αγορές

Η σύγκρουση ανάμεσα στον πληθωρισμό και την τεχνητή νοημοσύνη δεν αφορά απλώς την επόμενη κίνηση της Fed. Αφορά το κατά πόσο η αμερικανική οικονομία μπορεί να διατηρήσει την ανάπτυξή της χωρίς να αναζωπυρώσει τις πληθωριστικές πιέσεις και χωρίς να επιβαρύνει υπερβολικά τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Εάν η AI συνεχίσει να τροφοδοτεί τις επενδύσεις και τις χρηματιστηριακές αποτιμήσεις, η Fed μπορεί να δυσκολευτεί να δικαιολογήσει χαμηλότερα επιτόκια. Εάν, όμως, οι ανησυχίες για τη χρηματοδότηση των data centers οδηγήσουν σε ευρύτερη διόρθωση, οι χρηματοδοτικές συνθήκες θα μπορούσαν να επιδεινωθούν ακόμη και χωρίς νέες αυξήσεις επιτοκίων.

Για την ING, η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού παραμένει εφικτή, ενώ η άνιση ανάπτυξη της αμερικανικής οικονομίας αποτελεί βασικό λόγο για να μην υιοθετηθεί υπερβολικά επιθετική στάση.

Το μεγάλο δίλημμα για τη Fed είναι αν πρέπει να αυξάνει τα επιτόκια για να περιορίσει τον πληθωρισμό που επιμένει ή αν η ίδια η επενδυτική έκρηξη της AI, μαζί με το κόστος χρηματοδότησής της, μπορεί τελικά να επιβραδύνει την οικονομία. Οι αγορές προσπαθούν να απαντήσουν και στις δύο ερωτήσεις ταυτόχρονα — και αυτή ακριβώς η αβεβαιότητα εξηγεί τις απότομες διακυμάνσεις.

Πηγή: ING