Η Γαλλία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της δυναμικής που μπορεί να αποκτήσει το εγχείρημα. Περισσότεροι από 13 εκατ. φίλαθλοι στη χώρα παρακολουθούν το μπάσκετ, το οποίο έχει εξελιχθεί στο δεύτερο δημοφιλέστερο ομαδικό άθλημα.

Την ίδια ώρα, η Γαλλία διαθέτει ήδη ισχυρή παρουσία στην κορυφαία ευρωπαϊκή διοργάνωση. Τη νέα σεζόν στη EuroLeague συμμετέχουν η Βιλερμπάν και η Παρί, ενώ η Μονακό θα μπορούσε επίσης να αποτελεί μέρος της γαλλικής εκπροσώπησης, εάν δεν είχαν προκύψει τα σοβαρά οικονομικά προβλήματα που επηρέασαν τον σχεδιασμό της.

Ένα νέο μοντέλο με franchises και τεράστιες επενδύσεις

Στην καρδιά του σχεδίου βρίσκεται η δημιουργία μιας νέας μπασκετικής βιομηχανίας στην Ευρώπη, βασισμένης περισσότερο στη λογική των αμερικανικών επαγγελματικών πρωταθλημάτων.

Το NBA Europe εξετάζεται ως ένα ημι-ανοιχτό πρωτάθλημα 14 έως 16 ομάδων. Από αυτές, περίπου 10 έως 12 θα είναι μόνιμα franchises, ενώ άλλες 4 έως 6 θέσεις θα παραμένουν ανοιχτές, ώστε να μπορούν να συμμετέχουν σύλλογοι μέσω των εθνικών πρωταθλημάτων της FIBA.

Το ενδιαφέρον των επενδυτών είναι ήδη ιδιαίτερα έντονο. Περισσότερες από 100 υποψηφιότητες φέρονται να εξετάζονται, ενώ το κόστος εισόδου για ένα μόνιμο franchise υπολογίζεται αρχικά γύρω στα 500 εκατ. δολάρια. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι προσφορές φέρεται να ξεπερνούν ακόμη και το 1 δισ. δολάρια.

Στον χάρτη του νέου ευρωπαϊκού μπασκετικού μοντέλου βρίσκονται ορισμένες από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές μητροπόλεις: Παρίσι, Λονδίνο, Βερολίνο, Μαδρίτη, Ρώμη, Αθήνα και Κωνσταντινούπολη.

Για την Ελλάδα, η αναφορά στην Αθήνα έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς δείχνει ότι η ελληνική πρωτεύουσα εξετάζεται μεταξύ των πόλεων που μπορούν να αποτελέσουν μέρος ενός νέου ευρωπαϊκού μπασκετικού οικοσυστήματος με πολύ μεγαλύτερη εμπορική και επενδυτική βάση.

Μόνο στη Γαλλία, το project εκτιμάται ότι θα μπορούσε να δημιουργεί περίπου 1.000 άμεσες θέσεις εργασίας κάθε χρόνο, ενώ οι συμμετέχοντες σύλλογοι θα λαμβάνουν από την πρώτη κιόλας σεζόν σημαντικές εγγυημένες χρηματικές διανομές.

Η αγορά των 270 εκατ. φιλάθλων

Ο βασικός στόχος του NBA είναι να αξιοποιήσει μια ευρωπαϊκή αγορά περίπου 270 εκατ. φιλάθλων του μπάσκετ, η οποία σήμερα θεωρείται ότι δεν αποδίδει οικονομικά ανάλογα με το μέγεθός της.

Το ευρωπαϊκό μπάσκετ εξακολουθεί να απορροφά λιγότερο από το 1% της συνολικής αξίας των τηλεοπτικών δικαιωμάτων και των χορηγιών στην ευρωπαϊκή αθλητική αγορά.

Αυτό ακριβώς θεωρείται και το μεγάλο περιθώριο ανάπτυξης. Η είσοδος του NBA θα μπορούσε να αυξήσει θεαματικά την αξία των τηλεοπτικών δικαιωμάτων, των χορηγιών, του merchandising, του αθλητικού τουρισμού και συνολικά της εμπορικής εκμετάλλευσης του προϊόντος.

Για τους επενδυτές, το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται επομένως μόνο στην ιδιοκτησία μιας ομάδας. Βρίσκεται στη δημιουργία ενός ευρύτερου οικοσυστήματος γύρω από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές αγορές.

Το μεγάλο εμπόδιο: EuroLeague και FIBA

Το σημαντικότερο ερώτημα, ωστόσο, είναι τι θα συμβεί με την υπάρχουσα δομή του ευρωπαϊκού μπάσκετ και κυρίως με τη EuroLeague.

Οι συζητήσεις μεταξύ NBA, FIBA και EuroLeague έχουν ενταθεί, όμως οι διαφορές παραμένουν σημαντικές. Η EuroLeague δεν εμφανίζεται διατεθειμένη να εγκαταλείψει το υφιστάμενο μοντέλο ούτε να αποδεχθεί χωρίς όρους ένα σύστημα βασισμένο αποκλειστικά στα αμερικανικά franchises.

Η νέα διοίκηση της EuroLeague, υπό τον Τσους Μπουένο, βρίσκεται σε συζητήσεις με τις άλλες πλευρές, με βασικό ζητούμενο να βρεθεί ένας τρόπος συνύπαρξης που θα επιτρέπει την ανάπτυξη της αγοράς χωρίς να ακυρώνεται η υπάρχουσα ευρωπαϊκή δομή.

Από την πλευρά του, το NBA εμφανίζεται να προτιμά μια συμφωνία, αλλά ταυτόχρονα αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να προχωρήσει και χωρίς τη EuroLeague, εφόσον οι διαπραγματεύσεις δεν οδηγήσουν σε κοινό πλαίσιο.

Η Αθήνα στον χάρτη των μεγάλων ευρωπαϊκών αγορών

Εάν το σχέδιο υλοποιηθεί, η επιλογή των πόλεων θα αποτελέσει ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα. Το μοντέλο των μόνιμων franchises ευνοεί προφανώς τις μεγάλες μητροπόλεις με πληθυσμό, τουρισμό, επιχειρηματική δραστηριότητα και ισχυρή αθλητική κουλτούρα.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Αθήνα βρίσκεται ανάμεσα στις πόλεις που εξετάζονται, γεγονός που ανοίγει μια δυνητικά σημαντική συζήτηση και για την Ελλάδα.

Η δημιουργία ενός franchise στην Αθήνα θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις πολύ πέρα από το ίδιο το μπάσκετ, καθώς θα συνέδεε αθλητισμό, τουρισμό, ξενοδοχεία, αερομεταφορές, χορηγίες, τηλεοπτικά δικαιώματα και εμπορικές δραστηριότητες.

Το μεγάλο στοίχημα

Το NBA Europe βρίσκεται έτσι μπροστά σε μια κρίσιμη καμπή. Από τη μία πλευρά υπάρχει μια αγορά εκατοντάδων εκατομμυρίων φιλάθλων και ένα τεράστιο ανεκμετάλλευτο εμπορικό περιθώριο. Από την άλλη, υπάρχει ένα ήδη οργανωμένο ευρωπαϊκό μπασκετικό σύστημα, με ισχυρούς συλλόγους, ιστορία και συμφέροντα που δεν είναι εύκολο να ενσωματωθούν σε ένα αμερικανικού τύπου μοντέλο.

Το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων NBA, FIBA και EuroLeague θα καθορίσει αν η Ευρώπη θα αποκτήσει ένα ενιαίο, ισχυρό και ιδιαίτερα κερδοφόρο μπασκετικό προϊόν ή αν θα δημιουργηθούν παράλληλες διοργανώσεις που θα ανταγωνίζονται μεταξύ τους.

Το βέβαιο είναι ότι το ευρωπαϊκό μπάσκετ εισέρχεται σε μια νέα εποχή, όπου οι επενδύσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων, τα franchises και η παγκόσμια εμπορική δύναμη του NBA μπορούν να αλλάξουν δραστικά τις ισορροπίες. Και η Αθήνα, για πρώτη φορά, βρίσκεται στον κατάλογο των μεγάλων ευρωπαϊκών μητροπόλεων που ενδέχεται να διεκδικήσουν ρόλο σε αυτή τη νέα πραγματικότητα.