|
«Ο χρόνος πάντα
κερδίζει».
Η δύναμη του χρόνου στις
επενδύσεις
Η φράση του
Buffett
έχει προφανώς μια
κυριολεκτική διάσταση: η
γήρανση και το πέρασμα
του χρόνου είναι
αναπόφευκτα.
Ταυτόχρονα, όμως,
περιγράφει με εξαιρετική
ακρίβεια τη βασική αρχή
πάνω στην οποία
στηρίχθηκε ολόκληρη η
επενδυτική του
φιλοσοφία.
Η στρατηγική «αγοράζω
και διακρατώ» δεν
στηρίζεται στην πρόβλεψη
της επόμενης εβδομάδας ή
του επόμενου μήνα.
Βασίζεται στην ικανότητα
μιας καλής επιχείρησης
να αυξάνει την αξία της
σε βάθος χρόνου και στη
δύναμη του ανατοκισμού
να μετατρέπει σταδιακά
μικρότερα ποσά σε
σημαντικό πλούτο.
Ο Buffett
το είχε διατυπώσει
χαρακτηριστικά ήδη από
το 1996:
«Αν δεν είσαι
διατεθειμένος να
κατέχεις μια μετοχή για
δέκα χρόνια, μην
σκεφτείς καν να την
κατέχεις για δέκα
λεπτά».
Η λογική πίσω από αυτή
τη θέση είναι απλή αλλά
απαιτητική: οι
βραχυπρόθεσμες
διακυμάνσεις της αγοράς
είναι συχνά θόρυβος, ενώ
η μακροπρόθεσμη εξέλιξη
των κερδών, της
παραγωγικότητας και της
αξίας των επιχειρήσεων
είναι αυτή που τελικά
καθορίζει τις αποδόσεις.
Ο ανατοκισμός ήταν το
μεγάλο «όπλο»
Η Berkshire
Hathaway
αποτελεί ίσως το πιο
χαρακτηριστικό
παράδειγμα της δύναμης
του χρόνου και του
ανατοκισμού.
Η προσέγγιση του
Buffett
δεν βασίστηκε στην
προσπάθεια να προβλέπει
κάθε μεγάλη
χρηματιστηριακή κίνηση.
Αντίθετα, επικεντρώθηκε
στην απόκτηση ποιοτικών
επιχειρήσεων και στη
διακράτησή τους για πολύ
μεγάλα χρονικά
διαστήματα.
Το ίδιο ισχύει και για
έναν επενδυτή που
τοποθετείται σε έναν
ευρύ δείκτη όπως ο
S&P
500.
Από τις αρχές της
δεκαετίας του 1970 έως
σήμερα, ο δείκτης έχει
αυξηθεί πολλαπλάσια, ενώ
η επανεπένδυση των
μερισμάτων έχει
ενισχύσει ακόμη
περισσότερο τη συνολική
απόδοση.
Αυτό είναι και το βασικό
μήνυμα της επενδυτικής
φιλοσοφίας του
Buffett:
ο χρόνος δεν λειτουργεί
απλώς ως περίοδος
αναμονής. Λειτουργεί ως
μηχανισμός ανατοκισμού.
«Ο χρόνος ήταν
γενναιόδωρος μαζί μου»
Ο Buffett,
πάντως, δεν σταμάτησε
στη φράση «ο χρόνος
πάντα κερδίζει».
Στην ίδια επιστολή
σημείωσε ότι ο χρόνος
υπήρξε γενναιόδωρος μαζί
του, καθώς του έδωσε τη
δυνατότητα να δει την
Berkshire
να φτάνει σε ένα σημείο
στο οποίο αισθάνεται
μεγαλύτερη από ποτέ
βεβαιότητα για το μέλλον
της.
Αυτό έχει ιδιαίτερη
σημασία.
Η αποχώρηση του
Buffett
από την προεδρία δεν
παρουσιάζεται ως το
τέλος της φιλοσοφίας που
δημιούργησε την
Berkshire,
αλλά ως η φυσική
μετάβαση μιας εταιρείας
που έχει πλέον αποκτήσει
δική της δυναμική,
ανεξάρτητη από ένα και
μόνο πρόσωπο.
Και ακριβώς εκεί
βρίσκεται ίσως μία από
τις σημαντικότερες
επενδυτικές
παρακαταθήκες του.
Οι κρίσεις δεν ακυρώνουν
τη μακροπρόθεσμη εικόνα
Η ιστορία των
χρηματιστηρίων είναι
γεμάτη περιόδους κατά
τις οποίες οι επενδυτές
πίστεψαν ότι «αυτή τη
φορά είναι διαφορετικά».
Η Μεγάλη Ύφεση, η
χρηματιστηριακή φούσκα
της τεχνολογίας, η
παγκόσμια
χρηματοπιστωτική κρίση,
η πανδημία και μια σειρά
από γεωπολιτικές και
οικονομικές κρίσεις
προκάλεσαν τεράστιες
προσωρινές απώλειες.
Ωστόσο, οι
μακροπρόθεσμες αποδόσεις
των ευρύτερων
χρηματιστηριακών δεικτών
δείχνουν τη δύναμη της
παραμονής στην αγορά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι
κάθε μετοχή ανακάμπτει ή
ότι η διακράτηση
οποιασδήποτε εταιρείας
για πάντα αποτελεί σωστή
στρατηγική. Η
Berkshire
του Buffett,
άλλωστε, βασίστηκε στην
επιλογή επιχειρήσεων με
ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη,
ανταγωνιστικά
πλεονεκτήματα και
δυνατότητα δημιουργίας
κερδών.
Το κρίσιμο στοιχείο
είναι η διάκριση μεταξύ
μιας προσωρινής πτώσης
της τιμής και μιας
μόνιμης επιδείνωσης της
αξίας της επιχείρησης.
Η τελευταία συμβουλή
ενός επενδυτικού «αιώνα»
Η αποχώρηση του
Buffett
κλείνει ένα από τα
μεγαλύτερα κεφάλαια στην
ιστορία των
χρηματιστηρίων.
Για περισσότερες από έξι
δεκαετίες, ο
Buffett
δεν έγινε γνωστός επειδή
προέβλεπε με ακρίβεια
τις βραχυπρόθεσμες
κινήσεις της αγοράς.
Έγινε γνωστός επειδή
κατάφερε να εφαρμόσει με
συνέπεια μια πολύ πιο
δύσκολη ιδέα: να αφήσει
τον χρόνο, την
επιχειρηματική ανάπτυξη
και τον ανατοκισμό να
δουλεύουν υπέρ του.
Η φράση «Ο
χρόνος πάντα κερδίζει»
μπορεί να διαβαστεί
επομένως όχι μόνο ως
υπενθύμιση της
ανθρώπινης θνητότητας,
αλλά και ως η πιο
συμπυκνωμένη περιγραφή
της επενδυτικής
φιλοσοφίας που οδήγησε
την Berkshire
Hathaway
στην κορυφή.
Ο Buffett
αποχωρεί από την καρέκλα
του προέδρου. Η
μεγαλύτερη επενδυτική
του ιδέα, όμως,
παραμένει στη θέση της:
η υπομονή είναι
κεφάλαιο και ο χρόνος
είναι ο ισχυρότερος
σύμμαχος του
ανατοκισμού.
|