Υπό αυτή την έννοια, ο Έντμουντ Φίλπς, με βάση το έργο του και τους τρόπους σκέψης και ανάλυσής του, δύσκολα μπορεί να ταξινομηθεί στις κλασσικές ταξινομήσεις, πολιτικές ή επιστημονικές. Ίσως δε αυτός να ήταν και ο λόγος που η Ακαδημία Επιστημών της Σουηδίας άργησε τόσο να του απονείμει το βραβείο Νόμπελ Οικονομικών (2006), μολονότι στο σκεπτικό της βράβευσής του επικαλείται αποκλειστικά τις επιστημονικές του δημοσιεύσεις.

Και από την άποψη αυτή, πρέπει να τονιστεί ιδιαίτερα ότι ο αποβιώσας οικονομολόγος υπήρξε από τους πρώτους μετά τον Γιόζεφ Σουμπέτερ, που με μοναδική μαεστρία εισήγαγε στη μακροοικονομική μοντελοποίηση μικροοικονομικές θεωρήσεις.

Στα μέσα του 20ού αιώνα, η δημοφιλής άποψη μεταξύ των οικονομολόγων ήταν ότι ο ελαφρώς υψηλός πληθωρισμός είναι το  τίμημα που άξιζε να καταβληθεί για να διατηρηθεί η ανεργία χαμηλή. Αλλά σε μια ιστορική εργασία του 1968, με τίτλο «Δυναμική Χρήματος – Μισθών και Ισορροπία Αγοράς Εργασίας», ο Εντμούντ. Φελπς υποστήριξε μια πιο συνθέτη άποψη.  

Συμφώνησε ότι η τόνωση της οικονομίας για τη διατήρηση του πληθωρισμού σε υψηλά επίπεδα θα μπορούσε να βοηθήσει στη μείωση της ανεργίας βραχυπρόθεσμα. Αλλά για να γίνει αυτό μακροπρόθεσμα, έγραψε τα οικονομικά κίνητρα θα πρέπει να συνεχίσουν να αυξάνονται, και ο πληθωρισμός θα συνεχίσει επίσης να ανεβαίνει.

Η εργασία του  εισήγαγε επίσης την ιδέα ότι ένα ορισμένο ποσοστό ανεργίας είναι απαραίτητο σε μια υγιή οικονομία· την ονόμασε ποσοστό ανεργίας ισορροπίας. Πολύ χαμηλή ανεργία για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, υποστήριξε, θα οδηγούσε σε αύξηση των μισθών και των τιμών. 

Κεντρικό στοιχείο αυτών των ιδεών ήταν ο ισχυρισμός του  Φελπς ότι οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό, ιδίως μεταξύ των επιχειρήσεων, είχαν σημαντική επίδραση στον ίδιο τον πληθωρισμό.

«Το αν έχετε υψηλό πληθωρισμό ή όχι εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το αν οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό επηρεάζουν τους παίκτες», δήλωσε ο Δρ. Φελπς σε συνέντευξή του στους New York Times το 2023. «Αν όλοι περιμένουν πληθωρισμό και αλλού, θα αυξήσουν και οι ίδιοι τις τιμές τους».

Όταν η Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών απένειμε στον Δρ. Φελπς το Βραβείο Νόμπελ Οικονομικών Επιστημών, έγραψε: «Ο Φελπς έδειξε πώς οι δυνατότητες της πολιτικής σταθεροποίησης στο μέλλον εξαρτώνται από τις σημερινές πολιτικές αποφάσεις: Ο χαμηλός πληθωρισμός σήμερα οδηγεί σε προσδοκίες χαμηλού πληθωρισμού και στο μέλλον, διευκολύνοντας έτσι τη χάραξη πολιτικής στο μέλλον».

Στο πλαίσιο αυτό, η θεωρητική τοποθέτηση της Φιλπς κατέληξε σε πολλά από τα ίδια συμπεράσματα με αυτό του επίσης νομπελίστα Μίλτον Φρήντμαν (1912-2006), χωρίς να κρατάει όμως το ιδεολογικό απόλυτο του τελευταίου.   

Ο Τζέισον Φέρμαν, καθηγητής οικονομικής πολιτικής στο Χάρβαρντ, ο οποίος διετέλεσε πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομικών Συμβούλων κατά την κυβέρνηση Ομπάμα, δήλωσε σε συνέντευξή του στους Times ότι το μήνυμα του Εντμουντ Φελπς ήταν γενικά πιο αποδεκτό από αυτό του Φρίντμαν, επειδή δεν θεωρούνταν το είδος της κομματικά προσηλωμένης συντηρητικής προσωπικότητας που ήταν ο ισχυρός επικριτής των θεωριών του Τζων Μαιναρντ Κεύνς.

«Ο Μίλτον Φρίντμαν έμοιαζε σαν να κρατούσε ένα ιδεολογικό τσεκούρι σε μια συνεχιζόμενη διαμάχη με τον Πολ Σάμιουελσον», είπε ο Δρ. Φέρμαν, αναφερόμενος στον φιλελεύθερο συνάδελφο του Φρίντμαν. «Και ο Φελπς έμοιαζε περισσότερο με επιστήμονα που προσπαθούσε να εξηγήσει και να κατανοήσει τον κόσμο».

Οι ιδέες τους άλλαξαν τον τρόπο που οι κεντρικοί τραπεζίτες σκεφτόντουσαν την εξισορρόπηση του πληθωρισμού και της ανεργίας.

«Ο Φελπς, μαζί με τον Μίλτον Φρίντμαν, εξήγησε γιατί μια αύξηση του πληθωρισμού που σχεδιάζεται από την κεντρική τράπεζα θα μπορούσε στην καλύτερη περίπτωση να οδηγήσει σε προσωρινή μείωση της ανεργίας, ενώ ενδεχομένως να αφήσει τον πληθωρισμό μόνιμα υψηλότερο», έγραψε σε email το 2023 ο Μπεν Σ. Μπερνάνκι, πρώην πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας. «Ως αποτέλεσμα των επιχειρημάτων Φρίντμαν Φελπς, οι κεντρικοί τραπεζίτες δεν προσπαθούν να χρησιμοποιήσουν τον πληθωρισμό για να ωθήσουν την ανεργία κάτω από τα βιώσιμα επίπεδα, αλλά αντίθετα στοχεύουν στη διατήρηση του πληθωρισμού και των προσδοκιών για τον πληθωρισμό σε χαμηλά επίπεδα».

Κατά τα λοιπά, ο Εντμοντ Φελπς, απαντώντας σε ερώτημα δημοσιογράφου αν είναι δεξιός ή αριστερός, φιλελεύθερος ή συντηρητικός, απάντηση: «Αν ένιωθα ότι μια συγκεκριμένη πρόταση ήταν σωστή και μπορούσα να διατυπώσω ένα καλό θεωρητικό επιχείρημα υπέρ της», «τότε τι με ένοιαζε αν ήταν αριστερή ή δεξιά;».