|
Το 2022 ο Τούρκος Πρόεδρος,
Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, επαναλάμβανε συνεχώς
δημόσια πως «όποια χώρα μας ενοχλεί και
μας επιτίθεται, η απάντηση μας είναι “μπορεί να
έρθουμε ξαφνικά ένα βράδυ”». Όταν είχε δε
ρωτηθεί κατά πόσο εννοεί πως θα επιτεθεί στην
Ελλάδα, είχε απαντήσει καταφατικά.
Η αναφορά αυτή αποτελεί
στίχο τραγουδιού του 1974, που παραπέμπει στην
τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Από τις απειλές
αυτές, μέχρι η Άγκυρα να μοιρολογείται ότι η
συνεργασία Ελλάδος, Κύπρου και Ισραήλ συνιστά
απειλή για την Τουρκία, υπάρχει μια απόσταση.
Η Τουρκία συντηρεί αυτό το
κλίμα είτε για να δικαιολογεί την ένταση σε
Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, σε βάρος
της Ελλάδος και της Κύπρου, είτε επειδή
αισθάνεται όντως το σύνδρομο της περικύκλωσης.
Αυτό, όμως, το χρησιμοποιεί ως άλλοθι για να
προχωρήσει η ίδια και να περικυκλώσει τα δυο
κράτη, στο πλαίσιο της επεκτατικής της
πολιτικής.
|
|
Είναι σαφές πως η αντίδραση
της Άγκυρας στη τριμερή συνεργασία έχει να
κάνει και με τη μεγάλη κόντρα που έχει από
το 2010 και εντεύθεν με το Ισραήλ. Πρόκειται για
τη σύγκρουση δυο επεκτατικών δυνάμεων της
περιοχής, που προσπαθούν να επικρατήσουν. Στο
πλαίσιο αυτό, και αξιοποιώντας και το αρνητικό
κλίμα που έχει διαμορφωθεί σε βάρος
του Ισραήλ και μεταξύ ευρωπαϊκών κρατών και σε
χώρες της περιοχής, η Τουρκία επιχειρεί να
ταυτίσει Αθήνα και Λευκωσία με το Τελ Αβίβ, σε
σχέση με τις πρακτικές που υιοθετεί. Η
προσπάθεια ταύτισης με το Ισραήλ εξυπηρετεί τους
σχεδιασμούς της Άγκυρας, που επιδιώκει να
δημιουργήσει ένα αντί- Ισραήλ μέτωπο, έχοντας
απέναντι την Ελλάδα και την Κύπρο. Υπενθυμίζεται
ότι η Λευκωσία, όπως και η Αθήνα στάθηκαν
απέναντι στο Ισραήλ όταν εξαπέλυε στρατιωτικές
επιθέσεις κατά του Λιβάνου, αλλά και τις
πρακτικές που υιοθέτησε στη Γάζα. Την ίδια ώρα,
έγινε γνωστό, ότι η Κυπριακή Δημοκρατία έχει
προσκαλέσει για να παραστούν στο άτυπο Ευρωπαϊκό
Συμβούλιο, που θα φιλοξενήσει στις 23-24
Απριλίου, τους ηγέτες της Αιγύπτου, του Λιβάνου,
της Συρίας και της Ιορδανίας, καθώς και το
Γενικό Γραμματέα του Συμβουλίου Συνεργασίας του
Κόλπου. Τι δείχνει τούτο; Ότι αυτές οι χώρες
είναι απέναντι στην Κύπρο; Κάθε άλλο.
Ο Ερντογάν διαχρονικά
επιχειρεί να λειτουργήσει ως ο πατερούλης του
μουσουλμανικού κόσμου. Ένα εγχείρημα που δεν
προχωρά καθώς αντιμετωπίζει αντιδράσεις από άλλα
κράτη, κυρίως αραβικά. Η προσπάθεια αυτή
του Ερντογάν δεν εγκαταλείπεται. Συνεχίζεται,
έχοντας ως πρώτο «πιστόλι» τον υπουργό
Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, ο οποίος όχι μόνο
ανέλαβε να συντηρεί δημόσια αυτό το θέμα, της
απειλής δηλαδή κατά της Τουρκίας, από τη
συνεργασία Ελλάδος, Κύπρου και Ισραήλ, αλλά να
αναλαμβάνει και διπλωματικές πρωτοβουλίες
ανάδειξης του ζητήματος αυτού σε διάφορα πεδία,
όπως αυτό του ΝΑΤΟ.
Σε όλα αυτά, που
προβάλλονται από πλευράς της Άγκυρας ως
αφηγήματα, που προδήλως αφορούν τις γεωπολιτικές
επιδιώξεις της κατοχικής δύναμης, συνδέονται με
τα τεκταινόμενα στην ευρύτερη περιοχή. Η άλλη
όψη του ιδίου νομίσματος, που έχει άρρηκτη
σχέση με τη μεγάλη εικόνα, τη μάχη δηλαδή
επικράτησης, είναι και η εν γένει συμπεριφορά
της Άγκυρας, κατά του λεγόμενου ελλαδο-κυπριακού
μετώπου. Όχι τυχαία, η κατοχική Τουρκία συντηρεί
και ενίοτε κλιμακώνει το κλίμα έντασης τόσο
στο Αιγαίο ( σημειώνεται αυξητική τάση των
παραβιάσεων) όσο και στην Κύπρο, κυρίως στη
νεκρή ζώνη.
Μέσα σε αυτό το κλίμα,
αξιολογούνται όλα τα δεδομένα. Είναι σαφές πως η
Λευκωσία προφανώς και δεν θέλει να βρεθεί στη
μέση της αντιπαράθεσης και πιθανόν
σύγκρουσης Τουρκίας- Ισραήλ. Την ίδια ώρα, δεν
μπορεί να υποβαθμίσει τις απειλητικές ιαχές που
εξαπολύει η Άγκυρα.
Είναι δε σαφές πως θα
πρέπει να εξετασθούν ενδελεχώς οι διάφορες
παράμετροι της τουρκικής ρητορικής: Από την μια
τραγουδούν παράφωνα το «μπορεί να έρθουμε
ξαφνικά ένα βράδυ» και από την άλλη φωνάζουν ότι
απειλούνται (και) από την Κύπρο!
Κώστας Βενιζέλος
(Φιλελεύθερος της Κύπρου)
|