Αυξάνονται οι πιθανότητες για ένα «σούπερ» Ελ Νίνιο

Οι τελευταίες μετεωρολογικές εκτιμήσεις δείχνουν ότι οι πιθανότητες ενίσχυσης του φαινομένου είναι ιδιαίτερα υψηλές.

Συγκεκριμένα:

Ένα τέτοιο επεισόδιο θα συγκαταλεγόταν στα ισχυρότερα των τελευταίων δεκαετιών, αυξάνοντας σημαντικά τον κίνδυνο ακραίων καιρικών φαινομένων, μειωμένων γεωργικών αποδόσεων και νέων διαταραχών στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού.

Οι τιμές των τροφίμων στο επίκεντρο

Η JP Morgan εκτιμά ότι ένα ισχυρό Ελ Νίνιο, ακόμη και χωρίς άλλους επιβαρυντικούς παράγοντες, θα μπορούσε να αυξήσει τον παγκόσμιο πληθωρισμό τροφίμων κατά περίπου 0,7 ποσοστιαίες μονάδες, με τις μεγαλύτερες επιπτώσεις να εμφανίζονται τέσσερις έως οκτώ μήνες μετά την έναρξη του φαινομένου.

Ωστόσο, η εικόνα γίνεται σημαντικά πιο ανησυχητική όταν προστεθεί και η εκτόξευση των ενεργειακών τιμών.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και η άνοδος του πετρελαίου έχουν ήδη αυξήσει αισθητά:

το κόστος του ντίζελ,

τις τιμές των λιπασμάτων,

τα έξοδα μεταφοράς,

το κόστος συσκευασίας των τροφίμων.

Σύμφωνα με την τράπεζα, ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων θα μπορούσε να οδηγήσει σε αύξηση του παγκόσμιου πληθωρισμού τροφίμων κατά 1,3 έως 1,5 ποσοστιαίες μονάδες, σχεδόν διπλάσια από εκείνη που θα προκαλούσε μόνο το Ελ Νίνιο.

Επιβραδύνεται η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού

Οι αναλυτές της JP Morgan εκτιμούν ότι ο ετήσιος πληθωρισμός τροφίμων θα μπορούσε να διαμορφωθεί κοντά στο 5% κατά το πρώτο εξάμηνο του 2027.

Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα:

αύξηση περίπου 0,6 ποσοστιαίων μονάδων στον παγκόσμιο γενικό πληθωρισμό,

καθυστέρηση της αναμενόμενης αποκλιμάκωσης του πληθωρισμού κατά περίπου 0,3 ποσοστιαίες μονάδες για ολόκληρο το 2027.

Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να περιπλέξει το έργο των κεντρικών τραπεζών, οι οποίες προσδοκούν σταδιακή αποκλιμάκωση των πληθωριστικών πιέσεων και χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής.

Οι χώρες που βρίσκονται περισσότερο σε κίνδυνο

Η JP Morgan θεωρεί ότι οι μεγαλύτερες επιπτώσεις θα καταγραφούν στις αναδυόμενες οικονομίες, όπου τα τρόφιμα καταλαμβάνουν μεγαλύτερο ποσοστό στις δαπάνες των νοικοκυριών και η γεωργική παραγωγή είναι περισσότερο εκτεθειμένη στις καιρικές μεταβολές.

Οι οικονομίες που εμφανίζονται περισσότερο ευάλωτες είναι:

Στις χώρες αυτές, ακόμη και μικρές διαταραχές στις αγροτικές αποδόσεις μπορούν να οδηγήσουν σε έντονες αυξήσεις στις τιμές βασικών διατροφικών προϊόντων.

Περιορισμένες οι άμεσες επιπτώσεις στην Ευρώπη

Για τις ευρωπαϊκές οικονομίες, αλλά και τις περισσότερες ανεπτυγμένες χώρες, η JP Morgan εμφανίζεται περισσότερο καθησυχαστική όσον αφορά τις άμεσες συνέπειες του Ελ Νίνιο.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι η μεγαλύτερη πηγή πληθωριστικών πιέσεων δεν θα είναι οι καιρικές συνθήκες αυτές καθαυτές, αλλά το αυξημένο ενεργειακό κόστος, το οποίο μεταφέρεται σταδιακά σε ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα και στις τελικές τιμές των τροφίμων.

Υπάρχουν και θετικοί παράγοντες

Παρά τους κινδύνους, η JP Morgan επισημαίνει ότι η παγκόσμια οικονομία εισέρχεται σε αυτή την περίοδο με καλύτερες προϋποθέσεις σε σχέση με προηγούμενα μεγάλα επεισόδια Ελ Νίνιο.

Μεταξύ των θετικών στοιχείων ξεχωρίζουν:

τα επαρκή παγκόσμια αποθέματα σιτηρών,

τα σχετικά υψηλά αποθέματα ρυζιού στην Ασία,

η έως σήμερα συγκρατημένη πορεία του διεθνούς πληθωρισμού τροφίμων.

Οι παράγοντες αυτοί λειτουργούν ως «μαξιλάρι» απέναντι σε πιθανές ελλείψεις προσφοράς.

Ένα νέο τεστ για τις κεντρικές τράπεζες

Παρά τις θετικές αυτές ενδείξεις, η JP Morgan προειδοποιεί ότι η σύμπτωση ενός ιδιαίτερα ισχυρού Ελ Νίνιο με μια παρατεταμένη περίοδο υψηλών τιμών πετρελαίου θα μπορούσε να πυροδοτήσει ένα νέο κύμα αυξήσεων στις τιμές των τροφίμων παγκοσμίως.

Μια τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε νέες αποκλίσεις στον πληθωρισμό μεταξύ ανεπτυγμένων και αναδυόμενων οικονομιών, ενώ παράλληλα θα περιόριζε τα περιθώρια των κεντρικών τραπεζών να μειώσουν τα επιτόκια, διατηρώντας για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα ένα περιβάλλον αυστηρής νομισματικής πολιτικής και υψηλού κόστους δανεισμού.