Ωστόσο, το ισχύον καθεστώς περιλαμβάνει αρκετές εξαιρέσεις, καθώς ορισμένα εισοδήματα φορολογούνται με χαμηλότερο συντελεστή ή απαλλάσσονται πλήρως από τη φορολογία.

Εταιρικά ομόλογα με φόρο 5%

Χαρακτηριστική εξαίρεση αποτελούν οι τόκοι από εταιρικά ομόλογα που αποκτούν φυσικά πρόσωπα με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα.

Στην περίπτωση αυτή εφαρμόζεται παρακράτηση φόρου 5%, αντί του γενικού συντελεστή 15%.

Πότε η παρακράτηση είναι οριστική

Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι όταν δικαιούχος των τόκων είναι:

φυσικό πρόσωπο με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα ή

φυσικό ή νομικό πρόσωπο χωρίς φορολογική κατοικία ή μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα,

η παρακράτηση φόρου αποτελεί την τελική φορολογική επιβάρυνση και δεν προκύπτει πρόσθετη φορολογική υποχρέωση.

Τι ισχύει για τις επιχειρήσεις

Διαφορετική είναι η αντιμετώπιση για επιχειρήσεις και νομικές οντότητες με φορολογική κατοικία ή μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα.

Στις περιπτώσεις αυτές, η παρακράτηση δεν εξαντλεί τη φορολογική υποχρέωση, καθώς οι τόκοι ενσωματώνονται στα συνολικά έσοδα της επιχείρησης και φορολογούνται ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα σύμφωνα με τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.

Οι βασικές εξαιρέσεις

Η εγκύκλιος προβλέπει σειρά ειδικών περιπτώσεων όπου εφαρμόζονται διαφορετικοί κανόνες.

Συνδεδεμένες επιχειρήσεις

Για πληρωμές τόκων μεταξύ συνδεδεμένων επιχειρήσεων ή προσώπων, υπό τις προϋποθέσεις που προβλέπει η νομοθεσία, δεν πραγματοποιείται παρακράτηση φόρου.

Τόκοι υπερημερίας

Οι τόκοι υπερημερίας εξακολουθούν να υπόκεινται σε παρακράτηση φόρου 15%.

Εξαίρεση προβλέπεται για τα πιστωτικά ιδρύματα, όταν τα σχετικά έσοδα προκύπτουν από τη συνήθη τραπεζική δραστηριότητα (δάνεια, διατραπεζικές καταθέσεις, χορηγήσεις πιστώσεων κ.ά.), ανεξάρτητα από το αν η τράπεζα έχει έδρα στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό.

Καταθέσεις στο εξωτερικό

Για τόκους από τραπεζικές καταθέσεις που τηρούνται στο εξωτερικό δεν πραγματοποιείται παρακράτηση φόρου κατά την καταβολή τους στην Ελλάδα.

Τα εισοδήματα δηλώνονται κανονικά στη φορολογική δήλωση και φορολογούνται σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις.

Εφόσον έχει ήδη καταβληθεί φόρος στη χώρα προέλευσης, αυτός συμψηφίζεται με τον ελληνικό φόρο, έως του ποσού που αναλογεί στην Ελλάδα, ώστε να αποφεύγεται η διπλή φορολόγηση.

Απαλλαγές για ομόλογα και κρατικούς τίτλους

Η ΑΑΔΕ υπενθυμίζει ότι δεν επιβάλλεται παρακράτηση φόρου στους τόκους εταιρικών ομολόγων που είναι εισηγμένα σε οργανωμένες αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε αναγνωρισμένα χρηματιστήρια τρίτων χωρών, όταν οι δικαιούχοι είναι αλλοδαπά νομικά πρόσωπα χωρίς μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα.

Η συγκεκριμένη απαλλαγή ισχύει για πληρωμές που πραγματοποιούνται από την 1η Ιανουαρίου 2020 και μετά.

Αφορολόγητοι οι τόκοι από έντοκα γραμμάτια και ομόλογα του Δημοσίου

Εκτός φορολογίας παραμένουν επίσης:

οι τόκοι από ομόλογα του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας (EFSF),

οι τόκοι από έντοκα γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου που εκδίδονται από τις 29 Ιουλίου 2023 και μετά,

τα τοκομερίδια κρατικών ομολόγων που εξαργυρώνονται από την ίδια ημερομηνία,

καθώς και τα ομόλογα μηδενικού κουπονιού (Zero Coupon Bonds) που λήγουν από τότε και εφεξής.

Η απαλλαγή αυτή δεν εφαρμόζεται στα πιστωτικά ιδρύματα που έχουν έδρα στην Ελλάδα.

Δανεισμός τίτλων

Απαλλάσσονται επίσης από τον φόρο εισοδήματος οι τόκοι που προκύπτουν από προϊόντα δανεισμού τίτλων στην αγορά παραγώγων του Χρηματιστηρίου Αθηνών, όταν δικαιούχοι είναι τα νομικά πρόσωπα και οι νομικές οντότητες που προβλέπει ο Κώδικας Φορολογίας Εισοδήματος.

Στις περιπτώσεις αυτές δεν πραγματοποιείται παρακράτηση φόρου, καθώς τα συγκεκριμένα εισοδήματα εξαιρούνται από τη σχετική φορολογική υποχρέωση.