Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στο εάν τα χρήματα μεταφέρθηκαν σε ατομικό λογαριασμό στον οποίο ο δικαιούχος έχει αποκλειστική πρόσβαση, καθώς και στο κατά πόσο υπάρχουν επαρκή δικαιολογητικά που αποδεικνύουν διαφορετική αιτία της συναλλαγής. Σε διαφορετική περίπτωση, η ΑΑΔΕ μπορεί να προχωρήσει στον καταλογισμό του φόρου δωρεάς.

Οι πέντε περιπτώσεις που μπορούν να προκαλέσουν φορολογικό έλεγχο

Η φορολογική νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένες περιπτώσεις στις οποίες οι μεταφορές χρημάτων μπορεί να οδηγήσουν σε ελέγχους και πρόσθετες επιβαρύνσεις.

Η πρώτη αφορά τις γονικές παροχές και τις δωρεές μεταξύ συγγενών πρώτου βαθμού. Το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ ισχύει μόνο υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Η μεταφορά των χρημάτων πρέπει να πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω του τραπεζικού συστήματος και να συνοδεύεται από την υποβολή της απαιτούμενης δήλωσης.

Η δεύτερη περίπτωση αφορά τις μεταβιβάσεις χρημάτων με μετρητά. Εάν η δωρεά ή η χρηματική ενίσχυση πραγματοποιηθεί εκτός τραπεζικού συστήματος, το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ δεν εφαρμόζεται και επιβάλλεται φόρος 10% από το πρώτο ευρώ.

Αντίθετα, μικρές καθημερινές μεταφορές χρημάτων, όπως ποσά για χαρτζιλίκι ή κάλυψη συνηθισμένων αναγκών προστατευόμενων μελών μέσω υπηρεσιών όπως το IRIS, συνήθως δεν αντιμετωπίζονται ως δωρεές, εφόσον κινούνται σε φυσιολογικά επίπεδα.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις διαδοχικές μεταφορές χρημάτων μεταξύ συγγενών. Όταν η φορολογική διοίκηση διαπιστώνει ότι χρησιμοποιούνται ενδιάμεσα πρόσωπα προκειμένου να παρακαμφθούν τα αφορολόγητα όρια, μπορεί να επαναχαρακτηρίσει τη συναλλαγή και να επιβάλει φόρο 20%.

Στους κοινούς λογαριασμούς με τρίτα πρόσωπα, οι έλεγχοι είναι ακόμη αυστηρότεροι. Οι αρχές εξετάζουν ποιος δημιούργησε το κεφάλαιο, ποιος ωφελήθηκε από τη μεταφορά και εάν προκύπτει έμμεση δωρεά προς πρόσωπο που δεν δικαιούται αφορολόγητο.

Οι φόροι ανάλογα με τη συγγένεια

Οι φορολογικές επιβαρύνσεις εξαρτώνται από τον βαθμό συγγένειας αλλά και από το αν έχουν τηρηθεί οι προβλεπόμενες διαδικασίες.

Για συγγενείς πρώτου βαθμού, όταν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ, όπως στην περίπτωση μεταφοράς με μετρητά, επιβάλλεται αυτοτελής φόρος 10%.

Για συγγενείς δεύτερου βαθμού, όπως αδέλφια, ανιψιούς και θείους, ο φόρος ανέρχεται στο 20% από το πρώτο ευρώ.

Για πιο μακρινές συγγένειες ή για μεταφορές μεταξύ μη συγγενικών προσώπων, ο φορολογικός συντελεστής μπορεί να φτάσει έως και το 40%.

Σε περίπτωση που ο φορολογούμενος δεν μπορεί να προσκομίσει στοιχεία που να αποδεικνύουν την πραγματική αιτία της μεταφοράς, η ΑΑΔΕ μπορεί να απορρίψει τους ισχυρισμούς περί αφορολόγητης συναλλαγής και να προχωρήσει στη βεβαίωση των αναλογούντων φόρων.

Η τήρηση αρχείων, η διαφάνεια στις τραπεζικές κινήσεις, η έγκαιρη υποβολή δηλώσεων και η διατήρηση αποδεικτικών για την προέλευση των χρημάτων αποτελούν πλέον κρίσιμα στοιχεία για την αποφυγή απρόβλεπτων φορολογικών επιβαρύνσεων.