Μέχρι στιγμής, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής εμφανίζονται διατεθειμένοι να διατηρήσουν ευελιξία, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει άμεση ανάγκη αλλαγής στο κόστος δανεισμού. Ωστόσο, ορισμένοι αξιωματούχοι αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο ταχύτερης αντίδρασης εάν οι εξελίξεις το απαιτήσουν. Ο Πέτερ Καζίμιρ, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, σημείωσε ότι η αντίδραση της Τράπεζας μπορεί να έρθει νωρίτερα από ό,τι εκτιμούν πολλοί. Όπως ανέφερε, η ΕΚΤ θα είναι έτοιμη να παρέμβει εφόσον κριθεί απαραίτητο, αποφεύγοντας ωστόσο να προχωρήσει σε εικασίες για συγκεκριμένες συνεδριάσεις.

Η «καλύτερη θέση» της Ευρωζώνης

Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, υπογράμμισε ότι η Ευρωζώνη βρίσκεται σήμερα σε σαφώς ισχυρότερη θέση σε σχέση με την περίοδο που ακολούθησε την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Όπως δήλωσε σε συνέντευξή της στο France 24, οι οικονομικές συνθήκες είναι πλέον πιο σταθερές και η Τράπεζα διαθέτει μεγαλύτερη ικανότητα να απορροφήσει εξωτερικούς κραδασμούς.

Σύμφωνα με την ίδια, η ΕΚΤ θα λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να διασφαλίσει ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει υπό έλεγχο και ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες δεν θα βιώσουν ξανά τις έντονες αυξήσεις τιμών που σημειώθηκαν το 2022 και το 2023. Παράλληλα, τόνισε ότι το υψηλό επίπεδο αβεβαιότητας καθιστά δύσκολη τη λήψη άμεσων αποφάσεων για τη νομισματική πολιτική.

Ανησυχία για νέες πληθωριστικές πιέσεις

Ο Καζίμιρ προειδοποίησε ότι η άνοδος των τιμών ενέργειας ενδέχεται να οδηγήσει σε νέα κύματα πληθωριστικών πιέσεων, κυρίως μέσω δευτερογενών επιπτώσεων. Οι επιχειρήσεις, έχοντας ακόμη νωπές τις μνήμες της πρόσφατης περιόδου υψηλού πληθωρισμού, ενδέχεται να μετακυλίσουν πιο γρήγορα τις αυξήσεις κόστους στους καταναλωτές, ενώ και οι εργαζόμενοι μπορεί να απαιτήσουν υψηλότερες μισθολογικές αυξήσεις.

Όπως ανέφερε, η ισορροπία των κινδύνων για τον πληθωρισμό έχει μετατοπιστεί προς τα πάνω και οι συζητήσεις περί υποχώρησης των πληθωριστικών πιέσεων έχουν πλέον περιοριστεί. Αν οι δευτερογενείς επιπτώσεις γίνουν πιο έντονες, δεν αποκλείεται να απαιτηθεί αυστηρότερη νομισματική πολιτική.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η ΕΚΤ είναι καλύτερα προετοιμασμένη σε σχέση με το 2022, όταν η προηγούμενη περίοδος ποσοτικής χαλάρωσης και οι δεσμεύσεις για χαμηλά επιτόκια περιόριζαν την ταχύτητα αντίδρασης. Σήμερα, όπως σημείωσε, η Τράπεζα μπορεί να κινηθεί πιο γρήγορα εφόσον το απαιτήσουν οι συνθήκες.

Στο επίκεντρο τα επιτόκια και οι αγορές

Στις χρηματοπιστωτικές αγορές, οι επενδυτές αρχίζουν να προεξοφλούν το ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων προς το καλοκαίρι, πιθανότατα τον Ιούνιο ή αργότερα, εάν οι τιμές ενέργειας συνεχίσουν να κινούνται ανοδικά. Παρ’ όλα αυτά, τα στοιχήματα για επιθετικότερη σύσφιγξη της νομισματικής πολιτικής έχουν περιοριστεί τις τελευταίες ημέρες, μετά τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να λήξει σχετικά σύντομα.

Οι αγορές παραμένουν ιδιαίτερα ευμετάβλητες. Οι τιμές του πετρελαίου έφτασαν τη Δευτέρα έως και τα 120 δολάρια ανά βαρέλι – επίπεδα που είχαν να εμφανιστούν από τα μέσα του 2022 – πριν υποχωρήσουν απότομα, καθώς οι επενδυτές αναπροσάρμοσαν τις εκτιμήσεις τους.

Η Λαγκάρντ σημείωσε ότι η τρέχουσα μεταβλητότητα είναι εξαιρετικά υψηλή, γεγονός που δυσκολεύει τη διαχείριση της κατάστασης από τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής.

Προειδοποιήσεις προς τις κυβερνήσεις

Παράλληλα, η πρόεδρος της ΕΚΤ προειδοποίησε τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να είναι προσεκτικές στη χρήση μέτρων στήριξης για την αντιμετώπιση της ενεργειακής ακρίβειας. Δεδομένων των εύθραυστων δημοσιονομικών ισορροπιών σε αρκετά κράτη-μέλη, η υπερβολική χρήση δαπανηρών παρεμβάσεων θα μπορούσε να επιβαρύνει τα δημόσια οικονομικά.

Την ίδια στιγμή, η ΕΚΤ αναμένεται να παρουσιάσει σύντομα τις νέες τριμηνιαίες προβλέψεις της για την οικονομία της Ευρωζώνης. Ωστόσο, λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, αρκετές από τις βασικές παραδοχές ενδέχεται να έχουν ήδη ξεπεραστεί από τις εξελίξεις. Για τον λόγο αυτό, δεν αποκλείεται οι εκτιμήσεις να συνοδευτούν και από εναλλακτικά σενάρια, ώστε να αποτυπωθούν καλύτερα οι πιθανοί κίνδυνοι για την οικονομία και τον πληθωρισμό.