|
Τα στοιχεία αφορούν το
σύνολο του ελληνικού
τραπεζικού συστήματος
και όχι αποκλειστικά τις
τέσσερις συστημικές
τράπεζες. Ωστόσο, η
συγκέντρωση της
δραστηριότητας είναι
ιδιαίτερα υψηλή: οι
τέσσερις μεγαλύτερες
τράπεζες αντιπροσωπεύουν
το 95,8% της συνολικής
κερδοφορίας στο
εννεάμηνο του 2026, ενώ
οι πέντε μεγαλύτερες
ελέγχουν περίπου το 96%
του συνολικού
ενεργητικού.
Η συμβολή των επιτοκίων
και των νέων
χρηματοδοτήσεων
Καθοριστικό ρόλο στη
διαμόρφωση των υψηλών
κερδών εξακολουθεί να
διαδραματίζει το
επιτοκιακό περιθώριο, το
οποίο παραμένει σε
επίπεδα αισθητά
υψηλότερα από τον
ευρωπαϊκό μέσο όρο. Παρά
την υποχώρησή του, η
διαφορά μεταξύ των
επιτοκίων χορηγήσεων και
καταθέσεων εξακολουθεί
να αποτελεί σημαντική
πηγή εσόδων για τις
ελληνικές τράπεζες.
Ειδικότερα, το καθαρό
επιτοκιακό περιθώριο των
τεσσάρων συστημικών
τραπεζών διαμορφώθηκε
τον Ιούνιο του 2026 στο
2,67%, έναντι 2,84% το
πρώτο εξάμηνο του 2025.
Παρά τη μείωση,
παρέμεινε σημαντικά
υψηλότερο από το 1,54%
που ήταν ο μέσος όρος
των σημαντικών τραπεζών
υπό την άμεση εποπτεία
της Ευρωπαϊκής Κεντρικής
Τράπεζας.
Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής
Ένωσης, το υψηλότερο
καθαρό επιτοκιακό
περιθώριο καταγράφηκε
στη Σλοβενία, με 3,15%,
ενώ ακολούθησε η Λετονία
με 2,71%. Κοντά στην
ελληνική επίδοση
βρέθηκαν η Ισπανία με
2,59%, η Εσθονία με
2,56% και η Αυστρία με
2,46%.
|
Χώρα /
Περιοχή
|
Καθαρό
επιτοκιακό
περιθώριο
|
|
Σλοβενία
|
3,15%
|
|
Λετονία
|
2,71%
|
|
Ελλάδα
|
2,67%
|
|
Ισπανία
|
2,59%
|
|
Εσθονία
|
2,56%
|
|
Αυστρία
|
2,46%
|
|
Μέσος όρος
σημαντικών
τραπεζών υπό την
εποπτεία της ΕΚΤ
|
1,54%
|
Επιπλέον στήριξη στην
πιστωτική δραστηριότητα
αναμένεται να προσφέρουν
οι χρηματοδοτήσεις που
συνδέονται με το Ταμείο
Ανάκαμψης. Τα ποσά που
δεν έχουν ακόμη
εκταμιευθεί
υπολογίζονται σε περίπου
6 δισ. ευρώ, ενώ οι
συνολικές εκταμιεύσεις
για το 2026 εκτιμάται
ότι θα ξεπεράσουν τα 40
δισ. ευρώ. Με βάση τις
προβλέψεις, η καθαρή
πιστωτική επέκταση μέχρι
το τέλος της χρονιάς
αναμένεται να
διαμορφωθεί στα 10-12
δισ. ευρώ.
Η προοπτική αυτή έχει
ιδιαίτερη σημασία για
τις τράπεζες, καθώς η
αύξηση των νέων
χορηγήσεων μπορεί να
αντισταθμίσει, σε έναν
βαθμό, την πίεση που
ασκεί στα επιτοκιακά
έσοδα η σταδιακή
αποκλιμάκωση των
επιτοκίων.
Καθαρότεροι ισολογισμοί,
αλλά το ιδιωτικό χρέος
παραμένει πρόκληση
Μία από τις
σημαντικότερες αλλαγές
που έχουν συντελεστεί
στο ελληνικό τραπεζικό
σύστημα είναι η δραστική
μείωση των μη
εξυπηρετούμενων δανείων
εντός των τραπεζικών
ισολογισμών. Από τα
επίπεδα του 40% περίπου
που βρίσκονταν στο τέλος
του 2019, ο δείκτης των
κόκκινων δανείων έχει
πλέον υποχωρήσει κοντά
στα ιστορικά χαμηλά του.
Τον Ιούνιο του 2026, τα
μη εξυπηρετούμενα δάνεια
εντός του τραπεζικού
συστήματος ανέρχονταν σε
6,2 δισ. ευρώ, με τον
σχετικό δείκτη να
διαμορφώνεται στο 2,69%.
Η επίδοση αυτή, αν και
σημαντικά βελτιωμένη σε
σχέση με το παρελθόν,
εξακολουθούσε να είναι
υψηλότερη από το 1,99%
που καταγραφόταν κατά
μέσο όρο στην Ευρωπαϊκή
Ένωση.
Η εξυγίανση, ωστόσο, δεν
σημαίνει ότι έχει
αντιμετωπιστεί συνολικά
το πρόβλημα του
ιδιωτικού χρέους. Στο
τέλος του δεύτερου
τριμήνου του 2026,
περίπου 79,6 δισ. ευρώ
μη εξυπηρετούμενων
δανείων παρέμεναν εκτός
τραπεζικών ισολογισμών.
Πρόκειται για ένα
ιδιαίτερα μεγάλο απόθεμα
οφειλών, η διαχείριση
του οποίου εξακολουθεί
να αποτελεί σημαντική
εκκρεμότητα για την
οικονομία.
Οι καταθέσεις επέστρεψαν
πάνω από τα επίπεδα του
2010
Σημαντική είναι και η
αλλαγή στη χρηματοδοτική
βάση των τραπεζών. Οι
καταθέσεις του ιδιωτικού
τομέα ανήλθαν τον
Σεπτέμβριο του 2026 στα
227,4 δισ. ευρώ,
υπερβαίνοντας πλέον τα
επίπεδα του 2010, πριν
από την εκδήλωση της
κρίσης.
Η αύξηση των καταθέσεων
παραμένει ισχυρή. Κατά
τη διάρκεια του 2025
προστέθηκαν περίπου 12
δισ. ευρώ, ενώ ανάλογη
αύξηση, επίσης κοντά στα
12 δισ. ευρώ,
καταγράφηκε και στο
πρώτο εννεάμηνο του
2026. Η εξέλιξη αυτή
ενισχύει τη ρευστότητα
του συστήματος και
περιορίζει την εξάρτηση
από εναλλακτικές πηγές
χρηματοδότησης.
Ισχυρή κεφαλαιακή βάση,
αλλά με εκκρεμότητες
στην ποιότητα των
κεφαλαίων
Η κεφαλαιακή επάρκεια
των ελληνικών τραπεζών
παραμένει σε
ικανοποιητικά επίπεδα,
αν και οι επιμέρους
δείκτες εμφανίζουν
ορισμένες αποκλίσεις από
τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ο συνολικός δείκτης
κεφαλαίου διαμορφώθηκε
στο 19,7%, έναντι 20,1%
κατά μέσο όρο στην
τραπεζική ένωση.
Αντίθετα, ο δείκτης
βασικών ιδίων κεφαλαίων
CET1
υποχώρησε τον Ιούνιο του
2026 στο 14,9%, από 16%
στο τέλος του 2025, με
αποτέλεσμα να βρεθεί
χαμηλότερα από τον
αντίστοιχο ευρωπαϊκό
μέσο όρο.
Ένα ακόμη ζήτημα αφορά
τη σύνθεση των
κεφαλαίων. Οι
αναβαλλόμενες
φορολογικές απαιτήσεις (DTC)
αντιστοιχούσαν στο 36%
των κεφαλαίων CET1.
Το ποσοστό έχει μειωθεί
σε σχέση με το τέλος του
2025, εξακολουθεί όμως
να αποτελεί σημαντικό
μέρος της κεφαλαιακής
βάσης των τραπεζών.
Η συνολική εικόνα
δείχνει ότι το ελληνικό
τραπεζικό σύστημα έχει
διανύσει μεγάλη απόσταση
από τα χρόνια της
κρίσης. Η ανάκτηση του
μεγαλύτερου μέρους των
τότε ζημιών, η επιστροφή
των καταθέσεων σε
επίπεδα υψηλότερα από
εκείνα του 2010, η
εξυγίανση των
ισολογισμών και η
διατήρηση υψηλής
κερδοφορίας συνθέτουν
μια σαφώς ισχυρότερη
εικόνα. Ωστόσο, η πλήρης
αποκατάσταση των
απωλειών δεν έχει ακόμη
ολοκληρωθεί, ενώ η
διαχείριση των κόκκινων
δανείων εκτός τραπεζών
και η περαιτέρω βελτίωση
της ποιότητας των
εποπτικών κεφαλαίων
παραμένουν βασικές
προκλήσεις.
|