Οι
ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, στις 3 Νοεμβρίου,
αναμένεται να επηρεάσουν την πολιτική για την
υγειονομική περίθαλψη, τις τιμές των φαρμάκων
και τη βιομηχανική στρατηγική στον φαρμακευτικό
κλάδο. Και τα 435 μέλη της Βουλής των
Αντιπροσώπων και 35 από τις 100 έδρες της
Γερουσίας διεκδικούνται στις κάλπες, σε μια
αναμέτρηση που μπορεί να περιορίσει την
ελευθερία κινήσεων του Ντόναλντ Τραμπ κατά τα
δύο τελευταία χρόνια της θητείας του.
Οι
δημοσκοπήσεις που επικαλείται η ING
δείχνουν προβάδισμα περίπου οκτώ ποσοστιαίων
μονάδων για τους Δημοκρατικούς σε εθνικό
επίπεδο, καθώς η δημοτικότητα του Τραμπ πιέζεται
από την ανησυχία των ψηφοφόρων για το κόστος
ζωής. Η ανάκτηση της Βουλής από τους
Δημοκρατικούς θεωρείται πιθανή, χωρίς όμως να
είναι δεδομένο ότι θα αποκτήσουν τον έλεγχο και
των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.
Για την υγειονομική περίθαλψη, οι διαφορές
μεταξύ των δύο κομμάτων παραμένουν έντονες. Για
τη φαρμακοβιομηχανία, αντίθετα, υπάρχει πλέον
σημαντική σύγκλιση: Δημοκρατικοί και
Ρεπουμπλικανοί επιδιώκουν χαμηλότερες τιμές
φαρμάκων και μεγαλύτερη εγχώρια παραγωγή, αν και
διαφωνούν ως προς τα μέσα επίτευξης αυτών των
στόχων.
Οι
βασικές διαφορές μεταξύ
Δημοκρατικών και
Ρεπουμπλικανών
Οι Δημοκρατικοί
επιδιώκουν διεύρυνση της
ασφαλιστικής κάλυψης,
ενίσχυση του
προγράμματος
Medicaid
και μόνιμη παράταση των
αυξημένων επιδοτήσεων
για τα ασφαλιστήρια
συμβόλαια που υπάγονται
στον νόμο
AffordableCareAct
(ACA).
Οι Ρεπουμπλικανοί
προκρίνουν πιο
περιορισμένο
ομοσπονδιακό ρόλο,
μεγαλύτερη ευθύνη στις
πολιτείες και
αυστηρότερους όρους
πρόσβασης σε ορισμένα
προγράμματα.
Στη φαρμακοβιομηχανία, η
παραδοσιακή διάκριση
μεταξύ Δημοκρατικών που
επιδιώκουν περισσότερη
ρύθμιση και
Ρεπουμπλικανών που
προτιμούν μικρότερη
κρατική παρέμβαση έχει
περιοριστεί. Και τα δύο
κόμματα αντιμετωπίζουν
πλέον τα φάρμακα και τη
βιοτεχνολογία ως
ζητήματα εθνικής
ασφάλειας, δίνοντας
έμφαση στην εγχώρια
παραγωγή και στη μείωση
της εξάρτησης από ξένες
αλυσίδες εφοδιασμού.
Η βασική διαφορά αφορά
τον τρόπο με τον οποίο
θα επιδιωχθούν οι
χαμηλότερες τιμές. Οι
Δημοκρατικοί δίνουν
μεγαλύτερη έμφαση στις
διαπραγματεύσεις του
Medicare
με τις φαρμακευτικές
εταιρείες και σε κίνητρα
για την εγχώρια
παραγωγή. Οι
Ρεπουμπλικανοί
στηρίζονται περισσότερο
στην πολιτική
τιμολόγησης βάσει των
χαμηλότερων τιμών που
ισχύουν σε άλλες
ανεπτυγμένες χώρες,
γνωστή ως
Most-Favoured-Nation
(MFN),
καθώς και στην εμπορική
πίεση μέσω δασμών και
συμφωνιών με εταιρείες.
Σενάριο 1: Οι
Ρεπουμπλικανοί διατηρούν
τον έλεγχο
Μια επικράτηση των
Ρεπουμπλικανών θα έδινε
στον Τραμπ μεγαλύτερη
δυνατότητα να συνεχίσει
την εφαρμογή της
πολιτικής του στην υγεία
και στη βιομηχανία, με
λιγότερα εμπόδια από το
Κογκρέσο.
Η κυβέρνηση θα μπορούσε
να διατηρήσει την
αυστηρότερη προσέγγιση
στο Medicaid,
να περιορίσει την
ομοσπονδιακή συμμετοχή
στην ασφαλιστική κάλυψη
και να αντισταθεί στην
επαναφορά των αυξημένων
επιδοτήσεων του
ACA.
Για τους ασθενείς, ο
βασικός κίνδυνος θα ήταν
η απώλεια ασφαλιστικής
κάλυψης ή η δυσκολότερη
πρόσβαση σε αυτήν. Τα
νοσοκομεία σε περιοχές
με μεγάλη εξάρτηση από
το Medicaid
θα μπορούσαν να
αντιμετωπίσουν
περισσότερα περιστατικά
περίθαλψης χωρίς επαρκή
αποζημίωση, ενώ η
φαρμακευτική κατανάλωση
θα μπορούσε να
επηρεαστεί εάν
περισσότεροι ασθενείς
δυσκολεύονταν να
πληρώσουν τις συνταγές
τους.
Για τις φαρμακευτικές
εταιρείες, η διατήρηση
του ελέγχου του
Κογκρέσου από τους
Ρεπουμπλικανούς θα
ενίσχυε τη συνέχεια της
πολιτικής Τραμπ. Η
κυβέρνηση θα είχε
μεγαλύτερη δυνατότητα να
προωθήσει τη λογική
MFN
και να χρησιμοποιήσει
δασμολογικές εξαιρέσεις
ή ειδικές συμφωνίες ως
κίνητρο για επενδύσεις
και παραγωγή στις ΗΠΑ.
Αυτό θα προσέφερε
μεγαλύτερη σαφήνεια ως
προς την κατεύθυνση της
πολιτικής, χωρίς όμως να
εξαλείφει την πίεση στις
τιμές και στις αλυσίδες
εφοδιασμού.
Σενάριο 2: Ο Τραμπ με
περιορισμένα περιθώρια
κινήσεων
Εάν οι Δημοκρατικοί
κερδίσουν τη Βουλή των
Αντιπροσώπων αλλά οι
Ρεπουμπλικανοί
διατηρήσουν τη Γερουσία,
η κυβέρνηση θα βρεθεί
αντιμέτωπη με ισχυρότερη
κοινοβουλευτική
αντιπολίτευση.
Οι Δημοκρατικοί θα
μπορούν να ελέγχουν τις
επιτροπές της Βουλής, να
διεξάγουν έρευνες και να
ασκούν πίεση μέσω της
νομοθετικής διαδικασίας.
Ωστόσο, οι πρωτοβουλίες
για την αποκατάσταση των
επιδοτήσεων του
ACA
ή για την ανατροπή
περικοπών στο
Medicaid
θα δυσκολεύονται να
εγκριθούν από τη
Γερουσία και θα
μπορούσαν τελικά να
προσκρούσουν στο
προεδρικό βέτο.
Στην πράξη, η
ασφαλιστική κάλυψη και
οι αυστηρότεροι όροι
επιλεξιμότητας για το
Medicaid
θα παρέμεναν βασικά
ζητήματα, χωρίς να είναι
βέβαιο ότι θα υπάρξουν
μεγάλες αλλαγές
πολιτικής.
Στον φαρμακευτικό κλάδο,
οι Δημοκρατικοί θα
μπορούσαν να εντείνουν
τον κοινοβουλευτικό
έλεγχο των συμφωνιών
MFN,
των δασμών και της
εφαρμογής των
διαπραγματεύσεων του
Medicare.
Παράλληλα, θα υπήρχε
περιθώριο για πιο
περιορισμένες
διακομματικές συμφωνίες,
ιδίως για τους
διαχειριστές παροχών
φαρμακείου (PBM)
και τη λειτουργία των
νοσοκομείων.
Το πιθανότερο αποτέλεσμα
θα ήταν μεγαλύτερη
πολιτική αντιπαράθεση,
αλλά περιορισμένες
ουσιαστικές αλλαγές για
τους Αμερικανούς
καταναλωτές.
Σενάριο 3: Οι
Δημοκρατικοί κερδίζουν
και τα δύο σώματα
Μια πλήρης επικράτηση
των Δημοκρατικών θα τους
έδινε τη μεγαλύτερη
δυνατότητα να επηρεάσουν
την πολιτική υγείας κατά
το δεύτερο μισό της
θητείας Τραμπ.
Πρώτη προτεραιότητα θα
μπορούσε να είναι η
επαναφορά των αυξημένων
επιδοτήσεων του
ACA
και ο περιορισμός των
περικοπών στο
Medicaid.
Αυτό θα βοηθούσε
περισσότερα νοικοκυριά
να διατηρήσουν
ασφαλιστική κάλυψη και
θα περιόριζε τα
ασφάλιστρα και τις
άμεσες δαπάνες για
περίθαλψη.
Η διεύρυνση της κάλυψης
θα μπορούσε επίσης να
ενισχύσει τα οικονομικά
των νοσοκομείων και να
στηρίξει τη ζήτηση για
συνταγογραφούμενα
φάρμακα.
Για τη
φαρμακοβιομηχανία,
ωστόσο, μια δημοκρατική
νίκη δεν θα σήμαινε
απαραίτητα χαλάρωση των
πιέσεων. Οι Δημοκρατικοί
θα μπορούσαν να
επιδιώξουν αυστηρότερο
έλεγχο των συμφωνιών
MFN,
μεγαλύτερη διαφάνεια ως
προς τους όρους τους και
διεύρυνση ή επιτάχυνση
των διαπραγματεύσεων για
τις τιμές φαρμάκων μέσω
του Medicare,
στο πλαίσιο του νόμου
InflationReductionAct
(IRA).
Παράλληλα, θα μπορούσαν
να ενισχύσουν την
εποπτεία των τιμών κατά
την κυκλοφορία νέων
φαρμάκων και να ασκήσουν
μεγαλύτερη πίεση στους
PBM.
Υπάρχει, όμως, και μια
θετική πλευρά για τη
βιοτεχνολογία και την
καινοτομία. Οι
Δημοκρατικοί αναμένεται
να στηρίξουν περισσότερο
τη χρηματοδότηση των
Εθνικών Ινστιτούτων
Υγείας (NIH),
των επιστημονικών
ιδρυμάτων και της
Υπηρεσίας Τροφίμων και
Φαρμάκων (FDA).
Η ενίσχυση της δημόσιας
έρευνας και της
δυνατότητας αξιολόγησης
νέων θεραπειών θα
μπορούσε να στηρίξει τη
μακροπρόθεσμη
καινοτομία.
Το αποτέλεσμα για τον
κλάδο θα ήταν σύνθετο:
μεγαλύτερη πίεση στις
τιμές των φαρμάκων, αλλά
και πιθανή ενίσχυση της
ερευνητικής βάσης και
των θεσμών που
υποστηρίζουν την
ανάπτυξη νέων θεραπειών.
Γιατί μια δημοκρατική
νίκη θα μπορούσε να
ευνοήσει την Ευρώπη
Για τις ευρωπαϊκές
κυβερνήσεις και τις
φαρμακευτικές εταιρείες,
το βασικό ζήτημα είναι η
αυξανόμενη πίεση για
μεταφορά παραγωγικών
δραστηριοτήτων στις ΗΠΑ.
Αυτή η τάση δεν
αναμένεται να ανακοπεί
ανεξάρτητα από το
αποτέλεσμα των εκλογών.
Και τα δύο κόμματα
θεωρούν ότι η εγχώρια
παραγωγή φαρμάκων
αποτελεί ζήτημα εθνικής
ασφάλειας και επιδιώκουν
να περιορίσουν την
εξάρτηση από το
εξωτερικό.
Η διαφορά είναι ότι μια
νίκη των Δημοκρατικών θα
μπορούσε να αυξήσει τη
διαφάνεια γύρω από τις
συμφωνίες MFN
και να ενισχύσει την
πίεση για χαμηλότερες
τιμές μέσω του
Medicare.
Αυτό θα δημιουργούσε
μεγαλύτερη αβεβαιότητα
για τους όρους και την
εφαρμογή των συμφωνιών.
Σε ένα τέτοιο
περιβάλλον, ορισμένες
ευρωπαϊκές κυβερνήσεις
θα μπορούσαν να
επιβραδύνουν τις δικές
τους διαπραγματεύσεις
για τις τιμές,
αναμένοντας να
αποσαφηνιστεί εάν οι
αμερικανικές συμφωνίες
θα τροποποιηθούν ή θα
καθυστερήσουν.
Αντίθετα, μια πλήρης
επικράτηση των
Ρεπουμπλικανών θα
ενίσχυε τη συνέχεια της
υφιστάμενης πολιτικής
και θα μπορούσε να
επιταχύνει τη μεταφορά
επενδύσεων και
παραγωγικών
δραστηριοτήτων στις ΗΠΑ.
Το διαρθρωτικό πρόβλημα
της Ευρώπης, πάντως, θα
παρέμενε. Η ήπειρος
χρειάζεται βαθύτερες
κεφαλαιαγορές,
αποτελεσματικότερη
εμπορική αξιοποίηση της
έρευνας και μεγαλύτερη
εναρμόνιση του
ρυθμιστικού πλαισίου.
Διαφορετικά, κινδυνεύει
να χάσει όχι μόνο
παραγωγή προς τις ΗΠΑ,
αλλά και δικαιώματα
πνευματικής ιδιοκτησίας,
συνεργασίες και
επενδύσεις στον τομέα
της βιοτεχνολογίας προς
την Κίνα.
Η
Κίνα παραμένει κρίσιμος
παράγοντας στη
φαρμακοβιομηχανία
Η πολιτική πίεση προς
την Κίνα αναμένεται να
συνεχιστεί ανεξάρτητα
από το αποτέλεσμα των
εκλογών. Δημοκρατικοί
και Ρεπουμπλικανοί
αντιμετωπίζουν τα
φάρμακα και τη
βιοτεχνολογία ως
στρατηγικούς κλάδους και
επιδιώκουν να
περιορίσουν τις
εξαρτήσεις από ξένες
αλυσίδες εφοδιασμού.
Ωστόσο, η κυριαρχία της
Κίνας στην παραγωγή
δραστικών φαρμακευτικών
συστατικών δύσκολα θα
υποχωρήσει άμεσα.
Επιπλέον, η εμπορική
ζήτηση για κινεζική
καινοτομία δεν πρόκειται
να εξαφανιστεί μόνο και
μόνο επειδή αυξάνονται
οι γεωπολιτικοί
περιορισμοί.
Η ING
εκτιμά ότι η αξία των
συμφωνιών παραχώρησης
δικαιωμάτων
εκμετάλλευσης κινεζικών
φαρμακευτικών και
βιοτεχνολογικών
ανακαλύψεων σε ξένες
εταιρείες θα μπορούσε να
ξεπεράσει τα 250 δισ.
δολάρια μέσα στο 2026,
σχεδόν διπλάσια από την
αξία του 2025.
Το ενδιαφέρον είναι ότι
οι περιορισμοί στις
συμφωνίες αυτές
ενδέχεται πλέον να
προέρχονται περισσότερο
από το Πεκίνο παρά από
την Ουάσιγκτον. Η Κίνα
εξετάζει το ενδεχόμενο
να περιορίσει εξαγορές
πλατφορμών
βιοφαρμακευτικής
τεχνολογίας που
συνδέονται με κρίσιμες
τεχνολογίες.
Οι συμφωνίες αναμένεται
να συνεχιστούν και στα
τρία εκλογικά σενάρια.
Ωστόσο, μια δημοκρατική
επικράτηση θα μπορούσε
να οδηγήσει τον Τραμπ να
δώσει μεγαλύτερη έμφαση
στην εξωτερική και
εμπορική πολιτική,
αυξάνοντας την πίεση
προς την Κίνα και
επιβραδύνοντας τον ρυθμό
των συμφωνιών το 2027,
χωρίς απαραίτητα να
ανακόψει τη συνολική
τους ανάπτυξη.
Το
συμπέρασμα για τις
αγορές και τις
επιχειρήσεις
Το αποτέλεσμα των
ενδιάμεσων εκλογών θα
επηρεάσει κυρίως την
ταχύτητα και τον τρόπο
εφαρμογής της
αμερικανικής πολιτικής
στην υγεία και στη
φαρμακοβιομηχανία. Στην
ασφαλιστική κάλυψη, οι
διαφορές μεταξύ των δύο
κομμάτων παραμένουν
μεγάλες. Στις τιμές των
φαρμάκων και στην
ενίσχυση της εγχώριας
παραγωγής, όμως, η
σύγκλιση είναι πλέον
σημαντική.
Για τις φαρμακευτικές
εταιρείες, αυτό σημαίνει
ότι η πίεση για
χαμηλότερες τιμές και
περισσότερες επενδύσεις
στις ΗΠΑ δεν πρόκειται
να εξαφανιστεί. Το
εκλογικό αποτέλεσμα θα
καθορίσει περισσότερο το
εύρος των παρεμβάσεων
και τη διαπραγματευτική
ισχύ της κυβέρνησης παρά
τη συνολική κατεύθυνση
της πολιτικής.
Για την Ευρώπη, το
μήνυμα είναι σαφές: η
διατήρηση της
ανταγωνιστικότητας της
φαρμακοβιομηχανίας
απαιτεί επενδύσεις,
ταχύτερη εμπορική
αξιοποίηση της έρευνας
και ένα πιο ενιαίο και
προβλέψιμο ρυθμιστικό
περιβάλλον. Διαφορετικά,
η πίεση από τις ΗΠΑ και
η αυξανόμενη καινοτομία
της Κίνας θα συνεχίσουν
να δοκιμάζουν τη θέση
της ευρωπαϊκής
φαρμακοβιομηχανίας.