Παρότι αρκετές επιχειρήσεις που είχαν προσφύγει νομικά υποδέχθηκαν θετικά την εξέλιξη, εμπορικοί φορείς και αναλυτές στην Ευρώπη εκφράζουν φόβους ότι η απόφαση μπορεί να διαταράξει εκ νέου τις ισορροπίες, τη στιγμή που είχαν αρχίσει να σταθεροποιούνται οι σχέσεις μετά από δύσκολες διαπραγματεύσεις το προηγούμενο έτος.

Ο Πάολο Καστελέτι, γενικός γραμματέας της ιταλικής ένωσης οινοπαραγωγών UIV, προειδοποίησε ότι η εξέλιξη ενδέχεται να λειτουργήσει «ως μπούμερανγκ», επιτείνοντας την αβεβαιότητα και οδηγώντας σε αναστολή παραγγελιών έως ότου διαμορφωθεί πιο ξεκάθαρο ρυθμιστικό πλαίσιο. Οι ΗΠΑ αποτελούν τη σημαντικότερη αγορά για το ιταλικό κρασί, με εξαγωγές που άγγιξαν τα 1,9 δισ. ευρώ το 2024 – περίπου το ένα τέταρτο των συνολικών αποστολών της χώρας.

Πολλοί παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι ο Τραμπ ενδέχεται να αναζητήσει εναλλακτικές νομικές οδούς για την επαναφορά παρόμοιων μέτρων, περιορίζοντας έτσι το πρακτικό όφελος της απόφασης και αναζωπυρώνοντας εντάσεις με βασικούς εμπορικούς εταίρους. Το ζήτημα πιθανών επιστροφών χρημάτων παραμένει επίσης θολό.

Αντιδρώντας, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε την επιβολή νέων παγκόσμιων δασμών 10% για διάστημα 150 ημερών. Ερωτηθείς εάν θα επιστραφούν έσοδα από δασμούς που εισπράχθηκαν εντός του 2025, απάντησε ότι το θέμα δεν είναι ξεκάθαρο και προέβλεψε πολυετείς δικαστικές διαμάχες.

Νέος κύκλος αστάθειας

Ο Στιβ Οβάρα από τη δικηγορική εταιρεία King & Spalding σημείωσε ότι οι επιχειρήσεις που συμβουλεύει – από αμερικανικούς βιομηχανικούς κολοσσούς έως ομίλους τεχνολογίας και καταναλωτικών προϊόντων – θεωρούν πιθανό οποιαδήποτε ελάφρυνση να είναι προσωρινή. Κατά τον ίδιο, το βασικό πρόβλημα βραχυπρόθεσμα είναι η εντεινόμενη αβεβαιότητα.

Ανάλογη θέση διατύπωσε και ο Βόλφγκανγκ Γκρόσε Εντρουπ, επικεφαλής του γερμανικού συνδέσμου χημικών και φαρμακευτικών επιχειρήσεων VCI, που εκπροσωπεί εταιρείες όπως η BASF, η Bayer και η Evonik. Όπως υπογράμμισε, η απόφαση δεν σηματοδοτεί σταθερότητα αλλά έναν ακόμη γύρο αβεβαιότητας, με το ενδεχόμενο νέων δασμών βάσει διαφορετικής νομικής τεκμηρίωσης να παραμένει ανοιχτό.

Στον τομέα των μεταφορών, ο Πίτερ Σαντ της πλατφόρμας τιμολόγησης ναύλων Xeneta επισήμανε ότι ο πολιτικός κίνδυνος εξακολουθεί να επηρεάζει τις αλυσίδες εφοδιασμού. Όπως ανέφερε, η αναδιάρθρωση και η διαφοροποίηση προμηθευτών έχουν ήδη δρομολογηθεί και δύσκολα θα ανατραπούν.

Καμία οριστική λύση

Η γαλλική ένωση καλλυντικών FEBEA, στην οποία συμμετέχει και η L’Oréal, δήλωσε επιφυλακτική, επισημαίνοντας ότι η στάση της αμερικανικής κυβέρνησης στο προσεχές διάστημα θα είναι καθοριστική.

Αντίστοιχα, ο πρόεδρος της ιταλικής αγροτικής οργάνωσης Confagricoltura, Μασιμιλιάνο Τζιανσάντι, υποστήριξε ότι παρότι η απόφαση αποδυναμώνει τη νομική βάση των δασμών, περιπλέκει το περιβάλλον για τους εξαγωγείς σε μια φάση που είχαν αρχίσει να προσαρμόζονται στα νέα δεδομένα.

Στην Ιρλανδία, η Ένωση Ουίσκι τηρεί στάση αναμονής. Ο διευθυντής της, Όιν Ο’Κάταν, εκτίμησε ότι μόνο μέσω πολιτικών διαπραγματεύσεων και αποκλιμάκωσης μπορεί να υπάρξει ουσιαστική λύση. Όπως τόνισε, η δικαστική απόφαση δεν συνιστά «μαγικό ραβδί» για την κατάργηση των δασμών, αλλά ακόμη ένα επεισόδιο σε μια ήδη περίπλοκη υπόθεση.