Ενέργεια: Αυξήσεις έως 55% σε έναν χρόνο

Οι μεγαλύτερες πιέσεις εντοπίζονται στην ενέργεια, όπου οι ανατιμήσεις είναι ιδιαίτερα έντονες σε σχέση με τον Σεπτέμβριο του 2025.

Η άνοδος των τιμών αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει της χειμερινής περιόδου, καθώς η επιβάρυνση στο πετρέλαιο θέρμανσης και στο φυσικό αέριο συμπίπτει με την έναρξη των αυξημένων ενεργειακών αναγκών των νοικοκυριών.

Παράλληλα, οι αυξήσεις στη βενζίνη και στο πετρέλαιο κίνησης μεταφέρονται στο κόστος μεταφορών και διανομής, δημιουργώντας τον κίνδυνο νέων πιέσεων σε αγαθά και υπηρεσίες. Έτσι, η ενεργειακή ακρίβεια δεν περιορίζεται στους λογαριασμούς και στις μετακινήσεις, αλλά μπορεί να επηρεάσει ευρύτερα την οικονομική δραστηριότητα.

Στο 14,7% η αύξηση στην ομάδα της στέγασης

Το κόστος στέγασης παραμένει ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της ακρίβειας. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, η σχετική ομάδα τιμών αυξήθηκε κατά 14,7% σε ετήσια βάση, εξέλιξη που συνδέεται με τις ανατιμήσεις στα ενοίκια, στην ενέργεια και στις δαπάνες συντήρησης κατοικιών.

Ειδικότερα, τα ενοίκια κατοικιών αυξήθηκαν κατά 5,9%, επιβεβαιώνοντας ότι η στεγαστική επιβάρυνση εξακολουθεί να αποτελεί σταθερή πηγή πίεσης για τα νοικοκυριά.

Η συνδυασμένη άνοδος ενοικίων και ενεργειακών δαπανών περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα, ιδιαίτερα για όσους διαθέτουν μικρότερα περιθώρια προσαρμογής στις αυξήσεις του κόστους διαβίωσης.

Τρόφιμα: Συγκρατημένη συνολική άνοδος, αλλά μεγάλες αποκλίσεις

Σε αντίθεση με την ενέργεια, η συνολική κατηγορία των τροφίμων εμφάνισε ετήσια αύξηση μόλις 0,6%. Το περιορισμένο συνολικό ποσοστό, ωστόσο, κρύβει σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ επιμέρους προϊόντων.

Οι αυξήσεις στο κρέας και στα ψάρια συνεχίζουν να επιβαρύνουν συγκεκριμένες κατηγορίες δαπανών των νοικοκυριών. Αντίθετα, οι μειώσεις στο ελαιόλαδο, στο ρύζι και στα δημητριακά συγκρατούν τον συνολικό δείκτη τροφίμων.

Η εικόνα αυτή υπογραμμίζει ότι η αποκλιμάκωση του συνολικού πληθωρισμού σε μια κατηγορία δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μειώνεται το κόστος για όλα τα προϊόντα που αγοράζουν οι καταναλωτές.

Πιέσεις και στις υπηρεσίες

Οι ανατιμήσεις δεν περιορίζονται στην ενέργεια και στη στέγαση. Σε ετήσια βάση, αυξήσεις καταγράφηκαν επίσης σε αρκετές κατηγορίες υπηρεσιών και αγαθών.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η αύξηση κατά 6,9% στην ομάδα των ξενοδοχείων, των καφέ και των εστιατορίων, η οποία επηρεάζει τις καθημερινές δαπάνες αλλά και το κόστος των υπηρεσιών εστίασης και φιλοξενίας.

Αντίθετα, η ενημέρωση και επικοινωνία ήταν η μοναδική από τις συγκεκριμένες κατηγορίες που εμφάνισε ετήσια μείωση, κατά 1,9%, κυρίως λόγω χαμηλότερων τιμών σε εξοπλισμό και υπηρεσίες τηλεφωνίας.

Η μηνιαία άνοδος έφτασε το 2,1%

Η επιτάχυνση του πληθωρισμού γίνεται ακόμη πιο εμφανής στη σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα. Ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 2,1% τον Σεπτέμβριο σε σχέση με τον Αύγουστο, έναντι αύξησης 0,8% στην αντίστοιχη περσινή σύγκριση.

Σημαντικό μέρος της μηνιαίας μεταβολής προήλθε από τις ανατιμήσεις στην ένδυση και υπόδηση, κατά 28,5%, λόγω της επαναφοράς των τιμών μετά τις θερινές εκπτώσεις. Αύξηση 2% σημειώθηκε τόσο στη στέγαση όσο και στις μεταφορές, ενώ η εκπαίδευση ενισχύθηκε κατά 2,8%, κυρίως λόγω των διδάκτρων.

Στον αντίποδα, η ομάδα διατροφής και μη αλκοολούχων ποτών υποχώρησε κατά 0,4% σε μηνιαία βάση, καθώς μειώθηκαν οι τιμές σε σειρά προϊόντων, μεταξύ των οποίων το ελαιόλαδο, το ρύζι, τα φρούτα και ορισμένα γαλακτοκομικά.

Στο 3,6% ο μέσος πληθωρισμός του δωδεκαμήνου

Η επιτάχυνση του Σεπτεμβρίου επηρεάζει και τη συνολική εικόνα του τελευταίου έτους. Ο μέσος πληθωρισμός για το δωδεκάμηνο Οκτωβρίου 2025 – Σεπτεμβρίου 2026 διαμορφώθηκε στο 3,6%, έναντι 2,5% στην αντίστοιχη προηγούμενη περίοδο.

Η εξέλιξη καταδεικνύει ότι οι πληθωριστικές πιέσεις ενισχύονται ξανά, με την ενέργεια να αποκτά κεντρικό ρόλο στη διαμόρφωση των τιμών. Εάν οι ανατιμήσεις στα καύσιμα και στο ηλεκτρικό ρεύμα διατηρηθούν, η επίδραση θα μπορούσε να επεκταθεί σταδιακά και σε άλλες κατηγορίες, μέσω του κόστους παραγωγής, μεταφορών και λειτουργίας των επιχειρήσεων.

Το κρίσιμο ζητούμενο για τους επόμενους μήνες είναι εάν η ενεργειακή επιβάρυνση θα αποδειχθεί προσωρινή ή εάν θα τροφοδοτήσει έναν νέο κύκλο ανατιμήσεων, σε μια περίοδο κατά την οποία τα νοικοκυριά εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν υψηλό κόστος στέγασης και άνισες πιέσεις στις καθημερινές τους δαπάνες.