Αξιωματούχοι των ΗΑΕ έχουν προειδοποιήσει ιδιωτικά το Ιράν, το οποίο έχει εκτοξεύσει περισσότερα από 1.000 drones και πυραύλους σε στόχους στα ΗΑΕ — για την πιθανή ενέργεια, σύμφωνα με άτομα που είναι εξοικειωμένα με τις προειδοποιήσεις. Δεν είναι σαφές πότε, ή αν, η κυβέρνηση των ΗΑΕ θα αποφασίσει να δράσει.

Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΑΕ δεν απάντησε σε αίτημα της WSJ για σχόλιο.

Πώς έφτασαν σε αυτή την απόφαση τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα;

Τα ΗΑΕ λειτουργούν εδώ και χρόνια ως χρηματοοικονομικός κόμβος για ιρανικές επιχειρήσεις και ιδιώτες που αναζητούν καταφύγιο από τις δυτικές κυρώσεις, σύμφωνα με αναλυτές που παρακολουθούν τις δραστηριότητες της Τεχεράνης και το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ. Η υποδομή του Ιράν για την παράκαμψη των κυρώσεων έχει επιτρέψει στην Τεχεράνη να συνεχίσει να πωλεί πετρέλαιο στο εξωτερικό και να χρησιμοποιεί τα έσοδα για τη χρηματοδότηση προγραμμάτων όπλων και περιφερειακών αντιπροσώπων, αναφέρουν.

Τα ΗΑΕ έχουν δηλώσει στο παρελθόν ότι τηρούν τις κυρώσεις και έχουν ισχυρή δέσμευση να προστατεύουν την ακεραιότητα του παγκόσμιου χρηματοοικονομικού συστήματος.

Οποιαδήποτε κίνηση των ΗΑΕ για τον περιορισμό των ιρανικών χρηματοοικονομικών δραστηριοτήτων εκεί «θα ήταν πολύ σημαντική, επειδή τα ΗΑΕ είναι ο σημαντικότερος δίαυλος για τη συμμετοχή του Ιράν στην παγκόσμια οικονομία», δήλωσε ο Esfandyar Batmanghelidj, διευθύνων σύμβουλος του think tank Bourse & Bazaar, που ειδικεύεται στο Ιράν.

Τα υπόλοιπα μέτρα που εξετάζονται και το πρόβλημα της Τεχεράνης

Οι αρχές των ΗΑΕ εξετάζουν διάφορα μέτρα για την εξάρθρωση των παράνομων δραστηριοτήτων του Ιράν, σύμφωνα με αξιωματούχους που είναι εξοικειωμένοι με το θέμα. Τα μέτρα αυτά κυμαίνονται από το πάγωμα των περιουσιακών στοιχείων των εταιρειών-βιτρινών που εδρεύουν στα ΗΑΕ και χρησιμοποιούνται για την απόκρυψη εμπορικών συναλλαγών έως τη λήψη δραστικών μέτρων κατά των τοπικών ανταλλακτηρίων συναλλάγματος που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά χρημάτων εκτός των επίσημων τραπεζικών καναλιών.

Εάν τα ΗΑΕ αποφασίσουν να κινηθούν εναντίον του σκιώδους χρηματοδοτικού αυτοκρατορικού δικτύου του Ιράν, πρωταρχικός στόχος θα είναι οι λογαριασμοί που συνδέονται με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, την ισχυρή ομάδα που είναι υπεύθυνη για την υπεράσπιση και τη διατήρηση του καθεστώτος, σύμφωνα με αξιωματούχους που είναι εξοικειωμένοι με τις συζητήσεις.

Η Τεχεράνη έχει διαθέσει ένα αυξανόμενο μέρος του πετρελαίου της στο Σώμα των Φρουρών της Επανάστασης, καθώς και σε άλλα τμήματα του αμυντικού και ασφαλείας συγκροτήματος, για πώληση στη διεθνή αγορά, σύμφωνα με δημοσίευση του Υπουργείου Οικονομικών τον περασμένο Ιούνιο.

Πέρα από τις χρηματοοικονομικές κινήσεις, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής εξετάζουν επίσης την άμεση ναυτική δράση, όπως η κατάσχεση ιρανικών πλοίων, σύμφωνα με δύο αξιωματούχους που είναι εξοικειωμένοι με τις συζητήσεις. Τέτοιες κινήσεις θα είχαν ως στόχο να παραλύσουν τον παράνομο στόλο πετρελαιοφόρων και μεσαζόντων του Ιράν που δραστηριοποιείται στα λιμάνια και τις ναυτιλιακές οδούς των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.

Οποιαδήποτε προσπάθεια να περιοριστούν τα περιουσιακά στοιχεία του Ιράν θα σηματοδοτούσε μια απότομη απομάκρυνση από την ιστορική προσπάθεια των ΗΑΕ να εξισορροπήσουν τη στρατηγική συμμαχία τους με τις ΗΠΑ έναντι της γειτνίασής τους με το Ιράν. Μέχρι τώρα, η χώρα έχει σε μεγάλο βαθμό αποφύγει να χρησιμοποιήσει τον χρηματοπιστωτικό της τομέα ως όπλο εναντίον του γείτονά της στην άλλη πλευρά του Περσικού Κόλπου.

Τα ρώσικα κεφάλαια, οι κυρώσεις και η Δύση

Στην προσπάθειά τους να γίνουν διεθνές χρηματοπιστωτικό κέντρο, τα ΗΑΕ έχουν καλωσορίσει κεφάλαια από όλο τον κόσμο, συχνά χωρίς να δίνουν μεγάλη σημασία στην προέλευσή τους. Μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, τα ΗΑΕ ήταν ένας από τους κύριους δικαιούχους, φιλοξενώντας εμπόρους εμπορευμάτων της Μόσχας και προσκαλώντας ρωσικά κεφάλαια και τραπεζίτες.

Η Δύση —συμπεριλαμβανομένων αξιωματούχων των ΗΠΑ— έχει ασκήσει στο παρελθόν πιέσεις στα ΗΑΕ να ενισχύσουν τον έλεγχο των ροών κεφαλαίων και να καταπολεμήσουν την παράκαμψη των κυρώσεων. Το 2022, η Ομάδα Χρηματοοικονομικής Δράσης, ένας παγκόσμιος χρηματοοικονομικός οργανισμός με έδρα το Παρίσι, έβαλε τα ΗΑΕ στη «γκρίζα λίστα» του για την ανεπαρκή καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας.

Ένας αξιωματούχος των ΗΑΕ είχε δηλώσει στο παρελθόν στο The Wall Street Journal ότι τα ΗΑΕ είχαν μια ισχυρή διαδικασία για την αντιμετώπιση των προσώπων και των εταιρειών που υπόκεινται σε κυρώσεις και ότι οι τράπεζες των Εμιράτων παρακολουθούσαν τη συμμόρφωση.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ως καταφύγιο

Το 2024, η εφημερίδα Journal ανέφερε ότι η κύρια κρατική τράπεζα του Ντουμπάι έκλεισε ορισμένους λογαριασμούς που κατείχαν Ρώσοι ολιγάρχες και έμποροι πετρελαίου, μετά από πίεση των αμερικανικών αρχών προς τα ΗΑΕ να κλείσουν την πίσω πόρτα της Μόσχας στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Περίπου την ίδια περίοδο, η FATF αφαίρεσε τα ΗΑΕ από τη λίστα, αναφέροντας ότι είχαν ενισχύσει το καθεστώς καταπολέμησης της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.

Η τελευταία σύγκρουση με το Ιράν έχει θέσει τα ΗΑΕ σε δύσκολη θέση, θέτοντας υπό αμφισβήτηση την προσεκτικά καλλιεργημένη φήμη της χώρας ως καταφύγιο σε μια ασταθή περιοχή. Οι επιθέσεις με drones και πυραύλους του Ιράν έχουν προκαλέσει κάποιες ζημιές στο αεροδρόμιο του Ντουμπάι, καθώς και σε κατοικημένες και τουριστικές περιοχές γύρω από το ξενοδοχείο Burj Al Arab και το τεχνητό νησί Palm Jumeirah.

Οι κίνδυνοι του «παγώματος»

Αρκετοί από τους συμμετέχοντες στις συζητήσεις ανέφεραν ότι οι αξιωματούχοι των ΗΑΕ σταθμίζουν τους κινδύνους ενός παγώματος περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένης της πιθανότητας να προκαλέσει παρατεταμένες αντιποίνες από το Ιράν εναντίον του εδάφους των ΗΑΕ και των κρίσιμων ενεργειακών υποδομών τους.

Μια τέτοια απόφαση θα ανατρέψει επίσης τις προσοδοφόρες εμπορικές και τραπεζικές σχέσεις με την Τεχεράνη και θα βλάψει την ικανότητα των ΗΑΕ να προσελκύουν και να διατηρούν κεφάλαια από άλλες πολιτικά φορτισμένες πηγές, όπως η Ρωσία.

Οποιοδήποτε πάγωμα περιουσιακών στοιχείων είναι απίθανο να καλύψει όλους τους λογαριασμούς που διατηρούν ιρανικές εταιρείες και υπήκοοι, εκατοντάδες χιλιάδες από τους οποίους ζουν στα ΗΑΕ, σύμφωνα με αναλυτές.

Ο Andreas Krieg, ανώτερος λέκτορας στη Σχολή Μελετών Ασφάλειας του King’s College του Λονδίνου, δήλωσε ότι είναι πιο πιθανή μια πιο στοχευμένη προσέγγιση, επειδή τα ΗΑΕ δεν θέλουν να χάσουν όλες αυτές τις επιχειρηματικές δραστηριότητες. Ο Krieg είπε ότι οι λογαριασμοί που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης θα παγώσουν πρώτοι.

«Αυτή είναι η πιο σημαντική μη στρατιωτική δύναμη που έχουν τα ΗΑΕ για να αντισταθούν στους Ιρανούς», δήλωσε ο Krieg.

Οι εταιρίες – φαντάσματα

Το 2024, 9 δισεκατομμύρια δολάρια που πέρασαν από λογαριασμούς ανταποκριτών που διατηρούνται από αμερικανικές τράπεζες φαίνεται να συνδέονται με μυστικές χρηματοοικονομικές δραστηριότητες του Ιράν, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών. Το Υπουργείο Οικονομικών ανέφερε ότι εταιρείες με έδρα τα ΗΑΕ έλαβαν το 62% αυτών των κεφαλαίων, σε μεγάλο βαθμό σε σχέση με τις πωλήσεις πετρελαίου από εταιρείες που συνδέονται με το Ιράν στο Ντουμπάι.

Το Ιράν έχει ιδρύσει εταιρείες-βιτρίνες στα ΗΑΕ για να λαμβάνει πληρωμές για πετρέλαιο, να διακανονίζει συναλλαγές και να συγκαλύπτει την προέλευση των κεφαλαίων, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών και αναλυτές που παρακολουθούν τις δραστηριότητες της Τεχεράνης.

Το Ιράν διατηρεί επίσης έναν σκιώδη στόλο παλαιών πλοίων που μεταφέρουν πετρέλαιο που υπόκειται σε κυρώσεις, προσπαθώντας συχνά να αποκρύψει την τοποθεσία και την ιδιοκτησία τους. Τα περισσότερα από τα σκιώδη δεξαμενόπλοια που εμπλέκονται στο Ιράν ανήκουν και διαχειρίζονται εταιρείες στα ΗΑΕ και την Ασία, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών.

Πηγή: The Wall Street Journal