Προκειμένου να αποφευχθούν μπλοκαρίσματα όταν τα κράτη-μέλη κληθούν το καλοκαίρι να εγκρίνουν τα σχετικά μέτρα, χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιταλία εμφανίζονται θετικές στην αξιοποίηση του μηχανισμού της «ενισχυμένης συνεργασίας», όπως ανέφερε το Politico. Η διαδικασία αυτή επιτρέπει σε τουλάχιστον εννέα κράτη-μέλη να προχωρούν από κοινού σε συγκεκριμένες πολιτικές, παρακάμπτοντας τον κίνδυνο παρατεταμένων βέτο από κυβερνήσεις όπως εκείνη του Viktor Orban.

Οι πέντε άξονες που συζητήθηκαν στην άτυπη σύνοδο κινούνται σε ένα κοινό νήμα: επιτάχυνση μεταρρυθμίσεων για ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας και της οικονομικής ισχύος της Ευρώπης.

Πρώτη προτεραιότητα αποτελεί η απλούστευση του ρυθμιστικού πλαισίου για τις επιχειρήσεις, στοιχείο που έχει ήδη ενταχθεί στη στρατηγική ατζέντα 2024-2029.

Δεύτερος άξονας είναι η περαιτέρω εμβάθυνση της ενιαίας αγοράς. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Antonio Costa, έχει θέσει ως στόχο την ολοκλήρωση των σχετικών διαδικασιών έως το 2026-2027.

Τρίτη κατεύθυνση είναι η τόνωση των επενδύσεων και της καινοτομίας. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται η αναθεώρηση των κανόνων για τις συγχωνεύσεις, καθώς και η επιτάχυνση της ένωσης αποταμιεύσεων και επενδύσεων. Η συζήτηση για μεγαλύτερα ευρωπαϊκά εταιρικά σχήματα, ιδίως σε τομείς όπως οι τηλεπικοινωνίες, αντανακλά και τις προτάσεις του Mario Draghi για τη δημιουργία πανευρωπαϊκών «πρωταθλητών» που θα μπορούν να ανταγωνιστούν κολοσσούς των ΗΠΑ και της Κίνας.

Τέταρτος άξονας είναι η ενέργεια, με έμφαση στη σταθεροποίηση των τιμών και στη διασφάλιση επάρκειας. Πέμπτος είναι η ενίσχυση στρατηγικών κλάδων όπως η άμυνα, το διάστημα, η καθαρή ενέργεια, η τεχνητή νοημοσύνη και τα συστήματα πληρωμών. Στο σημείο αυτό επανέρχεται η πρόταση του Emmanuel Macron για μια πολιτική «Buy European», δηλαδή προτεραιότητα σε ευρωπαϊκές εταιρείες στις δημόσιες συμβάσεις. Το Βερολίνο, ωστόσο, διατηρεί επιφυλάξεις, φοβούμενο αντιδράσεις από εμπορικούς εταίρους, δεδομένης της εξαγωγικής φύσης της γερμανικής οικονομίας.

Παράλληλα, σύμφωνα με το Politico, η Επιτροπή εξετάζει στο επικείμενο Industrial Accelerator Act τη συμπερίληψη χωρών με τις οποίες η Ε.Ε. έχει συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου, όπως η Ιαπωνία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Η πρωτοβουλία στοχεύει στην επιτάχυνση αδειοδοτήσεων, στην ενίσχυση της ζήτησης για καθαρά προϊόντα «Made in EU» και στη μείωση της ενεργειακής εξάρτησης. Το συνολικό σχέδιο «Μια Ευρώπη, μία αγορά» αναμένεται να παρουσιαστεί πριν από τη σύνοδο κορυφής της 21-22 Μαρτίου.

Ωστόσο, οι διαφωνίες μεταξύ των ισχυρών κρατών-μελών παραμένουν. Ο καγκελάριος Friedrich Merz εμφανίζεται επιφυλακτικός τόσο ως προς μια πιο επιθετική εφαρμογή του «Buy European» όσο και ως προς την αύξηση της κοινής ευρωπαϊκής έκδοσης χρέους, την οποία ο Μακρόν θεωρεί αναγκαία για τη χρηματοδότηση επενδύσεων που θα μπορούσαν να φθάσουν τα 1,2 τρισ. ευρώ ετησίως. Παράλληλα, Παρίσι και Βερολίνο εξακολουθούν να διαφωνούν για τη συμφωνία ελευθέρου εμπορίου με τη Mercosur.

Η ενίσχυση της συνεργασίας Βερολίνου και Ρώμης, που επισφραγίστηκε με σχέδιο δράσης τον Ιανουάριο του 2026, εντείνει τις ανησυχίες για πιθανή απομάκρυνση του γαλλογερμανικού άξονα. Ιταλία, Γερμανία και Βέλγιο συνδιοργάνωσαν μάλιστα συνάντηση 19 κρατών-μελών πριν από την τελευταία σύνοδο, με αντικείμενο την «επανεκκίνηση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας», περιλαμβανομένης και της αναθεώρησης του συστήματος εμπορίας εκπομπών άνθρακα.

Το στοίχημα για την Ευρώπη δεν είναι απλώς η διατύπωση φιλόδοξων στόχων, αλλά η γεφύρωση των εσωτερικών διαφορών ώστε να διαμορφωθεί μια συνεκτική στρατηγική απέναντι σε ένα ολοένα πιο ανταγωνιστικό παγκόσμιο σκηνικό.