Το πετρέλαιο επηρεάζει ολόκληρη την οικονομία

Η αγορά δεν αντιμετωπίζει πλέον την άνοδο του αργού ως μια συνηθισμένη γεωπολιτική αναταραχή. Η κίνηση των τιμών είναι τόσο έντονη ώστε τεχνικοί δείκτες που παρακολουθούν οι traders δείχνουν επίπεδα υπεραγορασμένης αγοράς που είχαν να εμφανιστούν από το καλοκαίρι του 1990, μετά την εισβολή του Ιράκ στο Κουβέιτ.

Αυτό δεν καθησυχάζει τους επενδυτές. Αντίθετα, ενισχύει την αίσθηση ότι η αγορά έχει εισέλθει σε φάση έντονης ορμής, όπου ακόμη και μια προσωρινή σταθεροποίηση δεν σημαίνει ότι η ανοδική πορεία έχει ολοκληρωθεί.

Και όταν το πετρέλαιο κινείται τόσο επιθετικά, οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στον ενεργειακό κλάδο. Το αυξημένο κόστος μεταφέρεται γρήγορα στις μεταφορές, στη βιομηχανία, στα καύσιμα, στην εφοδιαστική αλυσίδα και τελικά στον πληθωρισμό.

Με άλλα λόγια, το ακριβό πετρέλαιο λειτουργεί ως επιταχυντής πίεσης για ολόκληρη την οικονομία.

Ο πρώτος σταθμός: ο πληθωρισμός

Η πιο άμεση συνέπεια είναι η αναζωπύρωση των πληθωριστικών φόβων. Το πετρέλαιο δεν επηρεάζει μόνο τη βενζίνη στο πρατήριο.

Αυξάνει το κόστος μεταφοράς εμπορευμάτων, τα καύσιμα της αεροπορίας, τα ναυτιλιακά κόστη, τη βιομηχανική παραγωγή, ακόμη και τις τιμές τροφίμων και καταναλωτικών αγαθών μέσω των logistics.

Γι’ αυτό και οι αγορές δεν βλέπουν απλώς ένα ακριβότερο βαρέλι. Βλέπουν τον κίνδυνο να αναζωπυρωθεί ο γενικός δείκτης τιμών τη στιγμή που οι κεντρικές τράπεζες πίστευαν ότι το μεγάλο πληθωριστικό σοκ του 2022 είχε πλέον περάσει.

Το πλήγμα είναι ακόμη μεγαλύτερο για οικονομίες που εξαρτώνται έντονα από εισαγόμενη ενέργεια, όπως η Ευρώπη, η Βρετανία και η Νότια Κορέα, όπου το ενεργειακό κόστος διαπερνά μεγάλο μέρος της παραγωγικής δραστηριότητας.

Η πρώτη αντίδραση: τα ομόλογα

Το σοκ αποτυπώθηκε σχεδόν αμέσως στην αγορά ομολόγων. Όταν οι επενδυτές φοβούνται πιο επίμονο πληθωρισμό, ζητούν υψηλότερες αποδόσεις για να διακρατήσουν τίτλους σταθερού εισοδήματος, καθώς η πραγματική αξία των μελλοντικών πληρωμών τους μειώνεται.

Έτσι, οι τιμές των ομολόγων υποχωρούν και οι αποδόσεις ανεβαίνουν.

Το αμερικανικό δεκαετές κατέγραψε τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδο αποδόσεων από την περίοδο του σοκ με τους δασμούς του Ντόναλντ Τραμπ την άνοιξη, ενώ ακόμη εντονότερη ήταν η κίνηση στα βραχυπρόθεσμα ομόλογα, που επηρεάζονται περισσότερο από τις προσδοκίες για τα επιτόκια.

Παρόμοια εικόνα εμφανίστηκε και στην Ευρώπη, με τα γερμανικά και βρετανικά κρατικά ομόλογα να δέχονται ισχυρές πιέσεις και τις αποδόσεις να καταγράφουν από τις μεγαλύτερες εβδομαδιαίες αυξήσεις των τελευταίων μηνών.

Η εξήγηση είναι απλή: όσο το πετρέλαιο τροφοδοτεί τον πληθωρισμό, τόσο δυσκολότερο γίνεται για τις κεντρικές τράπεζες — όπως η Fed, η ΕΚΤ και η Τράπεζα της Αγγλίας — να προχωρήσουν γρήγορα σε μειώσεις επιτοκίων.