Ακριβότερο το πρόβειο γάλα

Στην κορυφή των πιέσεων βρίσκεται η τιμή του πρόβειου γάλακτος, η οποία έχει αυξηθεί σημαντικά, επιβαρύνοντας το κόστος παραγωγής της φέτας.

Στο αυξημένο κόστος της πρώτης ύλης προστίθενται οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας και των ζωοτροφών, δημιουργώντας ένα περιβάλλον στο οποίο οι τυροκομικές επιχειρήσεις δυσκολεύονται να απορροφήσουν πλήρως τις αυξήσεις.

Παράλληλα, η παραγωγική βάση της ελληνικής κτηνοτροφίας έχει δεχθεί ισχυρό πλήγμα από τις ζωονόσους.

Οι απώλειες ζωικού κεφαλαίου έχουν περιορίσει τον αριθμό των διαθέσιμων ζώων και, κατ' επέκταση, την ποσότητα αιγοπρόβειου γάλακτος που μπορεί να διοχετευθεί στην παραγωγή.

Έτσι δημιουργείται ένας συνδυασμός ακριβότερης πρώτης ύλης και περιορισμένης προσφοράς, ο οποίος λειτουργεί ανοδικά για το τελικό κόστος της φέτας.

Το 70% της φέτας φεύγει στο εξωτερικό

Την ίδια στιγμή, η ελληνική φέτα έχει εξελιχθεί σε έντονα εξαγωγικό προϊόν.

Περίπου 70% της ελληνικής φέτας κατευθύνεται στις διεθνείς αγορές, με σημαντικούς προορισμούς τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και την Ιταλία.

Η εξαγωγική ζήτηση αποτελεί σημαντικό στήριγμα για την ελληνική τυροκομία και δημιουργεί ισχυρές προοπτικές για τις επιχειρήσεις του κλάδου.

Ταυτόχρονα, όμως, δημιουργεί και μια δύσκολη ισορροπία: η ελληνική παραγωγή πρέπει να παραμείνει ανταγωνιστική στις διεθνείς αγορές, ενώ η τιμή του προϊόντος πρέπει να παραμένει σε επίπεδα που επιτρέπουν και στον Έλληνα καταναλωτή να συνεχίσει να το αγοράζει.

Η κατανάλωση στην Ελλάδα πιέζεται

Το πρόβλημα είναι ότι οι νέες αυξήσεις έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η ελληνική κατανάλωση εμφανίζει ήδη σημάδια πίεσης.

Η μετάβαση από τα 13-14 ευρώ στα 16-17 ευρώ το κιλό σημαίνει μια αύξηση της τάξης του 20%-30%, εφόσον επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις της αγοράς.

Για τα νοικοκυριά, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος των τροφίμων και άλλων βασικών αγαθών παραμένει υψηλό, η φέτα μπορεί να μετατραπεί από βασικό προϊόν του καθημερινού τραπεζιού σε προϊόν που αγοράζεται πιο επιλεκτικά.

Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι διπλό: υψηλότερη τιμή ανά κιλό αλλά μικρότερες ποσότητες που αγοράζονται από τους καταναλωτές.

Σχέδιο ανασυγκρότησης της κτηνοτροφίας

Από την πλευρά του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης προωθείται σχέδιο για την ανασυγκρότηση της ελληνικής κτηνοτροφίας, με βασικούς άξονες την ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου, την ενίσχυση της βιοασφάλειας και τη στήριξη των παραγωγών που επλήγησαν από τις ζωονόσους.

Η αποκατάσταση του ζωικού κεφαλαίου αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την επόμενη ημέρα, καθώς χωρίς επαρκή παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος είναι δύσκολο να αυξηθεί η παραγωγή φέτας χωρίς περαιτέρω πίεση στις τιμές της πρώτης ύλης.

Το ζήτημα, επομένως, δεν αφορά μόνο την τιμή που βλέπει ο καταναλωτής στο ράφι, αλλά ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής, από τον κτηνοτρόφο και το γάλα έως το τυροκομείο και την τελική αγορά.

Το στοίχημα της ελληνικής φέτας

Η φέτα έχει ένα ιδιαίτερο πλεονέκτημα: αποτελεί προϊόν ΠΟΠ και παράγεται αποκλειστικά από αιγοπρόβειο γάλα, γεγονός που τη διαφοροποιεί από τα λευκά τυριά που παράγονται από αγελαδινό γάλα και διατίθενται σε χαμηλότερες τιμές.

Ακριβώς αυτή η διαφοροποίηση είναι που της έχει επιτρέψει να αποκτήσει ισχυρή παρουσία στις διεθνείς αγορές.

Το μεγάλο στοίχημα για τον κλάδο είναι πλέον να διατηρηθεί αυτή η δυναμική χωρίς η φέτα να καταστεί προϊόν που απευθύνεται κυρίως σε καταναλωτές υψηλότερου εισοδήματος.

Για την ελληνική τυροκομία, η εξαγωγική ανάπτυξη είναι πλέον βασικός πυλώνας. Για την ελληνική αγορά, όμως, η φέτα παραμένει ένα από τα βασικά προϊόντα διατροφής.

Η ισορροπία ανάμεσα στις δύο αυτές ανάγκες γίνεται ολοένα πιο δύσκολη.

Ακριβότερο γάλα, μικρότερο ζωικό κεφάλαιο, υψηλότερο κόστος παραγωγής και ισχυρή διεθνής ζήτηση συνθέτουν ένα σκηνικό στο οποίο η φέτα μπορεί να γίνει ακριβότερη, αλλά το ζητούμενο είναι να μην γίνει απρόσιτη.