«Φρένο» στην ψυχική εξάντληση

Αυτές οι μικροαποδράσεις έχουν αποδειχθεί τόσο τονωτικές ώστε πλέον κάνω αρκετές κάθε χρόνο – και η επιστήμη δείχνει ότι τέτοιες παύσεις, παρά τη σύντομη διάρκειά τους, μπορούν να ανανεώσουν τον ενθουσιασμό μας και να μετριάσουν την ψυχική εξάντληση με δραστικό τρόπο. Αποτελούν μια ευπρόσδεκτη, προσωρινή διαφυγή από τους φρενήρεις ρυθμούς μιας χαοτικής καθημερινότητας.

Κατά τη διάρκεια των 24ωρων αποδράσεών μου, συνδυάζω τη βαθιά δημιουργική εργασία με τη χαλάρωση. Χρησιμοποιώ πόντους που συλλέγω από ταξιδιωτικά προγράμματα και κλείνω δωμάτιο σε κάποιο ξενοδοχείο μέσα ή κοντά στην πόλη μου – προτιμώ αυτά που μου επιτρέπουν να κάνω check-in νωρίς. Κατά μαγικό τρόπο, με το που μπαίνω στο δωμάτιο και κάθομαι στο γραφείο νιώθω ότι το μυαλό μου είναι έτοιμο να βυθιστεί. Φτάνω σε ένα οριακό σημείο αργά το απόγευμα, οπότε σταματάω για να χαλαρώσω τρώγοντας βραδινό και μετά γράφω ή κάνω brainstorming για μερικές ώρες ακόμα. Το επόμενο πρωί βυθίζομαι σε μια τελευταία συνεδρία συγγραφής, προτού πάρω τον δρόμο της επιστροφής.

Κατάσταση «ροής»

Ενας λόγος που οι μικροαποδράσεις μού ταιριάζουν τόσο είναι ότι με βάζουν σε μια βαθιά κατάσταση «ροής» (flow state) που είναι αδύνατον να επιτύχω στην καθημερινότητά μου. Τις συνηθισμένες μέρες, οι περισσότεροι από εμάς επιδιδόμαστε σε αυτό που ονομάζεται «εναλλαγή πλαισίου» (context-switching), μεταπηδώντας από τη μία εργασία σε μία άλλη άσχετη (απάντηση σε email, σύνταξη αναφορών, συντονισμός συναντήσεων).

Σύμφωνα με μελέτες, μέσα από αυτή τη συνεχή εναλλαγή καθηκόντων όχι μόνο χάνουμε χρόνο, αλλά εξαντλούμε και τα νοητικά μας αποθέματα – το 43% των εργαζομένων αναφέρει ότι η εναλλαγή πλαισίου είναι πνευματικά εξαντλητική.

Στη δική μου περίπτωση, οι μικροαποδράσεις εξαλείφουν περίπου το 90% αυτής της ακροβατικής εναλλαγής. Οταν αποκόπτομαι από τον θόρυβο της καθημερινότητας, καταφέρνω να βυθιστώ σε μια παρατεταμένη πνευματική ροή καθώς γράφω – μια κατάσταση που οι ερευνητές λένε ότι μας απορροφά ενώ παράλληλα είναι αποδοτική. Και επειδή η ροή ενεργοποιεί εγκεφαλικά δίκτυα που καταναλώνουν χαμηλά ποσά ενέργειας, τη βιώνουμε ως μια διασκεδαστική, παιγνιώδη κατάσταση και όχι ως μια εξαντλητική διαδικασία.

Σεξ ή απομόνωση;

Δεν είμαι η μόνη που επιζητεί αυτή την κατάσταση. Ο μηχανικός Ράνταλ Τίνφοου θεωρεί τόσο πολύτιμο τον δημιουργικό «χρόνο απομόνωσής» του, όπως τον αποκαλεί, ώστε η σύζυγός του τον ρώτησε κάποτε: «Αν έπρεπε να απαρνηθείς είτε το σεξ είτε τον χρόνο απομόνωσής σου, τι θα επέλεγες;». Οταν ο Τίνφοου δίστασε να απαντήσει, η γυναίκα του χαμογέλασε: «Το ήξερα!».

Ενα άλλο όφελος των μικροαποδράσεων είναι ότι μας απομακρύνουν από το συνηθισμένο μας περιβάλλον, μια αλλαγή που, σύμφωνα με έρευνες, μας επιτρέπει να αποστασιοποιηθούμε από τα καθημερινά μας άγχη. Σε μια μελέτη διαπιστώθηκε ότι οι άνθρωποι που έφυγαν για μια σύντομη απόδραση το Σαββατοκύριακο έκαναν λιγότερες επίμονες σκέψεις για τα προβλήματα της δουλειάς τους σε σχέση με εκείνους που πέρασαν τον αντίστοιχο χρόνο διαλείμματος στο σπίτι τους. (Οι ταξιδιώτες αφιέρωσαν επίσης λιγότερο χρόνο στις δουλειές του σπιτιού, γεγονός που αναμφίβολα τους βοήθησε να γεμίσουν τις μπαταρίες τους.)

Το ωραίο με τον απελευθερωμένο, «καθαρό» χρόνο που προσφέρουν οι μικροαποδράσεις είναι ότι μπορείτε να τον αφιερώσετε σε ό,τι λαχταράτε περισσότερο. Αν έχετε ανάγκη από ένα μεγάλο διάστημα σιωπής ή στοχασμού, σχεδιάστε μια μικροαπόδραση με επίκεντρο αυτό· το ίδιο αν λαχταράτε να βυθιστείτε σε μια δημιουργική εργασία. Ή, όπως εγώ, θα μπορούσατε να κάνετε εναλλαγές μεταξύ στοχασμού και δημιουργίας, με το πρώτο να τροφοδοτεί το δεύτερο.

Η όγδοη ημέρα

Φυσικά, αν έχετε τη δυνατότητα για μεγαλύτερα διαλείμματα, αυτά προσφέρουν βαθιά αναζωογονητικά οφέλη. Σε μια ευρωπαϊκή μελέτη, όσοι έκαναν διακοπές ανέφεραν ότι αισθάνθηκαν να φτάνουν στον υψηλότερο βαθμό υγείας και ευεξίας την όγδοη ημέρα των διακοπών τους, πράγμα που σημαίνει ότι η πλήρης αποσυμπίεση μπορεί να χρειαστεί αρκετό χρόνο.

Οταν τα παιδιά μου θα φύγουν από το σπίτι, σε λίγα χρόνια, ίσως να είμαι σε θέση να κάνω μεγαλύτερα διαλείμματα πιο συχνά. Μέχρι τότε, όμως, απολαμβάνω αυτές τις μικρές δόσεις χρόνου απομόνωσης.

Πηγή: The Wall Street Journal