ESM: τα υψηλά επιτόκια θα προσθέσουν 7,2% του ΑΕΠ στο χρέος της ευρωζώνης έως το 2035 — περίπου €520 δισ.

Βαρύ τίμημα θα πληρώσει η ευρωζώνη από την άνοδο του κόστους δανεισμού, με τα επιτόκια σε επίπεδα ρεκόρ 10ετίας. Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας είχε προσφάτως προειδοποιήσει, σε άρθρο του επικεφαλής οικονομολόγου του Ρολφ Στράουχ, ότι οι υψηλότερες αποδόσεις θα επιβαρύνουν το χρέος κατά 7,2% του ΑΕΠ έως το 2035, δηλαδή περίπου €520 δισ.

Τα βασικά μεγέθη

Η άνοδος των αποδόσεων οφείλεται κυρίως σε παγκόσμιους και όχι εγχώριους παράγοντες. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και οι πιέσεις στις τιμές έχουν εδραιώσει την πεποίθηση ότι τα επιτόκια θα μείνουν υψηλότερα για περισσότερο σε Ευρώπη, ΗΠΑ, Ιαπωνία και άλλες μεγάλες οικονομίες. Η υπέρβαση των 7,2 μονάδων αφορά τις προβλέψεις που βασίζονταν στα επιτόκια του 2024.

Ο παράγοντας AI

Οι προσδοκίες ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα συνεχίσει να τονώνει επενδύσεις, παραγωγικότητα και ζήτηση κεφαλαίων, ιδίως στις ΗΠΑ, ωθούν προς τα πάνω τα μακροπρόθεσμα πραγματικά επιτόκια, με μετάδοση στα κρατικά ομόλογα της ευρωζώνης.

Η νέα δυναμική προσφοράς-ζήτησης

Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι δομικά υψηλότερες και πιο ευμετάβλητες αποδόσεις.

Η σταδιακή επίδραση

Οι δημοσιονομικές συνέπειες δεν θα είναι άμεσες, γιατί η μέση υπολειπόμενη διάρκεια του χρέους είναι ~9 έτη. Οι κυβερνήσεις θα αναχρηματοδοτούν σταδιακά με υψηλότερο κόστος. Γι' αυτό υπάρχει κίνδυνος το πρόβλημα να αγνοηθεί.

Οι συστάσεις

Η «πρώτη γραμμή άμυνας» είναι η αξιοπιστία. Ο ESM συστήνει:

Ρεαλιστικά σχέδια

Αναδιάταξη προτεραιοτήτων δαπανών και βελτίωση της ποιότητάς τους

Συνετή διαχείριση χρέους, που ισορροπεί την ομαλή εξόφληση με διαφοροποιημένη βάση επενδυτών

Ο Στράουχ τονίζει: «οι κυβερνήσεις πρέπει να δράσουν τώρα, όσο υπάρχει ακόμη περιθώριο ελιγμών».

Τι σημαίνει αυτό συνολικά

Η προειδοποίηση του ESM συμπληρώνει το θέμα των «FROGS» και τη γαλλική πίεση που έχουν ήδη καταγραφεί: το πρόβλημα δεν είναι μόνο μία χώρα, αλλά η δομική αλλαγή στην αγορά κρατικού χρέους. Για την Ελλάδα, η εικόνα είναι διπλή. Η πορεία αποκλιμάκωσης χρέους και οι πρόωρες αποπληρωμές περιορίζουν την έκθεση σε αναχρηματοδότηση, αλλά οι ελληνικές τράπεζες κρατούν χαρτοφυλάκια €94,1 δισ. σε ομόλογα, και η πορεία των αποδόσεων επηρεάζει τόσο το κόστος του Δημοσίου όσο και τις αποτιμήσεις τίτλων που ήδη διακρατούν.

Μπαταρίες: Οι τράπεζες προτιμούν τα υβριδικά έργα, ενώ οι αυτόνομες μονάδες κινδυνεύουν να εξαρτώνται από ένα arbitrage που ίσως δεν διαρκέσει 

Με το φυσικό αέριο στα €85/MWh έναντι ~€15 παλιότερα, τα σημερινά κέρδη αποθήκευσης δεν είναι βάση για δεκαετή δάνεια. Το ζητούμενο είναι νέες πηγές εσόδων, και το ρυθμιστικό πλαίσιο δεν υπάρχει ακόμη

Στη νέα φάση της ελληνικής αγοράς αποθήκευσης, τα έργα που συνδυάζουν ΑΠΕ και μπαταρία, τα υβριδικά, παίρνουν σαφές προβάδισμα. Αυτό προκύπτει από τις τοποθετήσεις τραπεζιτών, επενδυτών και φορέων της αγοράς στο 8ο Renewable & Storage Forum που έγινε την προηγούμενη εβδομάδα.

ΟΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΖΗΤΟΥΝ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙΣ

Σύμφωνα με τον Διαμαντή Λίπαρο, Associate Director Energy Project Finance της Εθνικής Τράπεζας, η διάθεση χρηματοδότησης παραμένει, αλλά οι προϋποθέσεις έχουν αλλάξει. Τα έργα εκτίθενται περισσότερο στην αγορά, οι τιμές είναι μεταβλητές και τα μελλοντικά έσοδα αβέβαια. Γι' αυτό οι τράπεζες δίνουν βάρος στην ανάλυση ευαισθησίας, δηλαδή σε σενάρια τιμών και εσόδων, με τη βοήθεια εξειδικευμένων συμβούλων. Ο στόχος είναι να φανεί ότι ένα έργο εξυπηρετεί τα δάνειά του ακόμη και σε δυσμενείς συνθήκες. Τα υβριδικά έχουν μικρότερο κίνδυνο από τις αυτόνομες μπαταρίες και τα προτιμούν οι τράπεζες.

ΟΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΙΚΤΩΝ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΓΙΑΤΙ ΤΑ ΥΒΡΙΔΙΚΑ ΕΧΟΥΝ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ

Ο συνδυασμός φωτοβολταϊκού και μπαταρίας επιτρέπει να αποθηκεύεται η παραγωγή τις ώρες υψηλής ηλιοφάνειας και να πωλείται αργότερα, με καλύτερες τιμές. Ακόμη πιο ολοκληρωμένα είναι τα καθετοποιημένα σχήματα που συνδυάζουν παραγωγή, αποθήκευση και διαχείριση φορτίου, γιατί δίνουν στους χρηματοδότες πιο καθαρή εικόνα των οικονομικών δεδομένων.

ΝΕΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΣΟΔΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΥΤΟΝΟΜΕΣ ΜΠΑΤΑΡΙΕΣ

ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ

Η συζήτηση δείχνει ότι η αγορά μπαταριών περνά από την ευφορία στον έλεγχο. Οι πρώτες μονάδες βγάζουν σήμερα έντονα κέρδη επειδή η τιμή του φυσικού αερίου είναι πολλαπλάσια της παλιάς. Όμως όποιος δανείζεται για δέκα χρόνια δεν μπορεί να στηρίξει το επιχειρηματικό του σχέδιο σε συνθήκες πολέμου και ενεργειακής κρίσης. Αυτό που προσέχουν οι τράπεζες είναι τι θα συμβεί όταν οι τιμές επιστρέψουν σε κανονικά επίπεδα.

Το αποτέλεσμα είναι διπλό. Πρώτον, ευνοούνται οι μεγάλοι παίκτες και τα υβριδικά σχήματα, που έχουν δεύτερη πηγή εσόδων (παραγωγή) και μπορούν να δώσουν εγγυήσεις. Τα μικρά αυτόνομα έργα, που δεν έχουν συμβάσεις μακράς διάρκειας και επιβαρύνονται αναλογικά με κόστη εξοπλισμού και εκπροσώπησης, κινδυνεύουν να μείνουν εκτός χρηματοδότησης. Δεύτερον, το ρυθμιστικό πλαίσιο είναι το πραγματικό αδύναμο σημείο: ενώ η πολιτεία ετοιμάζεται να ανακοινώσει όρους σύνδεσης για 4,6 GW αποθήκευσης, οι υπηρεσίες που θα μπορούσαν να κάνουν βιώσιμες τις αυτόνομες μπαταρίες δεν έχουν ακόμη αμοιβή.

Αν αυτό δεν διορθωθεί, η Ελλάδα κινδυνεύει να δημιουργήσει μεγάλη ισχύ αποθήκευσης που στηρίζεται σε ένα arbitrage που ίσως στενέψει, με τις τράπεζες να βρίσκονται εκτεθειμένες στο ρίσκο αυτό. Η προτίμηση των τραπεζών στα υβριδικά είναι λογική, αλλά δεν λύνει το πρόβλημα του συστήματος, που χρειάζεται και ανεξάρτητες μπαταρίες.

Γαλλία: Το κόστος δανεισμού στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 24 ετών και η ΕΚΤ δεν σπεύδει να βοηθήσει

Όταν η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης δανείζεται στο ακριβότερο επίπεδο εδώ και 24 χρόνια και η κεντρική τράπεζα λέει ότι δεν θα επέμβει, η αγορά ομολόγων έχει ένα πρόβλημα με όνομα και διεύθυνση. Οι δημοσιονομικές και πολιτικές δυσκολίες της Γαλλίας τροφοδότησαν κύμα πωλήσεων, και το spread του γαλλικού δεκαετούς έναντι του γερμανικού έφτασε τις 159 μονάδες βάσης, από περίπου 86 στις αρχές Σεπτεμβρίου. Είναι υψηλό 15 ετών, και σχεδόν διπλασιασμός μέσα σε ενάμιση μήνα.

Το χρέος σε αριθμούς

Η Γαλλία δεν είναι πια σε πανδημία. Το χρέος της ξεπέρασε το υψηλό του 2021, όταν η κυβέρνηση δάνειζε «ό,τι χρειαστεί» για να αποφύγει βαθιά ύφεση, χωρίς να υπάρχει σήμερα τέτοια εξήγηση. Σε σχέση με το 2019, το χρέος έχει ανέβει περισσότερο από 19 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ.

Ποιος κρατά το γαλλικό χρέος

Τα τρία πέμπτα του χρέους είναι στα χέρια ξένων, δηλαδή σε επενδυτές που δεν έχουν λόγο να μείνουν από πατριωτισμό. Αυτό εξηγεί γιατί οι πωλήσεις μπορούν να γίνουν γρήγορες και δύσκολο να ανακοπούν.

Η ΕΚΤ και ο Ντράγκι: «Όχι σαν το 2012»

Η αγορά αναρωτιέται αν η ΕΚΤ θα επέμβει για να συγκρατήσει το κόστος δανεισμού. Ο πρώην πρόεδρός της, Μάριο Ντράγκι, μίλησε στο Νέο Δελχί και κράτησε αποστάσεις. Το 2012 η Ευρώπη πάλευε με τον αποπληθωρισμό, είπε, ενώ σήμερα ο πληθωρισμός είναι υψηλός και ανεβαίνει, οπότε η σταθερότητα των τιμών είναι η απόλυτη προτεραιότητα. Πρόσθεσε δύο ακόμη λόγους μη παρέμβασης:

Το μήνυμα προς τις αγορές είναι σαφές: η ΕΚΤ δεν θα παίξει τον ρόλο του πυροσβέστη που έπαιξε πριν από λίγα χρόνια. Και για μια κεντρική τράπεζα που ανεβάζει επιτόκια, η αγορά ομολόγων της Γαλλίας είναι η τελευταία που θα ήθελε να στηρίξει.

Ο προϋπολογισμός του 2027: μάχη στο Κοινοβούλιο

Η κυβέρνηση πρέπει να περάσει τον προϋπολογισμό με στόχο να μειώσει το έλλειμμα, γιατί η χώρα είναι σε κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος.

Το παράδοξο είναι ότι, παρά τις περικοπές των 54 δισ., το χρέος του 2027 ανεβαίνει στο 121,7% από 119,3%. Δηλαδή ακόμη και ο προϋπολογισμός «λιτότητας» δεν σταματά την άνοδο. Στο μεταξύ, η κατανάλωση παραμένει χαμηλή, γιατί ο υψηλός πληθωρισμός πλήττει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών, και αυτό κάνει δύσκολη την ανάπτυξη που θα βοηθούσε.

Τι σημαίνει για την Ελλάδα και τις αγορές

Η Γαλλία είναι το κεντρικό πρόβλημα που εμφανίζεται στις αναλύσεις των περισσότερων οίκων. Η Morgan Stanley κράτησε επιφυλακτική στάση στα ελληνικά ομόλογα και έχει ανοίξει αρνητική θέση στη Γαλλία έναντι της ΕΕ. Η Eurobank Equities είδε το ελληνικό spread να μεγαλώνει πάνω από 25 μονάδες βάσης, κοντά στις 95, και ονόμασε τη γαλλική αβεβαιότητα κίνδυνο για τις αποτιμήσεις των ελληνικών τραπεζών. Και το spread των γαλλικών ομολόγων των 159 μονάδων είναι σχεδόν 65 μονάδες βάσης ψηλότερα από το αντίστοιχο ελληνικό (δηλαδή η Γαλλία δανείζεται πλέον ακριβότερα από την Ελλάδα σε σχέση με τη Γερμανία), ένα σημάδι που λίγοι θα φαντάζονταν πριν από δέκα χρόνια.

Το συμπέρασμα

Η κρίση δεν είναι δική μας, αλλά η Ευρώπη ζει με κοινό νόμισμα και κοινή αγορά ομολόγων. Μέχρι να ψηφιστεί ο γαλλικός προϋπολογισμός και να φανεί αν η πολιτική αντοχή υπάρχει, το γαλλικό spread θα παίζει τον ρόλο του θερμομέτρου για όλη την περιφέρεια. Αν δεν υπάρχει ΕΚΤ για να το ρίξει, το μόνο που μένει είναι η ίδια η Γαλλία.

Πράσινα αέρια: North-1 κοντά στο FID, βιομεθάνιο στη Φιλιππιάδα και αγωγοί του ΔΕΣΦΑ έτοιμοι για υδρογόνο

Τα πρώτα μεγάλα έργα πλησιάζουν στην ώρα των αποφάσεων. Το North-1 της Hellenic Hydrogen στο Αμύνταιο είναι μια ανάσα από την τελική επενδυτική απόφαση, η ΔΕΠΑ Εμπορίας βάζει σε δοκιμαστική λειτουργία τη μονάδα της στη Φιλιππιάδα και ο ΔΕΣΦΑ σχεδιάζει υποδομές που θα δώσουν στα νέα καύσιμα ουσιαστική θέση στο ενεργειακό σύστημα.

ΤΟ ΒΑΣΙΚΟ ΣΤΟΙΧΗΜΑ

Η αγορά των πράσινων αερίων μπαίνει σε φάση αποφάσεων. Στο υδρογόνο, το North-1 πλησιάζει στο FID. Στο βιομεθάνιο, η Φιλιππιάδα στοχεύει σε πλήρη εμπορική λειτουργία στις αρχές του 2027. Στις υποδομές, ο ΔΕΣΦΑ σχεδιάζει νέους αγωγούς με δυνατότητα μεταφοράς υδρογόνου και ανοίγει τον δρόμο για έγχυση βιομεθανίου στο εθνικό σύστημα, με τη Ρεβυθούσα στο τραπέζι.

Το North-1 μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για όλες τις εκκρεμότητες που κρατούν πίσω την αγορά του υδρογόνου.

ΤΑ ΤΡΙΑ ΜΕΤΩΠΑ ΣΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ

NORTH-1: ΚΟΝΤΑ ΣΤΟ FID, ΜΕ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΣΤΟ ΚΕΝΤΡΟ

Ο τεχνικός διευθυντής της Hellenic Hydrogen, Σπύρος Κοντομάρης, μίλησε στα τέλη της προηγούμενης εβδομάδας στο 8ο Renewable & Storage Forum. Όπως είπε, ΔΕΗ και Motor Oil επιδιώκουν να προχωρήσουν σε μια εμβληματική επένδυση, αφού πρώτα περιορίσουν το επενδυτικό ρίσκο σε προβλέψιμα και μετρήσιμα επίπεδα.

Η ωρίμανση του έργου μπορεί, κατά τον ίδιο, να βοηθήσει στην αντιμετώπιση ευρύτερων εκκρεμοτήτων της αγοράς:

το πλαίσιο των κρατικών ενισχύσεων

οι ρυθμιστικοί κανόνες

οι συμβατικές σχέσεις με τους διαχειριστές

οι αδειοδοτικές και περιβαλλοντικές διαδικασίες

η ανταγωνιστικότητα του τελικού προϊόντος

Καθοριστικό παραμένει το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας, γιατί το ανανεώσιμο υδρογόνο πρέπει να ανταγωνιστεί άλλες ενεργειακές λύσεις σε περίοδο που οι τιμές ενέργειας πιέζουν ισχυρά τη βιομηχανία. Ο κ. Κοντομάρης ήταν ευθύς:

«Δεν υπάρχει σήμερα κανείς που να είναι ικανοποιημένος με το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας. Κάτι συγκεκριμένο πρέπει να γίνει.»

Στην ίδια λογική, υπογράμμισε τη σημασία αξιοποίησης της πλεονάζουσας και περικοπτόμενης ενέργειας από ΑΠΕ. Οι μπαταρίες και το υδρογόνο καλύπτουν διαφορετικές ανάγκες:

ΔΕΣΦΑ: ΟΙ ΑΓΩΓΟΙ ΤΗΣ ΕΠΟΜΕΝΗΣ ΗΜΕΡΑΣ 

Ο ΔΕΣΦΑ προετοιμάζεται για τη σταδιακή ενσωμάτωση των νέων αερίων, ώστε οι σημερινές επενδύσεις να εξυπηρετούν και τις μελλοντικές ανάγκες απανθρακοποίησης. Ο Ανώτατος Διευθυντής Στρατηγικής και Ανάπτυξης, Μιχαήλ Θωμαδάκης, τόνισε ότι οι νέοι αγωγοί που κατασκευάζονται στην Ελλάδα σχεδιάζονται με δυνατότητα μεταφοράς υδρογόνου.

Χαρακτηριστικότερη περίπτωση είναι ο αγωγός της Δυτικής Μακεδονίας. Θα χρησιμοποιείται αρχικά για φυσικό αέριο, αλλά είναι σχεδιασμένος ώστε να μπορεί αργότερα να μεταφέρει και υδρογόνο. Αντίστοιχη πρόβλεψη υπάρχει και στις νέες διασυνδέσεις με τις βαλκανικές χώρες.

Τα δύο έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος (PCI)

Σημαντικό θεσμικό βήμα είναι και η αίτηση πιστοποίησης που ετοιμάζει ο ΔΕΣΦΑ προς τη ΡΑΑΕΥ, ώστε να αναλάβει τον ρόλο του διαχειριστή μεταφοράς υδρογόνου στην Ελλάδα. Το σχετικό εθνικό θεσμικό πλαίσιο βρίσκεται κοντά στην ολοκλήρωσή του.

ΦΙΛΙΠΠΙΑΔΑ: ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΤΕΣΤ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟ

Η Σέβη Σαξιώνη, Deputy Project Manager Βιομεθανίου της ΔΕΠΑ Εμπορίας, ανέφερε ότι η μονάδα παραγωγής συμπιεσμένου βιομεθανίου στη Φιλιππιάδα θα εισέλθει άμεσα σε δοκιμαστική λειτουργία, με στόχο την πλήρη εμπορική λειτουργία στις αρχές του 2027.

Το έργο θεωρείται ένα από τα πρώτα πρακτικά βήματα για εμπορική δραστηριότητα γύρω από το βιομεθάνιο στη χώρα. Η ΔΕΠΑ εξετάζει παράλληλα τη συμμετοχή της σε έργα μεγαλύτερης κλίμακας και εναλλακτικές αξιοποίησης του παραγόμενου βιομεθανίου:

μεταφορά σε απομακρυσμένα δίκτυα και καταναλωτές

υγροποίηση και διάθεση ως bio-LNG

έγχυση στο δίκτυο φυσικού αερίου, έπειτα από αεριοποίηση όπου απαιτείται

ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΥΓΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΡΕΒΥΘΟΥΣΑ

Ο ΔΕΣΦΑ ολοκληρώνει το πλαίσιο για την υποδοχή βιομεθανίου στο Εθνικό Σύστημα Φυσικού Αερίου. Έχουν ήδη υποβληθεί σημαντικές αιτήσεις από νέους παραγωγούς για έγχυση, ενώ έχει ολοκληρωθεί ο σχεδιασμός της διαδικασίας υποδοχής αιτήσεων και των σχετικών χρεώσεων. Η πρόσβαση στο δίκτυο μπορεί να διευρύνει την αγορά πέρα από την τοπική κατανάλωση και να ανοίξει νέες επιλογές εμπορικής αξιοποίησης.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει ο σχεδιασμός για αξιοποίηση της Ρεβυθούσας μέσω της λεγόμενης εικονικής υγροποίησης.

Πώς δουλεύει το μοντέλο

Ένας παραγωγός εγχέει βιομεθάνιο στο δίκτυο, για παράδειγμα στη Μακεδονία.

Παραλαμβάνει την αντίστοιχη πιστοποιημένη ποσότητα ως LNG στη Ρεβυθούσα.

Δεν απαιτείται φυσική μεταφορά των ίδιων μορίων αερίου.

Το μοντέλο μπορεί να ανοίξει νέους εμπορικούς δρόμους για το Bio-LNG, ιδιαίτερα στη ναυτιλία, με την προϋπόθεση ότι θα ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες υποδομές.

ΤΙ ΜΕΤΡΑΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ

Το FID του North-1 είναι το πρώτο μεγάλο τεστ για το ανανεώσιμο υδρογόνο στην Ελλάδα και μπορεί να ξεκλειδώσει εκκρεμότητες που αφορούν όλη την αγορά.

Το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας παραμένει ο βασικός παράγοντας ανταγωνιστικότητας και η βιομηχανία δεν κρύβει την πίεση.

Ο ΔΕΣΦΑ εμφανίζεται ως ο βασικός κρίκος των υποδομών, με αγωγούς έτοιμους για υδρογόνο, δύο PCI και πιστοποίηση ως διαχειριστής μεταφοράς υδρογόνου.

Η Φιλιππιάδα δίνει τα πρώτα πραγματικά δεδομένα για την εγχώρια αγορά βιομεθανίου, με τη μεγάλη κλίμακα να αναμένεται σε επόμενα έργα.

Η εικονική υγροποίηση στη Ρεβυθούσα μπορεί να δώσει στο Bio-LNG διέξοδο στη ναυτιλία, αρκεί να υπάρξουν οι υποδομές.

Το υδρογόνο και το βιομεθάνιο δεν είναι πια σενάρια σε παρουσιάσεις. Τα έργα πλησιάζουν σε αποφάσεις, οι αγωγοί σχεδιάζονται με το νέο καύσιμο στο μυαλό και οι πρώτες αιτήσεις έγχυσης βιομεθανίου έχουν ήδη κατατεθεί. Η συνέχεια θα κριθεί από την τελική επενδυτική απόφαση του North-1 και από το αν το κόστος της ενέργειας θα επιτρέψει στα έργα να σταθούν οικονομικά.

ΟΛΘ: Στο 11ο caisson ο Προβλήτας 6, με πρόοδο πάνω από 50% στην πρώτη φάση και τα πυρομαχικά του Β' Παγκοσμίου ως κύριο εμπόδιο

Δεκαέξι εβδομάδες περίπου απομένουν για την ολοκλήρωση των 21 caissons, αλλά η μετάβαση στη δεύτερη φάση προϋποθέτει λύση στο ζήτημα των μη εκραγέντων πυρομαχικών, που ανήκει στο Δημόσιο

Σε ορόσημο περνά η επέκταση του Προβλήτα 6 στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, καθώς ολοκληρώθηκε η τοποθέτηση του 11ου κυψελωτού δομικού στοιχείου (caisson) και η πρόοδος της πρώτης φάσης ξεπερνά πλέον το 50%.

ΤΟ ΕΡΓΟ ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ

Τα caissons κατασκευάζονται εντός του λιμένα και στη συνέχεια ποντίζονται στον Θερμαϊκό Κόλπο. Η διαδικασία απαιτεί υψηλή τεχνική ακρίβεια και ακολουθεί οργανωμένη ροή εργασιών, που θυμίζει γραμμή παραγωγής.

ΤΑ ΜΗ ΕΚΡΑΓΕΝΤΑ ΠΥΡΟΜΑΧΙΚΑ

Η εκκρεμότητα με τα πυρομαχικά παραμένει κρίσιμο ζήτημα για την απρόσκοπτη συνέχιση του έργου. Οι εργασίες προχωρούν με έμφαση σε εκείνες που δεν εξαρτώνται από αυτό, όπως οι πλάκες προστασίας ποδός, ώστε να περιοριστούν οι πιθανές επιπτώσεις στο χρονοδιάγραμμα. Πρόκειται για θέμα αρμοδιότητας του Δημοσίου, και απαιτείται καθοριστική και άμεση συνδρομή της Πολιτείας.

ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ

Ο Προβλήτας 6 είναι το βασικό έργο ανάπτυξης του ΟΛΘ, και η εικόνα του είναι διπλή: η κατασκευή προχωρά με ρυθμό, αλλά το επόμενο εμπόδιο δεν είναι τεχνικό ούτε χρηματοδοτικό. Είναι διοικητικό. Η εταιρεία δεν μπορεί να κάνει από μόνη της την εκκαθάριση πυρομαχικών, και το ρίσκο καθυστέρησης είναι σε χέρια του Δημοσίου.

Το χρονικό παράθυρο είναι σαφές: η πρώτη φάση ολοκληρώνεται σε 4-5 μήνες, και μέχρι τότε πρέπει να υπάρχει λύση. Αν μείνει ανοιχτό το ζήτημα, ο ΟΛΘ θα έχει έτοιμα 21 caissons χωρίς δυνατότητα να προχωρήσει, και το κόστος της αναμονής επιβαρύνει τα αποτελέσματα. Αυτό αφορά και τη μετοχή: ο ΟΛΘ έχει ισχυρή κερδοφορία από τα containers (έσοδα +12,1% στο εξάμηνο), και το επόμενο στάδιο της ανάπτυξης εξαρτάται από τη δυνατότητα να αυξήσει τη χωρητικότητα. Η επέκταση του Προβλήτα 6 είναι ο τρόπος να γίνει αυτό, γι' αυτό η καθυστέρηση έχει αξία πέρα από το ίδιο το έργο.