Κυβερνοασφάλεια και ψηφιακός μετασχηματισμός: Οι ελληνικές τράπεζες επενδύουν δισεκατομμύρια ενώ ο κίνδυνος επιθέσεων αυξάνεται

Η ΤτΕ καταγράφει περισσότερες και πιο σύνθετες επιθέσεις. Οι επιθέσεις του 2026 αντιμετωπίστηκαν χωρίς σημαντικές επιπτώσεις στις κρίσιμες λειτουργίες, με πάνω από το 96% των συναλλαγών πλέον ψηφιακές

Οι γεωπολιτικές εντάσεις αυξάνουν τις πιθανότητες στοχευμένων επιθέσεων σε τραπεζικές υποδομές, που παραμένουν στο στόχαστρο οργανωμένων ομάδων κυβερνοεγκλήματος λόγω του μεγάλου όγκου ευαίσθητων και οικονομικών δεδομένων που διαχειρίζονται. Σύμφωνα με στοιχεία της ΤτΕ, ο αριθμός και η πολυπλοκότητα των επιθέσεων έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, με συνέπεια όχι μόνο την απώλεια χρημάτων αλλά και τη διάβρωση της εμπιστοσύνης των πελατών στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Οι επιθέσεις που σημειώθηκαν το 2026 αντιμετωπίστηκαν επαρκώς από τις υποδομές ασφάλειας των ελληνικών τραπεζών, χωρίς σημαντικό αντίκτυπο στα συστήματα που υποστηρίζουν τις κρίσιμες λειτουργίες τους.

ΤΟ ΝΕΟ ΤΟΠΙΟ ΚΙΝΔΥΝΩΝ

Οι τράπεζες έχουν επενδύσει τα τελευταία χρόνια σε ψηφιακό μετασχηματισμό και τεχνητή νοημοσύνη, ώστε να ενισχύσουν το πλαίσιο διαχείρισης λειτουργικού κινδύνου, να αυξήσουν την παραγωγικότητα, να μειώσουν το κόστος και να προσφέρουν εξατομικευμένες υπηρεσίες. Πάνω από το 96% των συναλλαγών γίνεται πλέον μέσω ψηφιακών δικτύων και e-banking, ενώ οι συναλλαγές στα ταμεία έχουν υποχωρήσει σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Όσο μεγαλώνει η ψηφιακή εξάρτηση, μεγαλώνει και η επιφάνεια έκθεσης, γι' αυτό η ΤτΕ τονίζει ότι η διαρκής αναβάθμιση της λειτουργικής ανθεκτικότητας είναι επιτακτική.

ΟΙ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΑΝΑ ΤΡΑΠΕΖΑ

Στην Eurobank ο ψηφιακός μετασχηματισμός συνδυάζεται με την ανάγκη εξατομικευμένης εμπειρίας χωρίς περιθωριοποίηση του ανθρώπινου παράγοντα. Στην Εθνική, το νέο core banking μειώνει το κόστος συντήρησης και τον χρόνο εισαγωγής νέων προϊόντων, ενώ καθιστά τα συστήματα πιο ανθεκτικά στην αυξημένη επισκεψιμότητα και στους νέους κινδύνους. Η Πειραιώς δημιούργησε τη Snappi ώστε να ανταγωνιστεί τη Revolut και να αποτελέσει βάση για τη δραστηριοποίηση του ομίλου εκτός Ελλάδας. Η Alpha Bank αναγνωρίζει ότι ανταγωνίζεται πλέον και διεθνείς παίκτες που προσφέρουν ταχύτερες και απλούστερες ψηφιακές υπηρεσίες.

ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός των τραπεζών δεν είναι πια μόνο θέμα κόστους και ανταγωνισμού με neobanks. Είναι και θέμα ασφάλειας. Όσο περισσότερες υπηρεσίες περνούν στο κινητό και στο cloud, τόσο η εμπιστοσύνη των πελατών εξαρτάται από το αν τα συστήματα αντέχουν επιθέσεις, και η είδηση ότι οι επιθέσεις του 2026 αντιμετωπίστηκαν χωρίς σοβαρές συνέπειες αξίζει να διαβαστεί με προσοχή: δείχνει επάρκεια των υπαρχόντων μέτρων, όχι ότι ο κίνδυνος μειώνεται.

Οι επενδύσεις αθροιστικά ξεπερνούν τα €3 δισ. (€1 δισ. Eurobank, €1,3 δισ. Εθνική, ~€550 εκατ. Πειραιώς, €60 εκατ. Credia, χωρίς το πρόγραμμα της Alpha), κάτι που δείχνει το μέγεθος της προσπάθειας. Το ζητούμενο για τους επενδυτές είναι η μετατροπή τους σε μειωμένο κόστος προς έσοδα, όπως οι στόχοι του 35% στην Eurobank και του 30% στην Πειραιώς. Ένα σοβαρό περιστατικό κυβερνοασφάλειας μπορεί να αντιστρέψει εύκολα τα οφέλη, και γι' αυτό η αμυντική θωράκιση θα κριθεί σταδιακά ως μέρος της επένδυσης και όχι ως ξεχωριστό κόστος.

Πειραιώς: Κέρδη 893 εκατ. στο εννεάμηνο και μια προειδοποίηση ότι τα δάνεια θα φθηνύνουν

Οι τράπεζες σπάνια λένε ανοιχτά ότι θα βγάζουν λιγότερα ανά δάνειο, αλλά η Πειραιώς το έκανε. Η διοίκηση περιμένει περαιτέρω πιέσεις στα επιτοκιακά περιθώρια, με σωρευτική υποχώρηση περίπου 20 μονάδων βάσης μέσα στους επόμενους 12 έως 18 μήνες, μετά την πτώση των 5 μονάδων που καταγράφηκε ήδη το γ' τρίμηνο. Το ενδιαφέρον είναι ότι το λέει μέσα σε αποτελέσματα που δείχνουν ανοδική πορεία.

Τα αποτελέσματα του εννεαμήνου

Τα έσοδα από υπηρεσίες αυξήθηκαν σχεδόν τετραπλάσια από τα κέρδη, με σημαντική συμβολή της Εθνικής Ασφαλιστικής. Αυτό είναι το στοιχείο που αντισταθμίζει το ότι τα δάνεια θα αποδίδουν λιγότερο.

Η προειδοποίηση για τα περιθώρια

Η υποχώρηση των περιθωρίων δεν οφείλεται σε αδυναμία. Οφείλεται σε ανταγωνισμό: οι επιχειρήσεις ψάχνουν φθηνότερους όρους για να χρηματοδοτήσουν επενδύσεις και οι τράπεζες δέχονται πίεση στην τιμολόγηση, ιδιαίτερα στην επιχειρηματική πίστη. Το αποτέλεσμα είναι μικρότερο περιθώριο ανά δάνειο, αλλά μεγαλύτερος όγκος χρηματοδοτήσεων.

Η διαφορά ανάμεσα στο 2,37% και στο 2,60% δείχνει ότι το χαρτοφυλάκιο δεν έχει ακόμη προσαρμοστεί πλήρως στα νέα επιτόκια. Η ανατιμολόγηση των στοιχείων ενεργητικού, μαζί με την αύξηση των δανείων, είναι αυτό που η διοίκηση βάζει απέναντι στη συμπίεση. Δεν πρόκειται λοιπόν για αναγκαστική πτώση των εσόδων, αλλά για αγώνα ανάμεσα σε δύο δυνάμεις.

Και για τον δανειολήπτη;

Η μείωση των περιθωρίων δεν μεταφράζεται αυτόματα σε χαμηλότερα επιτόκια δανείων. Το τελικό επιτόκιο καθορίζεται και από το επιτόκιο αναφοράς, το κόστος χρηματοδότησης της τράπεζας και τα χαρακτηριστικά κάθε δανείου. Με την ΕΚΤ να ανεβάζει επιτόκια, ο πελάτης μπορεί να βλέπει μικρότερο περιθώριο πάνω από ένα Euribor που ανεβαίνει.

Οι δύο πιέσεις που κρατούν τα περιθώρια

Η διοίκηση ανέφερε ρητά τη διεύρυνση των ελληνικών spreads ως παράγοντα που πρέπει να αξιολογηθεί. Όταν ανεβαίνει το κόστος δανεισμού του Δημοσίου, μπορεί να ανεβαίνει και το κόστος άντλησης κεφαλαίων για τις τράπεζες, και η δυνατότητα να προσφέρουν φθηνότερα δάνεια στενεύει. Η Γαλλία και η αγορά ομολόγων δεν είναι θέματα μακρινά για έναν ελληνικό τραπεζίτη.

Ο ισολογισμός

Οι καταθέσεις είναι σχεδόν 1,75 φορές τα δάνεια (δικός μας υπολογισμός), πράγμα που σημαίνει ότι η Πειραιώς κάθεται σε άφθονη ρευστότητα και δεν χρειάζεται να πληρώνει ακριβά για να χρηματοδοτήσει την επέκτασή της. Για να φτάσει τον στόχο των 3 δισ., πρέπει να δώσει περίπου 0,8 δισ. καθαρής επέκτασης στο τέταρτο τρίμηνο (δικός μας υπολογισμός), ρυθμό χαμηλότερο από του εννεαμήνου.

Τα κέρδη, ο στόχος και το μέρισμα

Το εννεάμηνο έφερε 0,68 ευρώ ανά μετοχή, με στόχο περίπου 0,90 για τη χρονιά. Αυτό σημαίνει ότι για να τον φτάσει, η τράπεζα πρέπει να βγάλει περίπου 0,22 ευρώ στο τέταρτο τρίμηνο (δικός μας υπολογισμός), πολύ κοντά στο ρυθμό των προηγούμενων. Η διοίκηση επιβεβαίωσε ενδιάμεσο μέρισμα 0,10 ευρώ ανά μετοχή τον Δεκέμβριο, υπό εποπτική έγκριση, στο πλαίσιο συνολικής διανομής 650 εκατ. ευρώ σε μετρητά από τα κέρδη του 2026.

Το συμπέρασμα

Η Πειραιώς λέει κάτι που όσοι παρακολουθούν τον κλάδο υποψιάζονταν: η εποχή όπου κάθε νέο δάνειο έφερνε εξαιρετικό περιθώριο θα τελειώσει. Η διαφορά είναι ότι η τράπεζα έχει ήδη το σχέδιο: περισσότερα δάνεια, ανατιμολόγηση ενεργητικού, ανερχόμενες προμήθειες και χαμηλή εξάρτηση από το επιτόκιο. Το μέτρο της επιτυχίας του σχεδίου είναι αν το καθαρό περιθώριο θα μείνει πάνω από 2,4% το 2027, όπως υπόσχεται. Αν το κρατήσει, η πίεση στα δάνεια είναι ένα κόστος που αντέχεται.

Τουρισμός: Δάνεια 10,9 δισ. ευρώ και πεντάστερα σε ανοδική τροχιά, αλλά οι δημόσιες υποδομές μένουν πίσω 

Με τα υπόλοιπα τραπεζικών δανείων προς τον κλάδο να φτάνουν τα 10,9 δισ. ευρώ και τις νέες χορηγήσεις να κινούνται κατά μέσο όρο στα 1,22 δισ. ευρώ ετησίως, ο ελληνικός τουρισμός περνά μια περίοδο έντονου επενδυτικού μετασχηματισμού. Η αναβάθμιση των ξενοδοχείων και η στροφή στην πολυτελή φιλοξενία είναι πλέον ορατές. Πίσω από τους αριθμούς όμως αναδεικνύεται μια αντίφαση: οι ιδιωτικές επενδύσεις προχωρούν γοργά, ενώ οι δημόσιες υποδομές δεν ακολουθούν με τον ίδιο ρυθμό.

Το ζητούμενο δεν είναι πια μόνο πόσους επισκέπτες μπορεί να προσελκύσει η χώρα, αλλά πόση αξία δημιουργεί κάθε επίσκεψη, πώς κατανέμεται αυτή η αξία και κατά πόσο οι προορισμοί αντέχουν τη συνεχή αύξηση της δραστηριότητας. Η συζήτηση βρέθηκε στο επίκεντρο της εκδήλωσης για την παρουσίαση της νέας μελέτης του ΙΝΣΕΤΕ «Ο Ελληνικός Τουρισμός: Επιτεύγματα, Προκλήσεις, Προοπτικές», όπου ο Τάσος Αναστασάτος, επικεφαλής οικονομολόγος του Ομίλου Eurobank, παρουσίασε στοιχεία για τις επενδύσεις και την τραπεζική χρηματοδότηση.

Η χρηματοδότηση: περισσότερα δάνεια και μεγαλύτερο μερίδιο στις νέες χορηγήσεις

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τα υπόλοιπα δανείων προς τις επιχειρήσεις καταλυμάτων και εστίασης έφτασαν τα 10,9 δισ. ευρώ το 2026, από περίπου 10 δισ. ευρώ το 2025. Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εικόνα στις νέες χορηγήσεις: τα τελευταία πέντε χρόνια ο κλάδος έλαβε κατά μέσο όρο 1,22 δισ. ευρώ νέων δανείων ετησίως, ενώ το μερίδιό του στο σύνολο των νέων τραπεζικών δανείων ανέβηκε από 8,99% το 2020 σε 15,3% το 2025.

Ο κλάδος αποκτά έτσι σαφώς μεγαλύτερη βαρύτητα στη χρηματοδότηση της ελληνικής οικονομίας. Το ερώτημα που ανοίγει είναι προς τα πού διοχετεύονται τα κεφάλαια και κατά πόσο στηρίζουν ένα πιο παραγωγικό και βιώσιμο τουριστικό μοντέλο.

Περισσότερα πεντάστερα και αυξημένο επενδυτικό αποτύπωμα

Η αλλαγή φαίνεται καθαρά στη σύνθεση του ξενοδοχειακού δυναμικού. Μεταξύ 2004 και 2025 ο αριθμός των πεντάστερων ξενοδοχείων αυξήθηκε κατά 6,3 φορές και το μερίδιό τους στο σύνολο των μονάδων ανέβηκε από 1,6% σε 8,6%. Στις κλίνες η μεταβολή είναι εντονότερη: τα πεντάστερα αντιπροσωπεύουν πλέον το 26% της συνολικής δυναμικότητας, από 7,8% το 2004.

Η στροφή προς τις υψηλότερες κατηγορίες συνοδεύεται από αυξημένη επενδυτική δραστηριότητα. Το μερίδιο των καταλυμάτων και της εστίασης στις συνολικές επενδύσεις της οικονομίας ανέβηκε από 1,52% το 1995 σε 3,26% το 2024, με μέσο όρο περίπου 3,7% την τελευταία δεκαετία. Επιπλέον, περίπου 6,2 δισ. ευρώ κατευθύνθηκαν στον τουρισμό μέσω αναπτυξιακών προγραμμάτων και στρατηγικών επενδύσεων την περίοδο 2012-2026. Το ΙΝΣΕΤΕ εκτιμά ότι μόνο το 2025 οι τουριστικές επιχειρήσεις έκαναν επενδύσεις περίπου 5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 2,8 δισ. ευρώ στον ξενοδοχειακό κλάδο. Πρόκειται για μεγέθη διαφορετικής μεθοδολογίας, που πάντως δείχνουν την ισχυρή κινητοποίηση κεφαλαίων γύρω από τον τουρισμό.

Πολυτελή ξενοδοχεία, αλλά ανεπαρκείς υποδομές

Εδώ εντοπίζεται μία από τις βασικές αδυναμίες του σημερινού αναπτυξιακού μοντέλου. Ένα ξενοδοχείο υψηλών προδιαγραφών δεν αρκεί για να εξασφαλίσει αντίστοιχη ποιότητα στον προορισμό όπου λειτουργεί. Η ύδρευση και η αποχέτευση, η διαχείριση απορριμμάτων, η ενέργεια, οι μεταφορές και η πρόσβαση αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του τουριστικού προϊόντος. Όταν υστερούν, περιορίζουν την απόδοση ακόμη και των μεγαλύτερων ιδιωτικών επενδύσεων.

Η μελέτη του ΙΝΣΕΤΕ αναδεικνύει ιδιαίτερα το πρόβλημα της διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας, όπου η αύξηση της επιβατικής κίνησης δεν έχει συνοδευτεί από αντίστοιχο εκσυγχρονισμό των συστημάτων και επαρκή στελέχωση.

Παράλληλα, η τουριστική δραστηριότητα παραμένει εξαιρετικά συγκεντρωμένη.

Έτσι, ορισμένοι προορισμοί δέχονται έντονες πιέσεις στις υποδομές τους, ενώ μεγάλα τμήματα της χώρας μένουν εκτός της ισχυρής τουριστικής ανάπτυξης.

Το επόμενο στοίχημα: αξία ανά επισκέπτη και όχι μόνο αφίξεις

Στο επίκεντρο της τοποθέτησης του κ. Αναστασάτου βρέθηκε η ανάγκη μετάβασης σε ένα μοντέλο που θα επιδιώκει μεγαλύτερη αξία ανά επίσκεψη, αντί να στηρίζεται κυρίως στην αύξηση των αφίξεων. Η κατεύθυνση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η μέση διάρκεια παραμονής των εισερχόμενων ταξιδιωτών έχει μειωθεί από 7,4 διανυκτερεύσεις το 2019 σε 6,1 το 2025, σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ.

Η αναβάθμιση του προϊόντος, η επιμήκυνση της περιόδου και η ανάπτυξη περισσότερων προορισμών μπορούν να δημιουργήσουν μεγαλύτερη οικονομική αξία, υπό την προϋπόθεση ότι θα υποστηριχθούν από τις κατάλληλες υποδομές.

Οι τράπεζες, κατά τον κ. Αναστασάτο, βρίσκονται σήμερα σε ισχυρότερη θέση και μπορούν να στηρίξουν τη μετάβαση τόσο με κεφάλαια όσο και με τεχνογνωσία. Η χρηματοδότηση του ιδιωτικού τομέα, ωστόσο, δεν μπορεί να υποκαταστήσει τις δημόσιες επενδύσεις. Το μήνυμά του ήταν σαφές: «Ο ιδιωτικός τομέας κάνει ό,τι μπορεί και θα κάνει ακόμη περισσότερα. Θα πρέπει, όμως, να ακολουθήσει και ο δημόσιος τομέας».

Στη διαπίστωση αυτή συμπυκνώνεται το επόμενο μεγάλο στοίχημα του ελληνικού τουρισμού: όχι απλώς περισσότερες επενδύσεις, αλλά επενδύσεις που θα δημιουργούν μεγαλύτερη αξία χωρίς να εξαντλούν τις αντοχές των προορισμών.

Dimand: Κέρδη 19,5 εκατ. ευρώ στο εξάμηνο, αλλά με δανεισμό που ανεβαίνει και ρευστότητα που κρίνεται από τις εισπράξεις του β΄ εξαμήνου

Η Dimand έκλεισε το α΄ εξάμηνο του 2026 (με βάση τα όσα είχανε ανακοινωθεί πριν από κάποιες εβδομάδες) με καλύτερα νούμερα στα έσοδα και τα κέρδη, αλλά και με πολύ μεγαλύτερες χρηματοδοτικές ανάγκες. Τα καθαρά κέρδη έφτασαν τα 19,5 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 61% σε σχέση με το α΄ εξάμηνο του 2025, ενώ ο κύκλος εργασιών ανέβηκε στα 66 εκατ. ευρώ. Ταυτόχρονα, ο όμιλος δανείζεται όλο και περισσότερο για να χτίσει και να αγοράσει ακίνητα. Το ερώτημα για το επόμενο διάστημα είναι αν οι εισπράξεις από έργα και πωλήσεις θα φτάσουν εγκαίρως για να καλύψουν τις υποχρεώσεις που ωριμάζουν.

Ο δανεισμός σχεδόν διπλασιάστηκε στον καθαρό όρο

Το χρέος ανέβηκε με ταχύ ρυθμό, καθώς ο όμιλος επεκτείνει το επενδυτικό του χαρτοφυλάκιο.

Τα κέρδη και τι περιέχουν

Στα 19,5 εκατ. ευρώ των καθαρών κερδών περιλαμβάνονται 13,7 εκατ. ευρώ από αναπροσαρμογή της εύλογης αξίας ακινήτων και 6,5 εκατ. ευρώ από συμμετοχές που ενοποιούνται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Τα δύο κονδύλια αθροίζονται σε 20,2 εκατ. ευρώ, δηλαδή περισσότερο από τα καθαρά κέρδη. Αν αφαιρεθούν από τα προ φόρων κέρδη των 22,9 εκατ. ευρώ, μένουν περίπου 2,7 εκατ. ευρώ πριν από φόρους. Οι αποτιμήσεις δείχνουν την αξία του χαρτοφυλακίου, δεν είναι όμως ταμειακές εισπράξεις.

Τα μετρητά και οι λήξεις των επόμενων 12 μηνών

Ο όμιλος πρέπει να πληρώσει μέσα στους επόμενους 12 μήνες δάνεια 63,6 εκατ. ευρώ, με κεφάλαιο και τόκους. Στα ταμειακά διαθέσιμα των 58,1 εκατ. ευρώ στο τέλος Ιουνίου, τα 3,3 εκατ. ήταν δεσμευμένα, άρα τα ελεύθερα διαθέσιμα ήταν περίπου 54,7 εκατ. ευρώ, σχεδόν 9 εκατ. κάτω από τις πληρωμές αυτές.

Η διαφορά δεν δείχνει από μόνη της πρόβλημα στην εξυπηρέτηση. Δείχνει όμως ότι η κάλυψη εξαρτάται από νέες εισπράξεις, διαθέσιμες πιστωτικές γραμμές, αναχρηματοδότηση ή αξιοποίηση περιουσιακών στοιχείων. Η ίδια η εταιρεία αναγνωρίζει κίνδυνο ρευστότητας, λόγω των μεσοπρόθεσμων δεσμεύσεων του επενδυτικού προγράμματος και των χρηματοοικονομικών της υποχρεώσεων.

Ο δείκτης βρίσκεται οριακά πάνω από τη μονάδα, και στα στοιχεία που τον στηρίζουν περιλαμβάνονται απαιτήσεις και αποθέματα, που δεν γίνονται αναγκαστικά άμεσα μετρητά. Οι υποχρεώσεις προς προμηθευτές και λοιπούς πιστωτές αυξήθηκαν από 18,4 σε 42,4 εκατ. ευρώ. Μπορεί να οφείλεται στον μεγαλύτερο όγκο εργασιών, αλλά χρειάζεται να φανεί αν εξοφλούνται κανονικά ή αν ο όμιλος χρηματοδοτεί μέρος της ανάπτυξής του με μεγαλύτερη πίστωση από τους προμηθευτές.

Οι ταμειακές ροές: η βελτίωση έχει εξήγηση

Οι λειτουργικές ροές ήταν θετικές κατά 15,3 εκατ. ευρώ, από αρνητικές 12,9 εκατ. πέρυσι. Η βελτίωση όμως οφείλεται κυρίως στην αύξηση των υποχρεώσεων προς προμηθευτές και των λοιπών υποχρεώσεων, που πρόσθεσε 15,7 εκατ. ευρώ. Χωρίς αυτήν, οι λειτουργικές ροές μετά τους τόκους θα ήταν περίπου αρνητικές κατά 0,4 εκατ. ευρώ. Με απλά λόγια, ο όμιλος δεν παρήγαγε από την καθημερινή του δραστηριότητα αρκετά μετρητά ώστε να καλύψει μόνος του τις επενδυτικές του ανάγκες.

Οι επενδυτικές εκροές οφείλονται κυρίως στην αγορά επενδυτικών ακινήτων και στις δαπάνες ανάπτυξης.

Το κόστος του χρέους

Τα χρηματοοικονομικά έξοδα στα αποτελέσματα ήταν 1,2 εκατ. ευρώ, ενώ οι τόκοι και τα συναφή έξοδα που πληρώθηκαν σε μετρητά έφτασαν τα 3,45 εκατ. ευρώ. Η διαφορά εξηγείται από το ότι μέρος του κόστους δανεισμού κεφαλαιοποιείται στα ακίνητα υπό ανάπτυξη και δεν περνά αμέσως από τα αποτελέσματα. Τα λογιστικά κέρδη δείχνουν επομένως μικρότερη επιβάρυνση από αυτή που φεύγει πραγματικά από το ταμείο.

Υπάρχει και έκθεση στα κυμαινόμενα επιτόκια. Μια αύξηση κατά μία ποσοστιαία μονάδα θα μείωνε τα αποτελέσματα του εξαμήνου κατά περίπου 637.000 ευρώ, με τα υπόλοιπα δεδομένα σταθερά. Μέχρι τις 30 Ιουνίου η εταιρεία δεν είχε χρησιμοποιήσει μέσα αντιστάθμισης, και η επίπτωση θα μεγάλωνε αν ο δανεισμός συνεχίσει να διογκώνεται.

Συγκέντρωση πελατών

Τα έσοδα από κατασκευαστικά έργα έφτασαν τα 61,9 εκατ. ευρώ και ήταν ο βασικός μοχλός της αύξησης του κύκλου εργασιών. Δύο πελάτες αντιστοιχούσαν στο 77% και στο 17% του συνολικού κύκλου εργασιών, κάτι που δημιουργεί εξάρτηση από την πρόοδο και τις πληρωμές πολύ περιορισμένου αριθμού έργων. Το κόστος των κατασκευαστικών έργων ήταν 53,4 εκατ. ευρώ, αφήνοντας διαφορά περίπου 8,5 εκατ. ευρώ πριν από τα υπόλοιπα λειτουργικά έξοδα.

Τι λέει η διοίκηση και τι έρχεται

Η διοίκηση αναφέρει ότι ο όμιλος συμμορφώνεται με τους όρους των δανειακών συμβάσεων και δεν αναμένει δυσκολία τους επόμενους 12 μήνες. Το αποτύπωμα του εξαμήνου δείχνει πάντως μια εταιρεία που επενδύει γρήγορα, δανείζεται περισσότερο και χρειάζεται να μετατρέπει εγκαίρως έργα, απαιτήσεις και ακίνητα σε μετρητά.

Μετά τη λήξη του εξαμήνου, στις 30 Ιουλίου, η θυγατρική IQ Athens πούλησε κάθετη ιδιοκτησία στον ΔΕΔΔΗΕ και ανέλαβε την ανάπτυξη γραφείων 37.530 τετραγωνικών μέτρων, έναντι 134,7 εκατ. ευρώ που θα εισπραχθούν τμηματικά. Η συνολική εκτιμώμενη αξία ανάπτυξης των 16 έργων υπό διαχείριση ανέρχεται σε 2,19 δισ. ευρώ. Το β΄ εξάμηνο θα δείξει αν οι εισπράξεις θα έρθουν εγκαίρως για να καλύψουν τις υποχρεώσεις που λήγουν μέσα στους επόμενους δώδεκα μήνες, πράγμα και το πιθανότερο.

Αεροδρόμιο Αθηνών: Διαγωνισμός για την πρώτη φάση επέκτασης, με νέες πύλες, υπόγεια σύνδεση των αεροσταθμών και 950 εκατ. ευρώ επενδύσεις έως το 2030

Ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών προκήρυξε τον διαγωνισμό για την πρώτη φάση της επέκτασης των εγκαταστάσεων του «Ελευθέριος Βενιζέλος», με στόχο να ανεβάσει τη δυναμικότητα εξυπηρέτησης στους 40 εκατ. επιβάτες τον χρόνο. Το έργο προβλέπει περίπου 26.000 τ.μ. νέων χώρων, αναδιαμόρφωση άλλων 1.000 τ.μ. υφιστάμενων εγκαταστάσεων και παρεμβάσεις στις υποδομές εξυπηρέτησης αεροσκαφών. Στην προκήρυξη δεν αναφέρονται ούτε ο προϋπολογισμός ούτε η ημερομηνία ολοκλήρωσης των εργασιών.

Τι περιλαμβάνει το έργο

Η σύμβαση θα ανατεθεί με το σύστημα «μελέτη και κατασκευή» (Design and Build), δηλαδή ο ανάδοχος αναλαμβάνει όλα τα στάδια, από τον σχεδιασμό και την κατασκευή μέχρι τις δοκιμές, την επιχειρησιακή προετοιμασία και την παράδοση των νέων χώρων.

Το σύνολο των εργασιών θα γίνει σε πλήρως λειτουργικό αεροδρόμιο. Γι' αυτό η σύμβαση περιλαμβάνει τον προγραμματισμό των κατασκευαστικών φάσεων, τη διαχείριση προσωρινών εγκαταστάσεων και τα μέτρα για ασφαλή και έγκαιρη εκτέλεση των έργων.

Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν

Ο ΔΑΑ θέτει συγκεκριμένα οικονομικά και τεχνικά κριτήρια για τους υποψήφιους αναδόχους.

Επιτρέπεται η συμμετοχή κοινοπραξιών. Ο επικεφαλής κάθε κοινοπραξίας πρέπει να έχει ποσοστό τουλάχιστον 40% και να καλύπτει αυτοτελώς τουλάχιστον το 40% των οικονομικών κριτηρίων.

Χρονοδιάγραμμα και τρόπος ανάθεσης

Η διαδικασία έχει τεχνική και οικονομική αξιολόγηση. Για να περάσει ένας υποψήφιος στην οικονομική φάση, πρέπει να συγκεντρώσει τουλάχιστον το 70% της μέγιστης βαθμολογίας σε καθεμία από τις τρεις βασικές κατηγορίες τεχνικών κριτηρίων: ομάδα έργου, σχέδια υλοποίησης και χρονοδιάγραμμα κατασκευής. Η σύμβαση θα ανατεθεί στον τεχνικά αποδεκτό υποψήφιο με τη χαμηλότερη αξιολογημένη τιμή.

Γιατί άλλαξε το σχέδιο

Ο νέος διαγωνισμός εντάσσεται στο αναθεωρημένο επενδυτικό πρόγραμμα του αεροδρομίου. Η αναθεώρηση έγινε επειδή η επιβατική κίνηση αυξάνεται ταχύτερα από τις αρχικές προβλέψεις, επειδή είναι δύσκολο να υλοποιηθούν εκτεταμένες κατασκευές όσο το αεροδρόμιο λειτουργεί και επειδή χρειάζεται να περιοριστούν οι επιπτώσεις στους επιβάτες και στην εμπορική δραστηριότητα. Έτσι ο ΔΑΑ διέκοψε την προηγούμενη διαδικασία με τη μέθοδο Early Contractor Involvement και προκήρυξε χωριστό διαγωνισμό για την πρώτη φάση των επεκτάσεων. Εξετάζονται επιπλέον εναλλακτικές λύσεις για μελλοντική αύξηση της δυναμικότητας πέραν των 40 εκατ. επιβατών.

Οι εργασίες που ήδη εξελίσσονται, δηλαδή ο νέος πολυώροφος χώρος στάθμευσης, ο βορειοδυτικός χώρος στάθμευσης αεροσκαφών και ο νέος αεροσταθμός VIP, αναμένεται να ολοκληρωθούν εντός του 2027. Οι συνολικές κεφαλαιουχικές δαπάνες για την επέκταση της δυναμικότητας έως το τέλος του 2030 εκτιμώνται σε 950 εκατ. ευρώ, σε τιμές του 2026.

METLEN: Αποπλήρωσε ομόλογο 500 εκατ. ευρώ με δικά της διαθέσιμα, χωρίς νέο δανεισμό, λίγες ημέρες πριν από το trading update

Η METLEN εξόφλησε στη λήξη του το ομόλογο των 500 εκατ. ευρώ, χωρίς να βγάλει νέο χρέος για να το αναχρηματοδοτήσει. Η METLEN Energy & Metals, 100% θυγατρική της METLEN PLC, πλήρωσε στις 30 Οκτωβρίου 2026, την προγραμματισμένη ημερομηνία λήξης, τις ομολογίες ονομαστικής αξίας 500 εκατ. ευρώ και επιτοκίου 2,25%, αξιοποιώντας την ίδια τη ρευστότητά της. Μετά την εξόφληση, οι ομολογίες θα ακυρωθούν σύμφωνα με τους συμβατικούς όρους και τις ισχύουσες διατάξεις.

Η διοίκηση παρουσιάζει την κίνηση ως απόδειξη χρηματοοικονομικής ευελιξίας και πειθαρχημένης διαχείρισης κεφαλαίων, με προσεκτικό σχεδιασμό των ταμειακών αναγκών και των δανειακών υποχρεώσεων.

Η μόχλευση έχει ήδη υποχωρήσει

Η κίνηση ταιριάζει με τη μείωση του χρέους που είχε ήδη καταγραφεί στο α΄ εξάμηνο. Το προσαρμοσμένο καθαρό χρέος μειώθηκε τότε κατά 728 εκατ. ευρώ και ο δείκτης καθαρής μόχλευσης έπεσε στις 1,7 φορές από 3,1 φορές στο τέλος του 2025.

Το trading update της 5ης Νοεμβρίου

Στις 5 Νοεμβρίου η METLEN ανακοινώνει trading update για το 9μηνο του 2026. Σύμφωνα με τα βρετανικά πρότυπα, η ανακοίνωση θα επικεντρωθεί στην επιχειρησιακή απόδοση και στον κύκλο εργασιών. Ιδιαίτερη έμφαση αναμένεται στη διατήρηση του χαμηλού δείκτη μόχλευσης.

Η διοίκηση έχει διατηρήσει τον στόχο για EBITDA 1,1 έως 1,2 δισ. ευρώ το 2026, όπως τον επανέλαβε κατά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων του α΄ εξαμήνου. Ο μεσοπρόθεσμος στόχος είναι 1,92 έως 2,08 δισ. ευρώ.

Τι βλέπει η AXIA Alpha Finance έως το 2030

Σε πρόσφατη ανάλυσή της η AXIA Alpha Finance εκτιμά ότι τα EBITDA της METLEN θα κινηθούν πάνω από 1,9 δισ. ευρώ έως το 2030. Βλέπει επίσης βελτίωση της κερδοφορίας σε επίπεδο καθαρών αποτελεσμάτων, με μέση μετατροπή κερδών σε ταμειακές ροές στο 61%.

Η πειθαρχημένη διαχείριση του κεφαλαίου κίνησης και η ισχυρή παραγωγή ελεύθερων ταμειακών ροών, κατά μέσο όρο 0,9 δισ. ευρώ τον χρόνο, αναμένεται, σύμφωνα με την AXIA, να στηρίξουν τις κεφαλαιουχικές δαπάνες του ομίλου και να αφήσουν χώρο για περαιτέρω απομόχλευση. Παράλληλα θα στηρίξουν τους δείκτες που συνδέονται με τη διατήρηση της επενδυτικής βαθμίδας και θα επιτρέψουν σημαντικές επιστροφές προς τους μετόχους.