|
«Υπάρχει
η αίσθηση ότι αυτή τη
φορά ξεπεράστηκε το
όριο», δήλωσε Ευρωπαίος
διπλωμάτης στο Politico.
«Η Ευρώπη κατηγορήθηκε
ότι εμφανίστηκε αδύναμη
απέναντι στον Τραμπ.
Αυτό ίσως ισχύει σε έναν
βαθμό, αλλά υπάρχουν
όρια που δεν μπορούν να
αγνοηθούν».
Σύμφωνα
με το ίδιο μέσο,
κερδίζει έδαφος η άποψη
ότι οι Ηνωμένες
Πολιτείες υπό τον Τραμπ
δεν αποτελούν πλέον ούτε
αξιόπιστο εμπορικό
εταίρο ούτε σταθερό
πυλώνα ασφάλειας. Το
σενάριο της απλής
«αναμονής μέχρι να
τελειώσει η θητεία του»
χάνει υποστηρικτές, ενώ
αντίθετα συζητείται μια
οργανωμένη προσαρμογή σε
μια νέα πραγματικότητα,
με σαφώς περιορισμένη
εξάρτηση από την
Ουάσινγκτον.
Αλλάζει
ο ρόλος του ΝΑΤΟ;
Μια
τέτοια εξέλιξη θα
σήμαινε βαθιές ανατροπές
στο δυτικό στρατόπεδο,
με έντονες γεωπολιτικές
και οικονομικές
συνέπειες. Από την
όξυνση των εμπορικών
συγκρούσεων έως την
αυξημένη ανασφάλεια μιας
Ευρώπης που θα κληθεί να
αναλάβει μεγαλύτερο
βάρος άμυνας χωρίς την
αμερικανική «ομπρέλα»,
οι επιπτώσεις θα είναι
εκτεταμένες. Παράλληλα,
και οι ίδιες οι ΗΠΑ θα
δυσκολευτούν να
προβάλλουν στρατιωτική
ισχύ σε περιοχές όπως η
Μέση Ανατολή και η
Αφρική χωρίς τη στήριξη
των Ευρωπαίων συμμάχων.
Η
Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη
θέσει επίσημα ως στόχο
την επίτευξη ουσιαστικής
αμυντικής αυτονομίας έως
το 2030. Αν και
ορισμένες κυβερνήσεις
εξακολουθούν να
επιδιώκουν τη διατήρηση
των διατλαντικών δεσμών
–με χαρακτηριστικό
παράδειγμα την Ιταλίδα
πρωθυπουργό Τζόρτζια
Μελόνι που προσπαθεί να
κρατήσει ανοιχτούς τους
διαύλους επικοινωνίας–
άλλοι Ευρωπαίοι
αξιωματούχοι δηλώνουν
ότι ένα «μετά τις ΗΠΑ»
σενάριο δεν είναι πλέον
θεωρητικό, αλλά απολύτως
ρεαλιστικό.
Η
«συμμαχία των πρόθυμων»
ως βάση νέας ασφάλειας
Κατά το
Politico, τα θεμέλια για
μια εναλλακτική
αρχιτεκτονική ασφάλειας
έχουν ήδη τεθεί.
Πρόκειται για τη
λεγόμενη «συμμαχία των
πρόθυμων» που στηρίζει
την Ουκρανία, μια άτυπη
αλλά ολοένα πιο
λειτουργική ομάδα
κρατών, στην οποία
συμμετέχουν τόσο μέλη
της ΕΕ όσο και χώρες
εκτός αυτής, όπως το
Ηνωμένο Βασίλειο και η
Νορβηγία.
Σύμβουλοι εθνικής
ασφάλειας από περίπου 35
χώρες βρίσκονται σε
συνεχή συντονισμό, ενώ
οι πολιτικοί ηγέτες
–μεταξύ των οποίων ο Κιρ
Στάρμερ, ο Εμανουέλ
Μακρόν, ο Φρίντριχ Μερτς
και η Ούρσουλα φον ντερ
Λάιεν– διατηρούν άμεση
και τακτική επικοινωνία,
ακόμη και μέσω κοινών
ψηφιακών ομάδων
ανταλλαγής μηνυμάτων.
Στον ίδιο κύκλο
συμμετέχει και ο
πρόεδρος της Ουκρανίας,
Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Η άτυπη
αυτή δομή, γνωστή ως
«Washington Group», έχει
αποδείξει ότι μπορεί να
λειτουργεί χωρίς τις
Ηνωμένες Πολιτείες στον
ρόλο του κεντρικού
συντονιστή. Αυτό,
σύμφωνα με το Politico,
ενισχύει τις σκέψεις ότι
θα μπορούσε να
αποτελέσει τον πυρήνα
μιας νέας, ευρωπαϊκής
αρχιτεκτονικής
ασφάλειας.
Η κρίση
της Γροιλανδίας ως
σημείο καμπής
Μέχρι
πρότινος, οι Ευρωπαίοι
ηγέτες απαντούσαν στις
προκλητικές τοποθετήσεις
του Τραμπ με χαμηλούς
τόνους και
αυτοσυγκράτηση. Η
υπόθεση της Γροιλανδίας,
ωστόσο, φαίνεται να
ανέτρεψε αυτή την
προσέγγιση. Ακόμη και ο
συνήθως μετριοπαθής
Βρετανός πρωθυπουργός
Κιρ Στάρμερ χαρακτήρισε
δημόσια τις απειλές του
Αμερικανού προέδρου
«λανθασμένες».
Παράλληλα, στην ΕΕ
εντείνονται οι
συζητήσεις για μόνιμο
ευρωπαϊκό στρατό και για
μια συνολικά νέα δομή
ασφάλειας. Η Ούρσουλα
φον ντερ Λάιεν, μετά από
επαφές με κορυφαίους
Ευρωπαίους ηγέτες και
τον γενικό γραμματέα του
ΝΑΤΟ, τόνισε ότι η
Ευρώπη θα «σταθεί
ακλόνητη» στην
υπεράσπιση της
Γροιλανδίας.
Όπως
καταλήγει το Politico,
το κρίσιμο ερώτημα δεν
είναι πλέον αν η Ευρώπη
οφείλει να προετοιμαστεί
για έναν κόσμο με
λιγότερη αμερικανική
στήριξη, αλλά με ποια
ταχύτητα μπορεί να το
πράξει και ποιο θα είναι
το κόστος αυτής της
μετάβασης.
|
