Η εξέλιξη αυτή προκαλεί έντονη δυσαρέσκεια στο Πεκίνο. Η Κίνα, η οποία απέκτησε τον έλεγχο του ΟΛΠ το 2016, σε μια περίοδο βαθιάς οικονομικής κρίσης για την Ελλάδα, κατηγορεί την Ουάσιγκτον ότι επιχειρεί να υπονομεύσει μια επιτυχημένη επένδυση και να εργαλειοποιήσει τη χώρα. Η κινεζική πρεσβεία κάνει λόγο για αμερικανικές πρακτικές «ψυχροπολεμικής λογικής».

Την ώρα που ο Trump αναδιαμορφώνει το διεθνές σκηνικό με κινήσεις που εκτείνονται από την επιβολή δασμών έως ακραίες διπλωματικές πρωτοβουλίες, η Ελλάδα μετατρέπεται σε κρίσιμο πεδίο της σινοαμερικανικής αντιπαλότητας.

Ο Πειραιάς υπό κινεζικό έλεγχο

Για την Cosco και τον ΟΛΠ, η απόκτηση του λιμανιού του Πειραιά αποδείχθηκε ιδιαίτερα επιτυχής, σύμφωνα με το Bloomberg. Ο Πειραιάς συγκαταλέγεται πλέον στα πέντε μεγαλύτερα λιμάνια διακίνησης κοντέινερ στην Ευρώπη και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους επιβατικούς κόμβους, εξυπηρετώντας τόσο την κρουαζιέρα όσο και τη σύνδεση με τα ελληνικά νησιά.

Από τη στιγμή που πέρασε υπό κινεζικό έλεγχο, τα έσοδα του λιμανιού υπερδιπλασιάστηκαν, αγγίζοντας τα 231 εκατ. δολάρια το 2024. Η ελληνική κυβέρνηση έχει επανειλημμένως δηλώσει ότι θα τηρήσει τις συμφωνίες, επιδιώκοντας να ενισχύσει την αξιοπιστία της χώρας απέναντι στους διεθνείς επενδυτές μετά την πολυετή κρίση.

Η αναγέννηση της Ελευσίνας

Η αναβάθμιση της Ελευσίνας, που απέχει περίπου 20 χιλιόμετρα από τον Πειραιά, δεν αποτελεί νέα ιδέα. Ήδη από το 2023, η US Development Finance Corporation –ο αμερικανικός οργανισμός που χρηματοδοτεί έργα στρατηγικού ενδιαφέροντος στο εξωτερικό– χορήγησε δάνειο ύψους 125 εκατ. δολαρίων σε εταιρεία που έχει αναλάβει την αναβίωση των ναυπηγείων της περιοχής.

Η προοπτική αυτή απέκτησε νέα ώθηση μετά την άφιξη της νέας πρέσβειρας των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Kimberly Guilfoyle. Όπως δήλωσε, υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για την ανάπτυξη αμερικανικών υποδομών που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τη δραστηριότητα σε εναλλακτικά λιμάνια και περιοχές, λειτουργώντας ως αντίβαρο στην κινεζική παρουσία στον Πειραιά.

Σήμερα, το λιμάνι της Ελευσίνας εξυπηρετεί κυρίως χύδην φορτία και όχι κοντέινερ. Ένα από τα σενάρια που εξετάζονται, σύμφωνα με το Bloomberg, είναι η δημιουργία νέου λιμανιού σε γειτονική τοποθεσία, με άμεση σύνδεση στο σιδηροδρομικό και οδικό δίκτυο, ώστε να εξελιχθεί σε εμπορευματικό terminal. Το υφιστάμενο λιμάνι θα μπορούσε τότε να μετατραπεί σε μαρίνα αναψυχής.

Μακροπρόθεσμο εγχείρημα

Η υλοποίηση των σχεδίων αυτών, ωστόσο, απαιτεί χρόνο. Όπως επισημαίνει ο καθηγητής του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος, Κωνσταντίνος Φίλης, ακόμη και μετά την ολοκλήρωση του μετασχηματισμού, η Ελευσίνα δύσκολα θα μπορέσει να ανταγωνιστεί τον Πειραιά. «Δεν πρόκειται για έργο ενός ή δύο ετών», τονίζει.

Παράλληλα, η Ελευσίνα δεν αποτελεί τη μοναδική λιμενική επένδυση που δρομολογείται στη χώρα. Σύντομα αναμένεται η ανακοίνωση ιδιώτη επενδυτή για το λιμάνι του Λαυρίου, ενώ ο διεθνής διαγωνισμός για την Αλεξανδρούπολη θεωρείται στρατηγικής σημασίας, λόγω της εγγύτητάς της σε μεγάλα ενεργειακά έργα.

Αν και επίσημες ανακοινώσεις δεν έχουν γίνει ακόμη, πηγές του Bloomberg αναφέρουν ότι η εταιρεία διαχείρισης του λιμανιού της Ελευσίνας προτίθεται να μεταβιβάσει μέρος της γης σε ιδιώτη επενδυτή που θα αναλάβει την ανάπτυξη του νέου λιμένα. Ο διαγωνισμός αναμένεται να είναι ανοικτός τόσο σε ελληνικά όσο και σε διεθνή σχήματα.

Οι τελικές αποφάσεις για τη διασύνδεση του νέου λιμανιού με τα δίκτυα μεταφορών, αλλά και οι επιπτώσεις στην ίδια την πόλη, παραμένουν ανοιχτά ζητήματα. Η Ελευσίνα ήδη επιβαρύνεται από την έντονη βιομηχανική δραστηριότητα της περιοχής, όπως το διυλιστήριο της Helleniq Energy, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την ισορροπία ανάμεσα στην ανάπτυξη και την ποιότητα ζωής.